Tarente (stad)

Tarente
Taranto
Stad in Italië Vlag van Italië
Wapen van gemeente
Tarente (Italië)
Tarente
Situering
Regio Apulië (PUG)
Provincie Tarente
Coördinaten 40° 28′ NB, 17° 14′ OL
Algemeen
Oppervlakte 217 km²
Inwoners
(1 januari 2023)		 188.098
(973 inw./km²)
Hoogte 15 m
Overig
Postcode 74121-74122-74123
Aangrenzende gemeenten Carosino, Crispiano, Faggiano, Fragagnano, Grottaglie, Leporano, Lizzano, Massafra, Monteiasi, Montemesola, Monteparano, Martina Franca, Pulsano, Roccaforzata, San Giorgio Ionico, San Marzano di San Giuseppe, Statte
Beschermheilige San Cataldo
ISTAT-code 073027
Website Officiële website
Detailkaart
Tarente (Apulië)
Tarente
Locatie in Apulië
Foto's
Portaal  Portaalicoon   Italië

Tarente (Italiaans: Taranto [tà-ran-to]) is een stad in Zuid-Italië. Het is de hoofdstad van de provincie Tarente en is tevens een havenstad, gelegen aan de Golf van Tarente, in de regio Apulië (Italiaans: Puglia). De oude Grieken noemden de stad Taras, en de Romeinen noemden deze Tarentum.

Geografie

De stad ligt aan de Ionische Zee, ongeveer halverwege aan de westkust van het schiereiland dat de hak van de Laars van Italië vormt. In 2005 had de stad 202.012 inwoners.

Tarente (NASA)

De oude stad, Città Vecchia, bevindt zich op een eiland, dat met twee bruggen verbonden is met het vasteland, waar de moderne stad later omheen werd gebouwd. De oude stad was tot begin jaren negentig nog deels bewoond, maar was begin 21e eeuw vrijwel compleet verlaten i.v.m. de bouwkundige staat van de gebouwen. Gelukkig is er veel veranderd en is het nu het centrum van toerisme, met diverse B&B’s. Er kan een bezoek aan de oude stad worden gebracht, waar de kerk "San Domenico Maggiore" en de kathedrale basiliek "Duomo di San Cataldo" (vernoemd naar de 7e-eeuwse Ierse monnik die de eerste bisschop van Tarente werd) zich nog bevinden. Ook bevindt zich op het eiland de fortificatie "Il Castello Aragonese", het Aragonese Kasteel genaamd "Castel Sant' Angelo", waar de Italiaanse Marine vesting heeft. De eilandjes San Pietro en San Paolo beschermen de baai (Mar Grande), waar de commerciële haven zich ook bevindt. De andere baai, die Mar Piccolo heet, wordt gevormd door de oude stad, en is voor marineschepen toegankelijk via het kanaal met de draaibare brug "Il Ponte Girevole". In die baai bevindt zich een marinebasis en zijn er dokken voor onderhoud en bouw van schepen gevestigd, en tevens is er een bloeiende visvangst. Mar Piccolo is een militaire haven met strategisch belang, en de eilandjes en de kust zijn zeer zwaar gefortificeerd.

De streektaal Tarentino wordt in de stad Tarente en in de omliggende provincie gesproken.

Geschiedenis van Tarente

Ponte Girevole, het symbool van Tarente
Stad in de 16e eeuw

Tarente werd rond 706 v.Chr. gesticht door Spartaanse immigranten (Partheniai), en werd een soevereine stad van Magna Graecia, de Griekse kolonies in Zuid-Italië.

Er werd Dorisch-Grieks gesproken. Resten van dit Dorische Grieks wordt nog in de omgeving gesproken onder de vorm van het Griko.

In 367 v.Chr. sloten Carthago en de Etrusken een verbond om Tarentum aan te vallen.

In 343 v.Chr. vroeg Tarentum haar moederstad Sparta om hulp tegen de barbaren aangezien het agressie ondervond van het Bruttische Verbond.

In 303 v.Chr.-302 v.Chr. sloot Cleonymus van Sparta een verbond met Tarentum tegen de Lucaniërs.

De oorlog tussen Rome en Tarente

Zie Pyrrhische Oorlog voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Aan het begin van de 3e eeuw v.Chr. begon de groeiende macht van Rome Tarente angst in te boezemen, met name waar het de controle over de zee betrof. In die tijd had Tarente de krachtigste zeemacht van Italië en sloot het snel een overeenkomst met Rome waarin besloten werd dat de Kaap van Lacinio en de zogenaamde Golfo di Taranto (Golf van Tarente) niet voorbijgevaren mochten worden door Romeinse schepen. Enkele schepen verbraken echter deze overeenkomst. Deze situatie zou onvermijdelijk leiden tot een conflict tussen Tarentum en Rome, toen Rome zich begon te bemoeien met de zaken van de Griekse kolonies in Zuid-Italië.

Niet veel later vroegen enkele stadstaten in Magna Graecia, zoals Rhegim, Croton en Locri, Rome om militaire hulp vanwege de oorlogen die zij voerden met hun buursteden. Thurii, gelegen aan de Golf van Tarente, riep Rome in 282 v.Chr. te hulp na te zijn aangevallen door Lucania. Rome zond een vloot met troepen naar de militaire post Thurii. Tarente dacht echter dat dit een vijandelijke daad was en beantwoordde de actie door de vloot tot zinken te brengen, en de Romeinse troepen uit Thurii te verdrijven. De oorlog duurde vijf jaren, van 280 v.Chr. tot 275 v.Chr..

De Romeinen veroverden de stad in 272 v.Chr., maar hun macht was niet stevig gevestigd voor het jaar 209 v.Chr. nadat de Via Appia naar Tarente en Brindisi was verlengd.

Latere geschiedenis

Toen de Gotische oorlogen aanvingen, werd Tarente in 540 n.Chr. deel van het Byzantijnse Rijk. In 661 werd het door de Longobarden ingenomen, en later door de Saracenen. In 1063 veroverde de Noorman en avonturier Robert Guiscard Tarente, en later werd het onderdeel van het Koninkrijk Napels.

In november 1940, gedurende de Tweede Wereldoorlog, werden de Italiaanse schepen die voor anker lagen voor de stad zwaar beschadigd door de Britse marine bij de Slag van Tarente. Britse troepen landden in 1943 dicht bij de haven als onderdeel van de geallieerde invasie.

Op 17 oktober 2006 werd de stad onder financieel toezicht geplaatst. Er stond een grote schuld uit van enkele honderden miljoenen euro en een tekort op de begroting. Drie toezichthouders werden aangesteld om de financiële situatie te beoordelen en met een plan van aanpak te komen.

Economie

De staalfabriek

Tarente is een belangrijke marinebasis. Het heeft verder een geintegreerd staalbedrijf, chemische installaties, dokken voor het bouwen van oorlogsschepen, en voedselverwerkende fabrieken binnen de stadsgrenzen.

In de jaren '60 werden met steun van de regering de ILVA hoogovens gebouwd, die behalve welvaart ook vervuiling brachten. Tarente werd de rijkste stad van Zuid-Italië, maar de arbeiders bij de hoogovens werden niet oud.

In 2012 legde de rechter een deel van het bedrijf stil. In mei 2021 werden de eigenaren Fabio en Nicola Riva en de voormalige president van de regio Apulië, Nichi Vendola tot lange gevangenisstraffen veroordeeld. Meer dan 9 kilo dioxine is door de fabrieken in de lucht van de stad uitgestoten, dat is gelijk aan 83% van de uitstoot in heel Italië. Dioxine hoopt zich in de loop der jaren op en tussen 1995 en 2004 namen leukemieën, myelomen en lymfomen met 30 tot 40% toe. Begrazing is verboden binnen 20 kilometer van de fabriek. Meer dan 400 mensen overleden voortijdig.

Per 1 november 2018 nam ArcelorMittal de staalfabriek over. Officieel werd de fabriek gekocht door een consortium met de naam AM Investco, hierin heeft ArcelorMittal 94,4% van de aandelen en Banca Intesa Sanpaolo de rest. Er volgde een investeringsplan van € 2,4 miljard waarvan € 1,15 miljard voor milieumaatregelen.

Al snel ontstond er onenigheid met de Italiaanse staat over de kosten van de sanering. In 2021 werd 60% van de fabrieken verkocht aan staatsinvesteringsmaatschappij Invitalia voor € 1,1 miljard. In juli 2024 oordeelde het Europees Hof van Justitie dat de staalfabriek gesloten moet worden als de industriële emissies van het bedrijf leiden tot significante milieu- en gezondheidsschade. In oktober 2026 heeft het Italiaanse Hof van Cassatie een uitspraak van een lagere rechtbank bekrachtigd dat de fabriek moet sluiten vanwege zorgen over de volksgezondheid en het milieu. De fabriek telt nog ongeveer 8000 medewerkers en is daarmee is een grote werkgever in de stad.

Sport

De plaatselijke voetbalclub luistert naar de naam Taranto Sport.

Biologie

De Italiaanse naam voor de stad (Taranto) wordt gebruikt in de wetenschappelijke naam van een soort wolfspin: Lycosa tarantula. De soortaanduiding tarantula wordt tot op de dag van vandaag (ten terechte) gebruikt voor allerlei soorten die groot en harig zijn, ongeacht de groep van spinnen waartoe ze behoren.

Tarente is de enige stad die op grote schaal mosselzijde verwerkt. Deze zijde wordt niet door rupsen geproduceerd zoals gewone zijde maar is afkomstig van de ankerdraden van mosselschelpen.

Bezienswaardigheden

Boulevard Corso Due Mari

Stedenbanden

Geboren

Zie de categorie Taranto van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.