| Warwasi | ||||
|---|---|---|---|---|
| Situering | ||||
| Land | ||||
| Locatie | Zagrosgebergte | |||
| Coördinaten | 34° 28′ NB, 47° 6′ OL | |||
| Dichtstbijzijnde plaats | Kermanshah | |||
| Informatie | ||||
| Periode | Middenpaleolithicum tot epipaleolithicum | |||
| Cultuur | Zarzian | |||
| ||||
Warwasi is een paleolithische rotsschuilplaats ten noorden van Kermanshah in West-Iran. De opgravingen vonden plaats in de jaren 1960 door Bruce Howe onder leiding van Robert John Braidwood. De site bevat een rijke archeologische opeenvolging van het middenpaleolithicum (± 250.000/200.000 tot 40.000 jaar geleden) tot het late epipaleolithicum (± 20.000/18.000 tot 12.000/10.000 jaar geleden).
Warwasi ligt op een heuvel en biedt een vrij uitzicht over de Tang-i Kisht-vallei. De grot behoort tot de Zarzian-cultuur, waartoe ook vindplaatsen als de Palegawragrot, Shanidar B2 en Zarzi, Pa Sangar en Ghar-i-Khar behoren. Palegawra (classificatie omstreden), Zarzi, Warwasi en Pa Sangar werden geclassificeerd als zomerkampen, terwijl Shanidar werd geïnterpreteerd als een basiskamp. Onderzoek toonde aan dat Warwasi slechts periodiek bewoond werd en diende als jachtkamp, zoals blijkt uit botvondsten van onager, bezoargeit, wild zwijn en hyena. De vondsten beperken zich echter tot tanden en slechts enkele losse botten, wat suggereert dat de dieren in de vallei werden bejaagd en geslacht. Ook zijn er resten gevonden van de Perzische woestijnmuis, zuidelijke aardlemming, sociale woelmuis, Perzische fluithaas en Kaapse haas. Er zijn geen menselijke resten gevonden.
Paleoklimatologische studies door Willem van Zeist en Sytze Bottema (1977) wezen op een koel en droog klimaat tijdens het Zarzian: de meest extreme omstandigheden van het late Pleistoceen in het Zagrosgebergte. in de fauna van Warwasi werden gravende knaagdieren aangetroffen, kenmerkend voor koude, droge en onbeboste omstandigheden (Priscilla F. Turnbull, 1975), wat deze klimaatreconstructie verder ondersteunde.
Hoewel Warwasi belangrijk is voor het Zarzian, zijn er ook stenen werktuigen gevonden uit het Moustérien (middenpaleolithicum) en Baradostian (laatpaleolithicum). De Zarzian-periode (20.000 tot 10.000 v.Chr.) kan worden onderverdeeld in vier fasen:
Er werden meer dan 17.000 stenen artefacten geanalyseerd. De gereedschapsindustrie van Warwasi werd gekenmerkt door microlieten (geometrisch en niet-geometrisch), gerugde punten, kern- en schrabbergereedschappen, getande werktuigen, evenals boren.