DSM-ramp

DSM-ramp
	Een dag na de ramp: een deel van de naftakraker waar de explosie plaatsvond, met op de achtergrond een nog brandende tank
Plaats	Beek (Limburg)
Coördinaten	50° 58′ NB, 5° 48′ OL
Datum	7 november 1975
Tijd	omstreeks 9.50 uur
Locatie	Naftakraker NAK II van DSM
Ramptype	gaswolkexplosie
Oorzaak	leidingbreuk tijdens het opstarten
Doden	14
Gewonden	meer dan 100
	;
Portaal	Mens & maatschappij

De DSM-ramp vond plaats op 7 november 1975 bij chemieconcern DSM in de Limburgse plaats Beek, destijds in de gemeente Beek. De ramp werd veroorzaakt door een explosie in een naftakraker.

Explosie

Op 7 november werd naftakraker NAK II op locatie Zuid van het chemische industriecomplex opnieuw opgestart na een onderhouds- en revisiebeurt. Omstreeks 9.50 uur ontstond een breuk in een leiding van de installatie. Daardoor ontsnapte onder hoge druk een mengsel van onder meer propaan, propeen, butaan en butadieen. Het gas vormde met de lucht een explosieve wolk, die bij een van de hete kraakfornuizen ontbrandde. Dit veroorzaakte een zogenoemde gaswolkexplosie.

Onderzoek wees koudebrosheid bij een lasverbinding aan als een mogelijke oorzaak van de oorspronkelijke leidingbreuk. Omdat bij de explosie meetgegevens verloren gingen en aanvankelijk twee mogelijke oorzaken werden onderzocht, kon de precieze toedracht niet met volledige zekerheid worden vastgesteld.

De kracht van de explosie verwoestte een groot deel van de naftakraker en veroorzaakte branden in leidingstraten en opslagtanks. Veertien mensen kwamen om het leven en meer dan honderd raakten gewond. Op 12 november, vijf dagen na de explosie, werden de laatste branden geblust.

De drukgolf trof ook de omgeving. Verkeer op de nabijgelegen A76 ondervond de gevolgen en in verschillende plaatsen in de Westelijke Mijnstreek sneuvelden honderden ruiten. Ook in delen van de Oostelijke Mijnstreek werd glasschade gemeld.

Ongeval in 2003

Op 1 april 2003 vond in de fabriek Melamine 2 van DSM Melamine Europe BV, op hetzelfde chemische industriecomplex - inmiddels Chemelot - opnieuw een zwaar ongeval plaats. Bij een explosieve verbranding in de zoutoven van de fabriek kwamen drie mensen om het leven.

Fotogalerij

Brandende opslagtanks voor nafta
De brand gezien vanaf de A76
Persconferentie na de ramp, met van links naar rechts commissaris van de Koningin Charles van Rooy, minister Ruud Lubbers en minister Jaap Boersma
Industriecomplex Chemelot in 2011; de ramplocatie bevond zich links van het midden

Zie ook

Lijst van rampen in Nederland

Externe links

Bronnen, noten en/of referenties

Noten

↑ Na de gemeentelijke herindeling van Zuid-Limburg op 1 januari 1982 viel de ramplocatie onder de gemeente Geleen, die sinds 2001 deel uitmaakt van Sittard-Geleen.

Referenties

1 2 (en) Explosion and fire at DSM, Beek. 7th November 1975. Health and Safety Executive. Geraadpleegd op 13 september 2026.
↑ De ramp bij DSM in Zuid-Limburg. Tweede Kamer der Staten-Generaal (25 februari 1976). Geraadpleegd op 13 september 2026.
↑ Van Dijk, W.J.M. (1975). Rapport van de explosie en brand bij DSM te Beek op 7 t/m 12 november 1975. Inspectie voor het Brandweerwezen.
↑ Rapport van bevindingen bestuurlijk onderzoek ongeval 1 april 2003 DSM – Melaminefabriek-2 Geleen. Arbeidsinspectie, Directie Major Hazard Control (4 december 2003). Gearchiveerd op 23 januari 2024. Geraadpleegd op 13 september 2026.

[1] Na de gemeentelijke herindeling van Zuid-Limburg op 1 januari 1982 viel de ramplocatie onder de gemeente Geleen, die sinds 2001 deel uitmaakt van Sittard-Geleen.

[HSE-2] 1 2 (en) Explosion and fire at DSM, Beek. 7th November 1975. Health and Safety Executive. Geraadpleegd op 13 september 2026.

[3] De ramp bij DSM in Zuid-Limburg. Tweede Kamer der Staten-Generaal (25 februari 1976). Geraadpleegd op 13 september 2026.

[4] Van Dijk, W.J.M. (1975). Rapport van de explosie en brand bij DSM te Beek op 7 t/m 12 november 1975. Inspectie voor het Brandweerwezen.

[5] Rapport van bevindingen bestuurlijk onderzoek ongeval 1 april 2003 DSM – Melaminefabriek-2 Geleen. Arbeidsinspectie, Directie Major Hazard Control (4 december 2003). Gearchiveerd op 23 januari 2024. Geraadpleegd op 13 september 2026.