De Samenwerkende Hulporganisaties (SHO), bekend als Giro555, is een Nederlands samenwerkingsverband van hulporganisaties om humanitaire hulp te bieden aan mensen in rampgebieden.
Via gezamenlijke inzamelingsacties wordt centraal geld ingezameld om directe hulp te bieden aan slachtoffers van natuurrampen, conflicten en andere humanitaire crises. Het initiatief bestaat sinds 1984 en wordt gedragen door een coalitie van hulporganisaties.
De eerste keer dat Nederland een Nationale Actie hield was in 1984 vanwege hongersnood in Afrika. Dit initiatief kreeg een vervolg in 1987 toen Afrika Nu! werd georganiseerd. In 1989 zijn negen ontwikkelingsorganisaties een verdergaande samenwerking aangegaan onder de naam: de Samenwerkende Hulporganisaties en in 2009 werd een formele stichting opgericht om de samenwerking te formaliseren.
Sinds de start van de samenwerking zijn 49 Nationale Acties georganiseerd. Zo organiseerde de samenwerkende hulporganisatie Giro555-acties voor o.a. Bam (Iran), Darfur, de aardbeving en tsunami in de Indische Oceaan op tweede kerstdag 2004. De Tsunami in 2004 leverde een recordbedrag van € 208 miljoen op. In 2010 voerde de samenwerkende hulorganisaties actie voor Haïti waarmee ruim € 111 miljoen werd opgehaald. In 2022 opende Giro555 voor Oekraïne, met een actieopbrengst van € 184 miljoen is dit de een-na grootste actie ooit. Ook de Giro555-actie voor de slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië in 2023 bracht een groot bedrag van € 123 miljoen op.
| Jaar | Actie | Opbrengst |
|---|---|---|
| 1984 | Één voor Afrika | € 44.000.000 |
| 1987 | Afrika Nu | € 23.400.000 |
| 1988 | Orkanen | € 73.000 |
| 1988 | Sudan | € 2.500.000 |
| 1988 | Bangladesh | € 499.000 |
| 1989 | Ethiopië | € 8.200.000 |
| 1990 | Golfcrisis | € 42.000 |
| 1990 | Aardbeving Iran | € 2.500.000 |
| 1990 | Afrika sterft van de Honger | € 17.300.000 |
| 1991 | Bangladesh | € 6.500.000 |
| 1991 | Burgeroorlog Irak | € 5.500.000 |
| 1991 | Golfoorlog | € 360.000 |
| 1992 | Joegoslavië en Somalië | € 9.400.000 |
| 1992 | Afrika | € 18.400.000 |
| 1993 | India | € 1.800.000 |
| 1994 | Rwanda | € 35.800.000 |
| 1997 | Watersnood Oost-Europa | € 3.400.000 |
| 1998 | Sudan | € 8.000.000 |
| 1998 | Bangladesh | € 940.000 |
| 1998 | Orkaan Mitch | € 37.200.000 |
| 1999 | Cycloon India | € 640.000 |
| 1999 | Turkije | € 30.500.000 |
| 1999 | Kosovo | € 52.000.000 |
| 2000 | Mozambique | € 10.800.000 |
| 2001 | Aardbeving India | € 9.500.000 |
| 2001 | Afghanistan | € 3.600.000 |
| 2002 | Honger in zuidelijk Afrika | € 12.600.000 |
| 2003 | Irak | € 700.000 |
| 2003 | Aardbeving Iran | € 8.500.000 |
| 2004 | Darfur | € 11.900.000 |
| 2004 | Tsunami Azië | € 208.300.000 |
| 2005 | Aardbeving Pakistan | € 39.800.000 |
| 2006 | Overstroming Suriname | € 2.300.000 |
| 2006 | Aardbeving Java | € 4.200.000 |
| 2008 | Cycloon Birma | € 3.700.000 |
| 2010 | Overstroming Pakistan | € 27.500.000 |
| 2010 | Aardbeving Haïti | € 111.000.000 |
| 2011 | Droogte Hoorn van Afrika | € 25.000.000 |
| 2013 | Help slachtoffers Syrië | € 5.041.000 |
| 2013 | Help slachtoffers Filipijnen | € 36.302.770 |
| 2014 | Stop de Ebola-ramp | € 10.571.696 |
| 2015 | Nederland helpt Nepal | € 25.209.817 |
| 2017 | Slachtoffers hongersnood Afrika en Jemen | € 35.045.902 |
| 2018 | Nederland helpt Sulawesi | € 15.580.597 |
| 2020 | Explosie Beiroet | € 15.198.181 |
| 2020 | Samen in actie tegen Corona | € 9.357.256 |
| 2022 | Oorlog Oekraïne | € 184.558.818 |
| 2023 | Aardbeving Turkije en Syrië | € 128.157.109 |
| 2024 | Slachtoffers conflict Midden-Oosten | € 25.664.929 |
Negen hulporganisaties hebben zich verenigd in de stichting Samenwerkende Hulporganisates. Deze deelnemende organisaties bundelen bij uitzonderlijke humanitaire rampen hun krachten in fondsenwerving en verantwoorden gezamenlijk over de besteding van de fondsen aan het publiek.
Bij grote rampen kunnen ook gastorganisaties deelnemen, wanneer zij additionele hulp van toegevoegde waarde kunnen bieden en voldoen aan strenge criteria om efficiënte en effectieve hulp te kunnen waarborgen.
De vaste deelnemende organisaties aan Giro555 zijn:
Voorheen deelnemende organisaties zijn:
De IBAN van Giro555: NL08 INGB 0000 0005 55. Diverse banken hebben echter een snelkoppeling gemaakt binnen hun omgeving, waardoor gevers in Nederland kunnen volstaan met het invoeren van 555.
Het televisieprogramma TROS Radar beweerde in de uitzending van 9 mei 2005 naar aanleiding van de hulpactie voor het door een aardbeving en tsunami getroffen Azië dat veel gedoneerd geld niet op de plaats van bestemming kwam. SHO ontkende dit en verweet TROS Radar een tekortschietende journalistiek.
Volgens de SHO gelden er strenge regels om als organisatie deel te nemen aan Giro555. Zo moeten organisaties het keurmerk van het Centraal Bureau Fondsenwerving bezitten. Aan de besteding van de SHO-gelden zijn ook regels verbonden, bijvoorbeeld over de zogenaamde apparaatskosten. Dit zijn kosten die een organisatie maakt voor onder andere het beoordelen van projectvoorstellen, administratie, evaluatie, controle en rapportages. Deze kosten mogen niet hoger zijn dan 7%. De SHO geeft aan maar een klein secretariaat te hebben. Het voorzitterschap en het actievoorzitterschap rouleert onder de deelnemende Hulporganisaties. Tijdens een Nationale Actie wordt een beroep gedaan op de medewerkers van de organisaties van de actievoorzitter en de overige deelnemers en er werken vrijwilligers mee.
Veel bedrijven verlenen daarbij belangeloos hun medewerking. Media maken en zenden kosteloos televisie en radiospots uit. Levranciers leveren hun diensten tegen aangepaste tarieven. Werving zoals T-shirts wordt ook vaak gratis gegeven. Banken en betalingsproviders rekenen normaal gesproken transactiekosten, maar deze kosten worden niet of in mindere mate in rekening gebracht voor Giro555.