Megacauda

Megacauda
Status: Uitgestorven
Fossiel voorkomen: Laat-Jura
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Chordata (Chordadieren)
Klasse:Synapsida
Orde:Docodonta
Familie:Megacaudidae
Geslacht
Megacauda
Li et al., 2026
Typesoort
Megacauda sungei
Portaal  Portaalicoon   Biologie

Megacauda is een geslacht van uitgestorven zoogdierachtigen behorend tot de Docodonta die in het Laat-Jura in oostelijk Azië voorkwamen. Er is één bekende soort, M. sungei.

Fossiele vondst

Megacauda is bekend van een goed bewaard fossiel uit de Daohugou Beds in de Chinese provincie Binnen-Mongolië. Het fossiel toont gedetailleerde anatomie van het skelet en de weke-delen van Megacauda. De vondst heeft een ouderdom van circa 165 miljoen jaar en dateert daarmee uit het Callovien. Het fossiel is gevonden op een laag stratigrafisch niveau in de Daohugou Beds, waaruit eerder geen fossielen van zoogdierachtigen bekend waren. Het fossiel van Megacauda werd in 2026 wetenschappelijk gepubliceerd.

Kenmerken

Met een lengte van 50 cm en een geschat gewicht van één tot twee kilogram is Megacauda de grootst bekende zoogdierachtige van het Jura.

Megacauda was een semi-aquatisch dier, dat zwemmend naar eten zocht in het water. Het bekken en de achterpoten lijken op die van het vogelbekdier met korte achterpoten en relatief lange voeten om krachtig te kunnen zwemmen. De platte, geschubde staart lijkt op die van een bever. De scheurende tanden en opvallende hoektanden wijzen op een carnivoor dieet, zoals otters. Botfragmenten van ruggenwervels van salamanders ondersteunen dit voedingspatroon. Daarnaast werden vermoedelijk ook vissen en ongewervelde dieren gegeten. De voorpoten waren geschikt om te graven, mogelijk voor holen langs het water om overdag door te brengen.

Het opvallendste kenmerk van het fossiel van Megacauda is de bouw van de keel en het tongbeen. De keel omvat benige haken aan de bovenzijde voor het verankeren van een zacht verhemelte en slikspieren zoals bij de Theria (buideldieren en placentadieren). De complexe bouw van het tongbeen wijst op een typisch zoogdierachtige tong. Deze kenmerken stelde Megacauda in staat gekauwd voedsel hap voor hap door te slikken in plaats van grote brokken zoals bij reptielen, tegelijk te ademen en te eten, en als jong dier moedermelk te drinken. Deze aanpassingen moeten al aanwezig zijn geweest bij de stamvorm van zowel de Docodonta als de kroongroep van de zoogdieren.

Taxonomie

Megacauda is de naamgever van de familie Megacaudidae. Deze familie omvat verder Castorocauda, die bekend is uit een hoger stratigrafisch niveau van de Daohugou Beds en half zo groot was als Megacauda.