Asgard-archaea

Asgard-archaea
Taxonomische indeling
Domein:	Archaea
Rijk
	Promethearchaeati; Imachi et al. 2024
	Afbeeldingen op Wikimedia Commons
Portaal	Biologie

Asgard-archaea (formeel Promethearchaeati) vormen een rijk binnen de Archaea die bekendstaan om hun genetische verwantschap met de eukaryoten. De groep werd in 2015 voorgesteld na de ontdekking van de eerste Lokiarchaeota uit sedimenten bij de hydrothermale bronnen van de Mid-Atlantische Rug. De naam Asgard verwijst naar het mythologische rijk van de goden in de Noordse kosmogonie.

De belangrijkste fyla zijn Lokiarchaeota, Thorarchaeota, Odinarchaeota en Heimdallarchaeota. Vooral deze laatste groep wordt gezien als de nauwste verwanten van de voorouder van de eukaryoten. De evolutionaire relaties van Asgard-archaea zijn actief onderwerp van onderzoek en de fylogenie is dan ook sterk in beweging. Sinds de herziening van de ICNP in 2024 is deze groep geldig gepubliceerd onder de naam Promethearchaeati.

Asgard-archaea zijn wijdverspreid in mariene en sedimentaire omgevingen. Ze komen voor in diepzeesedimenten, methaanrijke omgevingen, hydrothermale ecosystemen en anoxische kustsedimenten. Slechts enkele vertegenwoordigers zijn in reincultuur bestudeerd. Genoomanalyses suggereren dat de meeste subgroepen binnen het rijk een anaerobe stofwisseling hebben.

Eukaryoot-achtige eigenschappen

De diversiteit van Asgard-archaea is voornamelijk vastgesteld met behulp van metagenomica. Analyses van Archaea-genomen wijzen uit dat Asgard-archaea eiwitgroepen bezitten waarvan lang werd gedacht dat ze uniek zijn voor eukaryoten, zoals cytoskelet-eiwitten, GTPases, ubiquitine, histon-eiwitten en eiwitten betrokken in N-glycosylering. Op basis van deze gelijkenissen vermoeden evolutiebiologen dat deze Archaea een sleutelpositie innamen in de evolutionaire overgang van prokaryoten naar eukaryoten.

Zie ook

LECA (evolutie)

Referenties

↑ (en) Spang A, Saw JH, Jørgensen SL, Zaremba-Niedzwiedzka K. (2015). Complex archaea that bridge the gap between prokaryotes and eukaryotes. Nature 521 (7551): 173–179. DOI: 10.1038/nature14447.
↑ (en) Williams TA, Cox CJ, Foster PG, Szöllősi GJ, Embley TM. (2020). Phylogenomics provides robust support for a two-domains tree of life. Nature Ecology & Evolution 4 (1): 138–147. PMID 31819234. DOI: 10.1038/s41559-019-1040-x.
↑ (en) Göker M, Oren A. (2024). Valid publication of names of two domains and seven kingdoms of prokaryotes. International Journal of Systematic and Evolutionary Microbiology 74 (1). PMID 38252124. DOI: 10.1099/ijsem.0.006242.
↑ (en) Imachi H (2020). Isolation of an archaeon at the prokaryote–eukaryote interface. Nature 577: 519–525. DOI: 10.1038/s41586-019-1916-6.
↑ (en) Zaremba-Niedzwiedzka K, Caceres EF, Saw J. (2017). Asgard archaea illuminate the origin of eukaryotic cellular complexity. Nature 541 (7637): 353–358. DOI: 10.1038/nature21031.

[1] (en) Spang A, Saw JH, Jørgensen SL, Zaremba-Niedzwiedzka K. (2015). Complex archaea that bridge the gap between prokaryotes and eukaryotes. Nature 521 (7551): 173–179. DOI: 10.1038/nature14447.

[2] (en) Williams TA, Cox CJ, Foster PG, Szöllősi GJ, Embley TM. (2020). Phylogenomics provides robust support for a two-domains tree of life. Nature Ecology & Evolution 4 (1): 138–147. PMID 31819234. DOI: 10.1038/s41559-019-1040-x.

[valid-3] (en) Göker M, Oren A. (2024). Valid publication of names of two domains and seven kingdoms of prokaryotes. International Journal of Systematic and Evolutionary Microbiology 74 (1). PMID 38252124. DOI: 10.1099/ijsem.0.006242.

[4] (en) Imachi H (2020). Isolation of an archaeon at the prokaryote–eukaryote interface. Nature 577: 519–525. DOI: 10.1038/s41586-019-1916-6.

[Zaremba-5] (en) Zaremba-Niedzwiedzka K, Caceres EF, Saw J. (2017). Asgard archaea illuminate the origin of eukaryotic cellular complexity. Nature 541 (7637): 353–358. DOI: 10.1038/nature21031.