Morro Rock

Morro Rock
Morro Rock gezien vanuit het oosten
Morro Rock gezien vanuit het oosten
Hoogte 177 m
Coördinaten 35° 22′ NB, 120° 52′ WL
Ligging Morro Bay, Californië, Verenigde Staten
Ouderdom gesteente ca. 23 miljoen jaar
Type Vulkanische plug
Morro Rock (Californië)
Morro Rock
Portaal  Portaalicoon   Aardwetenschappen

Morro Rock (Salinan: Le'samo; Chumash: Lisamu; Spaans: El Morro) is een 177 meter hoge vulkanische plug aan de kust van Californië, bij de ingang van de haven van Morro Bay. De rots ligt direct aan de Stille Oceaan en is door een dam met het vasteland verbonden. Daardoor heeft de voormalige rotspunt tegenwoordig het karakter van een getijdeneiland dat permanent bereikbaar is.

Bewerken van Morro Rock

Morro Rock behoort tot de vulkanische formaties die bekendstaan als de Nine Sisters. Het gebied rond de rots wordt door de staat Californië beschermd als het Morro Rock State Preserve. Sinds 1968 is Morro Rock bovendien geregistreerd als California Historical Landmark nummer 821.

Geologie

Morro Rock vormt een van een reeks vulkanische structuren in San Luis Obispo County die zich uitstrekken van Morro Bay in het noordwesten tot Islay Hill in het zuidoosten. Tot deze reeks behoren vulkanische pluggen, lavakoepels en plaatvormige intrusies. De gesteenten ontstonden ongeveer 23 miljoen jaar geleden.

De rots bestaat grotendeels uit daciet, een vulkanisch stollingsgesteente. Het gesteente bevat onder andere plagioklaas, amfibool of hoornblende, biotiet, pyroxeen, kwarts en vulkanisch glas. Ook komen grotere kristallen van plagioklaas voor. Het gehalte aan siliciumdioxide ligt ongeveer tussen 63 en 69 procent.

De vulkanische formaties tussen Morro Rock en Islay Hill worden gezamenlijk aangeduid als het Morro Rock–Islay Hill Complex. Dit complex ontstond tijdens het Oligoceen, ongeveer 27 tot 23 miljoen jaar geleden, en ligt ten oosten van de San Gregorio–San Simeon–Hosgri-breukzone.

Geologisch onderzoek wijst erop dat het complex waarschijnlijk een van de bronnen was van vulkanisch materiaal dat later terechtkwam in zandsteen en conglomeraat van de Pismo Formation bij Point Sur. Paleomagnetisch onderzoek suggereert bovendien dat het gebied na zijn vorming ongeveer 40 tot 50 graden is geroteerd, mogelijk tijdens het late Mioceen of vroege Plioceen.

Geschiedenis

Inheemse betekenis

Morro Rock heeft een bijzondere culturele en spirituele betekenis voor zowel de Salinan als de Chumash. De Salinan noemen de rots Le'samo; bij de Chumash is de naam Lisamu.

In de omgeving van de monding van Morro Creek bevond zich al duizenden jaren geleden een belangrijke nederzetting van de Chumash. Archeologisch onderzoek wijst erop dat het gebied ten minste vanaf de zogeheten Millingstone-periode werd bewoond.

Voor de Salinan speelt Morro Rock een rol bij traditionele zonnewendeceremonies. Volgens hun overlevering versloegen een havik en een raaf bij de rots het tweekoppige slangenmonster Taliyekatapelta. Salinan hebben toestemming gekregen om de rots voor bepaalde traditionele ceremonies te beklimmen. Over deze toegang bestaat echter verschil van opvatting met vertegenwoordigers van de Chumash, die Morro Rock eveneens als een heilige plaats beschouwen en hebben gesteld dat de rots niet beklommen zou moeten worden.

Voor het algemene publiek is het beklimmen van Morro Rock niet toegestaan. Dit beschermt zowel bezoekers als de kwetsbare natuur op en rond de rots.

Europese verkenning

Morro Rock werd waarschijnlijk al in 1542 gezien door de expeditie van Juan Rodríguez Cabrillo. De huidige naam ontstond echter tijdens de eerste Europese landexpedities door Alta California.

De Spaanse Portolá-expeditie trok in 1769 door de Los Osos Valley en verbleef op 8 september van dat jaar in de omgeving van het huidige Morro Bay. De franciscaanse missionaris en expeditielid Juan Crespí beschreef in zijn dagboek een grote rots die de vorm had van een ronde berg. Het Spaanse woord morro werd gebruikt voor een dergelijke opvallende afgeronde heuvel of rotsformatie.

Steengroeve en historisch monument

Van 1889 tot 1969 werd op verschillende momenten gesteente uit Morro Rock gewonnen. Het materiaal werd onder meer gebruikt voor de golfbreker van Morro Bay en voor havenwerken bij Port San Luis.

In 1966 werd het eigendom van de rots door de staat Californië overgenomen. Twee jaar later werd Morro Rock, mede door inspanningen van de San Luis Obispo County Historical Society en de stad Morro Bay, aangewezen als California Historical Landmark nummer 821. De officiële registratiedatum is 26 januari 1968.

Flora en fauna

Ondanks de steile en droge omstandigheden vormt Morro Rock een belangrijk leefgebied voor verschillende vogelsoorten. Op en rond de rots broeden onder meer meerdere soorten aalscholvers en meeuwen. Het gebied is daarnaast van betekenis voor de slechtvalk.

In het zeewater rond Morro Rock worden regelmatig zeeleeuwen en zeeotters waargenomen. Zeehonden komen eveneens in het gebied voor en zijn bijzonder algemeen in het nabijgelegen Morro Bay State Park.

De getijdenzone rond de rots biedt leefruimte aan onder meer heremietkreeften, kleine vissen, zeesterren, zeekomkommers, mosselen en andere weekdieren. De rots zelf heeft door de droge, aan wind en zout blootgestelde omstandigheden slechts beperkte plantengroei. Grassen, mossen en korstmossen kunnen er echter plaatselijk groeien. In de baai bevinden zich daarnaast uitgebreide mariene leefgebieden met zeegras en kelp.

Beschermde zeegebieden

In Morro Bay liggen de Morro Bay State Marine Reserve en de Morro Bay State Marine Recreational Management Area. Samen beschermen deze gebieden bijna vier vierkante mijl van de monding en de bijbehorende getijden-, moeras- en zeegrashabitats. De beschermde status is bedoeld om het ecosysteem en de dieren en planten die ervan afhankelijk zijn op lange termijn te behouden.

In populaire cultuur

Een fictieve versie van Morro Rock speelt een rol in het universum van het computerspel Cyberpunk 2077. In deze fictieve geschiedenis wordt de rots afgebroken om ruimte te maken voor het Night City International and Translunar Spaceport, meestal aangeduid als NCX. In het verhaal wordt het ruimtehavencomplex uiteindelijk in 2047 in gebruik genomen.

Zie ook

Bronnen, noten en/of referenties

  1. 1 2 Morro 2 Reset, National Geodetic Survey, National Oceanic and Atmospheric Administration. Geraadpleegd 13 juni 2009.
  2. ↑ Chumash Heritage National Marine Sanctuary, National Oceanic and Atmospheric Administration.
  3. ↑ Morro Rock Beach, City of Morro Bay.
  4. 1 2 Morro Bay State Park, California State Parks.
  5. 1 2 Morro Rock, Office of Historic Preservation, California State Parks.
  6. ↑ Dacite, University of Auckland.
  7. ↑ Clarence A. Hall Jr. (2007), Introduction to the Geology of Southern California and Its Native Plants, University of California Press, plaat 17. ISBN 9780520933262.
  8. ↑ Benjamin Purper (10 februari 2023), “Chumash Tribes 'Reunite' Sacred Rock in Morro Bay Ceremony”, KQED.
  9. ↑ C. Michael Hogan (2008), “Morro Creek”, The Megalithic Portal, red. A. Burnham.
  10. ↑ Angela H. Dillion (2008), Preserving Nature and Culture at Morro Rock, Morro Bay.
  11. ↑ Pat Pemberton (8 december 2014), “Chumash Fight State Over Access to Morro Rock”, Courthouse News Service.
  12. ↑ Herbert E. Bolton (1927), Fray Juan Crespi: Missionary Explorer on the Pacific Coast, 1769–1774, p. 182–184.
  13. ↑ Erwin G. Gudde (1969), California Place Names, University of California Press, p. 212.
  14. ↑ Austin Herbaugh (23 augustus 2022), “Pieces of Morro Rock to be brought back to original location”, KSBY.
  15. ↑ Joan Easton Lentz en Don DesJardin (2006), Introduction to Birds of the Southern California Coast, University of California Press, 316 p. ISBN 0-520-24321-8.
  16. ↑ Fodor's (21 december 2010), Fodor's Northern California 2011: With Napa, Sonoma, Yosemite, San Francisco & Lake Tahoe, Random House Digital, p. 80. ISBN 978-1-4000-0503-1.
  17. 1 2 Morro Bay State Marine Reserve/State Marine Recreational Management Area, California Department of Fish and Wildlife.
  18. ↑ CD Projekt RED (2023), Cyberpunk 2077: Phantom Liberty, database-item “NCX Spaceport”.
Zie de categorie Morro Rock van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.