Hans de Beukelaer

Hans de Beukelaer
Plaats uw zelfgemaakte foto hier
Persoonsgegevens
Volledige naam Johannes Franciscus Theodorus de Beukelaer
Geboortedatum 1951
Geboorteplaats Aalten
Nationaliteit Nederlandse
Opleiding en beroep
Beroep Antropoloog, streekhistoricus, uitgever
Erkenning en lidmaatschap
Werken in collectie Liemers MuseumBewerken op Wikidata
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

Johannes Franciscus Theodorus (Hans) de Beukelaer (Aalten, 14 januari 1951) is een Nederlandse antropoloog, streekhistoricus en uitgever. Vanuit de Achterhoekse buurtschap IJzerlo gaf hij sinds 1991 met zijn eenmansuitgeverij Fagus rond de driehonderd boeken uit, waarvan ongeveer zestig van zijn eigen hand. Zijn studie Nijver in het groen (1990) over twee eeuwen industriële geschiedenis van de Achterhoek en de Liemers wordt sindsdien als standaardwerk geciteerd.

Biografie

De Beukelaer groeide op in een katholiek gezin in Aalten en bezocht de hogereburgerschool in Groenlo. Hij begon scheikunde te studeren aan de Katholieke Universiteit Nijmegen, maar stapte over op sociale en culturele antropologie omdat de mens hem meer interesseerde dan de stof. In 1981 studeerde hij af op een scriptie over het beerfeest en het sjamanisme, geschreven na een veldwerkstage in Lapland. Werk in zijn eigen vakgebied vond hij niet — naar eigen zeggen zat niemand te wachten op een antropoloog met als specialisatie het beerfeest en het sjamanisme.

Via een gesprek tussen zijn vader en de Aaltense burgemeester Bekius kwam hij in contact met streekhistoricus Henk Krosenbrink, destijds directeur van het Staring Instituut in Doetinchem. De Beukelaer ging er eerst als vrijwilliger en later betaald aan de slag, met als opdracht een historisch overzicht van de industriële ontwikkeling van Oost-Gelderland. Het resultaat verscheen in 1990 onder de titel Nijver in het groen. Hij beschouwt het werk zelf als zijn opus magnum, met de relativerende toevoeging dat het eigenlijk jammer is dat dat meteen je tweede boek is.

Een jaar later, in 1991, richtte hij in IJzerlo Uitgeverij Fagus op, naar het Latijnse woord voor beuk. Aanleiding was een opdracht van de Ludgerkring om de geschiedenis van de Aaltense katholieken te beschrijven, wat resulteerde in St.-Helena's Ommegang (1992). Wat begon als gelegenheidsuitgeverij groeide uit tot een breed fonds van streekgeschiedenis, kinderboeken, romans, gedenkboeken en sport- en kookboeken. De Beukelaer, zelf van katholieken huize, werd al doende, naar de woorden van de Aaltense burgemeester Anton Stapelkamp, vanuit een katholieke traditie de geschiedschrijver van het overwegend protestantse Aalten.

Bijzondere uitgaven onder zijn auteurschap of redactie zijn Geweven goed (1992) over de Aaltense en Bredevoortse textielnijverheid, de levensbeschrijving van Anton Tijdink, oprichter van ATAG (1994), de achttiendelige reeks Ach lieve tijd. 1000 jaar Achterhoek en Liemers (1996-1997, hoofdredactie) en het bronnenboek Zij waren Aaltenaren als wij, dat hij in opdracht van de Vrienden van de Aaltense Synagoge schreef en belangeloos voor educatieve doeleinden ter beschikking stelde. Een centrale conclusie van die laatste studie was dat naar verhouding meer Aaltense Joden de Holocaust overleefden dan elders in Gelderland.

Op nieuwjaarsdag 2021, bij het dertigjarig bestaan van Fagus, werd hij door burgemeester Stapelkamp onverwacht thuis bezocht en benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Mijn vader en moeder zouden trots zijn geweest, zei hij na afloop. In maart 2026 ontving hij in de Oude Mattheüskerk in Eibergen de Willem Sluiter Prijs uit handen van juryvoorzitter Angelique Krüger, na in 2021 al genomineerd te zijn geweest. Krüger berekende bij die gelegenheid dat het Fagus-fonds inmiddels zo omvangrijk was dat wie elke week een boek zou lezen, ruim zes jaar bezig zou zijn.

Bibliografie