| Gewoon krulmos | ||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Taxonomische indeling | ||||||||||||||
| ||||||||||||||
| Soort | ||||||||||||||
| Funaria hygrometrica Hedw. | ||||||||||||||
| ||||||||||||||
Gewoon krulmos (Funaria hygrometrica) is een plantensoort uit de krulmosfamilie (Funariaceae).
Gewoon krulmos is een topkapselmos dat zoden kan vormen. Het is een heldergroene knop- of rozetvormige plantje. Het blad is omgekeerd eivormig, kort toegespitst, doorschijnend. Zelden hebben ze een zeer korte bladnerf die anders eindigt in de bladtop. Met een loep zijn netwerkvormige cellen te zien. De mannelijke planten vormen antheridiën aan het uiteinde van de bladrozet. De laminacellen zijn rechthoekig of langwerpig hexagonaal van vorm, ongeveer 50–100 µm lang en 25–50 µm breed. In het bovenste deel van het blad zijn ze op zijn minst rechthoekig, maar nooit afgerond. Vegetatieve rozetten kunnen herkend worden aan de breed spatelvormige bladen met grote bladcellen, maar verwarring blijft mogelijk met gewoon knikkertjesmos (Physcomitrium pyriforme).
De kapselsteel als zwanenhals gebogen. Jonge kapsels zijn transparant. Bij jonge kapsels is het huikje (calyptra) lang en spits en staat dwars op de capsule. Het peristoom is dubbel gevormd en altijd goed ontwikkeld. Het koepelvormige operculum heeft geen top, is glad en zit op de ring van de capsule aan de basis. De meestal gladde sporen zijn gemiddeld zo'n 12–22 µm groot. Sporogonen zijn er altijd in overvloed. Rijping kan het hele jaar door plaatsvinden.
Gewoon krulmos is een pioniersoort die voorkomt op eutrofe tot hypertrofe, ruderale plaatsen zoals braakliggende terreinen, halfverharde wegen, etc. Het is pyrofytische soort.
In de syntaxonomie staat gewoon krulmos te boek als transgrediërende kensoort voor de krulmos-associatie, een associatie uit de smaragdsteeltjes-klasse.
Gewoon krulmos verspreidt zich via sporen door de lucht. De sporen van dit mos behouden een tiental jaren kiemkracht.
Gewoon krulmos heeft een kosmopolitische verspreiding. Het is een veel voorkomend mos in Centraal-Europa. In Nederland en België is gewoon krulmos een van de meest algemene mossoorten. Het is niet bedreigd en het staat niet op de rode lijst.