Koninkrijk Saba

Saba
Monarchie
rond 1000 v.Chr. – eind van de 3e eeuw Himyar →
Algemene gegevens
Hoofdstad Ma'rib
■ Saba in 100 v.Chr.
■ Saba in 100 v.Chr.
bronzen beeld uit Nashqum

Saba was een koninkrijk tijdens de oudheid in het gebied van het huidige Jemen in het zuidwesten van het Arabisch Schiereiland. De Sabeeërs (Arabisch: ‘السبأيون’ - ‘as-Saba’iyūn’) spraken een Oud-Zuid-Arabische taal.

Geleerden suggereerden een link met Seba of Sheba, het legendarische land uit de Bijbel vanwaar de koningin van Seba kwam, die koning Salomon in Jeruzalem een bezoek bracht.

Geschiedenis

Saba behoorde tot de Zuid-Arabische koninkrijken, met Ma'in in het noorden in Wadi al-Jawf, Saba in het zuidwestelijke punt, een gebied dat zich uitstrekte van het hoogland tot de zee, Qataban ten oosten van hen, en Hadramaut daar weer ten oosten van.

De Sabeeërs waren, net als veel andere Jemenitische volkeren in dezelfde periode, betrokken bij de zeer lucratieve specerijenhandel, waarbij voornamelijk wierook en mirre verhandeld werden.

De Sabeeërs worden genoemd in het Boek van Job, waar ze zijn vee en dienaren afslachtten, in Jesaja, en in de Koran.

In de Res Gestae Divi Augusti (een biografie van het leven van Augustus) schrijft Augustus:

Op mijn bevel en op mijn tekenen werden twee legers ongeveer op hetzelfde moment Ethiopia en Arabia, dat de Zalige wordt genoemd, binnengeleid. Grote legers van elke vijand werden verslagen op het slagveld, en verscheidene dorpen en steden werden ingenomen. In Ethiopia drongen we zo ver door als het dorp van Nabata, in de buurt van Meroë; In Arabia bereikte het leger het gebied van de Sabanen en de stad Ma’rib…

— vertaald van Wikisource

Het koninkrijk kwam aan de macht rond 1000 v.Chr. Het werd veroverd door de Himyarieten in de 1e eeuw v.Chr. Na de val van het eerste Himyaritische rijk, herstelden de koningen van Saba hun macht in de 2e eeuw n.Chr. Saba werd uiteindelijk voor de tweede en laatste keer veroverd door de Himyarieten tegen het eind van de 3e eeuw, na inname van de toenmalige hoofdstad, Ma’rib.

Vermelding in de Koran

De Koran vermeldt de Saba' die volgens de Koran soera 2.62 en soera 5.69 getolereerd moesten worden als "religie van het Boek". Om aan vervolging te ontkomen, namen later ook de gemeenschappen van de Sabiërs en Mandaeërs in het huidige Syrië en Irak de benaming "Sabeeërs" aan, hoewel deze geen directe relatie met de historische Sabeeërs hadden.

Werelderfgoed

Zie Monumenten van het oude koninkrijk Saba, Marib voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Op 25 januari 2023 werden de monumenten van het oude koninkrijk Saba, Marib door UNESCO toegevoegd aan de Werelderfgoedlijst. Ze werden ook op de lijst van bedreigd werelderfgoed geplaatst vanwege de dreigingen die de Jemenitische Burgeroorlog met zich meebracht.

Zie ook