Waterbeheer is het totaal aan activiteiten die tot doel hebben om het grond- en oppervlaktewater zo goed mogelijk te beheren en is onderdeel van de waterstaat. Aangezien een teveel aan water even onwenselijk is als een tekort aan water, houdt dit in:
Een aantal praktijkvoorbeelden van waterbeheer:
Door klimaatverandering, zeespiegelstijging, bodemdaling en een toenemende druk op de schaarse beschikbare ruimte is er wereldwijd sinds de jaren negentig van de vorige eeuw een toenemend bewustzijn van de noodzaak om anders om te gaan met water. De grote toename van het industriële en agrarisch watergebruik in combinatie met de bevolkingsgroei zorgden er o.a. in België en Nederland voor een daling van het grondwater. In droge jaren is er onvoldoende aanvulling van de grondwaterlagen door neerslag. De eeuwenoude technische maatregelen en oplossingen zijn niet meer voldoende. Overheden, maatschappelijke organisaties en marktpartijen zoeken naar andere duurzamere oplossingen. Deze omslag wordt aangeduid als de watertransitie.
Sinds eind 2000 is de Europese Kaderrichtlijn Water van kracht. Deze verplicht alle lidstaten van de Europese Unie ertoe, de kwaliteit van hun oppervlakte- en grondwater in 2015 op orde te brengen.
