Van de Werve (ook: Van de Werve de Schilde, Van de Werve de Vorsselaer en Van de Werve d'Immerseel) is een adellijk Belgisch geslacht, afkomstig uit Antwerpen. Ze is een van de oudste, nog bestaande adellijke families uit Antwerpen.


Veel leden van de familie van de Werve hebben functies in de Antwerpse magistratuur vervuld, een vijftigtal onder hen als schepen, een twintigtal als burgemeester (zie: Lijst van burgemeesters van Antwerpen), verschillende Ammans, of ook nog als markgraven van het land van Rijen, of als gouverneur.
Nicolas van de Werve was de zoon van Jan van de Werve en Claire van Wijneghem. Hij huwde de eerste keer met Maria van Duffel, dochter van Hendrik en Agnès, vrouwe van Tielen en Gierle. Een tweede maal huwde hij met Catherina van Wilre, dochter van Arnold van Wilre, vertegenwoordiger van een belangrijke familie van het Leuvense patriciaat, en van Kristen van Meldert. Uit dit laatste huwelijk kwamen een tiental kinderen die de toekomstige takken vormden:
Waarschijnlijk rond 1400 werd Nicolas van de Werve leenhouder van Hovorst onder Viersel (het tegenwoordige Zandhoven sinds de fusie van de gemeenten). Hij liet er een kasteel bouwen. Hovorst was een belangrijk domein waarvan verschillende domeinen afhingen. Door open brieven van 13 mei 1414 zou Nicolas van de Werve door de hertog van Brabant (Antoon van Bourgondië) als vertrouweling aangesteld worden om het domein van Hovorst in zijn afwezigheid te beheren en de eed van trouw van vazallen te ontvangen die van bovenvermelde domein afhangen.

Van 1404 tot 1406 werd hij rentmeester van de stad Antwerpen. Hij hernieuwde ook zesmaal zijn mandaat van burgemeester van Antwerpen. En hij werd ook raadsheer van de vier opeenvolgende hertogen van Brabant, Antoon, Jan IV, Filips van Saint-Pol en Filips de Goede.
De vertegenwoordigers van de familie hebben twee maal, sinds de 16de eeuw, de persoonlijke titel van ridder gedragen. Ze waren heren van vele heerlijkheden. Ze dragen of droegen de volgende erfelijke titels:

De wapens van de familie van de Werve zijn dezelfde als die van de gemeenten Vorselaar, Schilde, Lichtaart en Rielen, namelijk gevierendeeld:
In de negentiende eeuw scheidde zich de familie, als afstammelingen van jhr. Louis-Paul van de Werve (1791-1850) in drie takken:
Het hoofd van de familie draagt een grafelijke titel, de andere leden dragen de adellijke titel van jonkheer.
