Adrienne Thomas, 1934 | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Narodowość |
niemiecka |
| Dziedzina sztuki | |
Adrienne Thomas, właśc. Hertha Lesser (ur. 24 czerwca 1897 w Saint-Avold, zm. 5 listopada 1980 w Wiedniu) – niemiecka pisarka.
Adrienne Thomas urodziła się jako Hertha Strauch 24 czerwca 1897 roku w żydowskiej rodzinie w Saint-Avold w wówczas niemieckiej Lotaryngii (na terenie obecnej Francji). Rodzina Strauchów była właścicielem domu handlowego w Metz.
Dorastała w niemiecko-francuskiej strefie w Alzacji i Lotaryngii. Od 1904 roku mieszkała w Metz, gdzie uczyła się w liceum a później w szkole przemysłowej. Zrezygnowała z nauki, by pobierać prywatne lekcje śpiewu.
Po wybuchu I wojny światowej zgłosiła się na ochotnika do Czerwonego Krzyża i prowadziła dziennik z pracy na stacji kolejowej w Metz. Jej zapiski zostały wydane w 2004 roku pod tytułem Aufzeichnungen aus dem Ersten Weltkrieg, Ein Tagebuch.
W 1917 roku z powodu częstych nalotów bombowych wraz z rodziną przeprowadziła się do Berlina. Thomas zaczęła ponownie pobierać lekcje śpiewu. Początkowo pracowała jako guwernantka, a później jako siostra Czerwonego Krzyża w szpitalu wojskowym. W 1918 roku zły stan zdrowia uniemożliwił jej dalszą pracę w szpitalu. Przeniosła się do ciotki we Frankfurcie, która ufundowała jej studia śpiewacze w prywatnym konserwatorium. W 1921 roku poślubiła Artura Lessera, lekarza z Magdeburga, i wraz z mężem przeprowadziła się do jego rodzinnego miasta.
W Magdeburgu zarzuciła karierę śpiewaczą na rzecz pisarstwa. Jej pierwsze utwory były publikowane w „Vossische Zeitung”. Następnie pisała dla takich czasopism jak „Die Frau”, „Neue Wiener Tagblatt”, „Basler Nachrichten” czy „Neue Jüdische Gazeta”. W 1927 roku małżeństwo przeprowadziło się do Berlina. W 1930 roku Lesser zmarł. W tym samym roku Thomas wydała na podstawie swoich notatek z okresu I wojny światowej swoją pierwszą powieść, antywojenny utwór Die Katrin wird Soldat. W pierwszym roku sprzedano 100 tys. egzemplarzy powieści. Książka została przetłumaczona na 15 języków, a jej całkowity nakład wyniósł kilka milionów egzemplarzy. W 1987 roku na podstawie utworu powstał film. W 1933 roku, po dojściu nazistów do władzy, powieść została zakazana. Thomas była jednym z pierwszych autorów, których naziści uznali za „niepożądanych” – jej nazwisko znalazło się na liście autorów zakazanych w III Rzeszy, a utwory zakazane. Pisarka wkrótce uciekła przez Szwajcarię do Francji, a później do Austrii. W Austrii wydała kolejne powieści Andrea i Viktoria.
Po aneksji Austrii przez Rzeszę Niemiecką w marcu 1938 roku Thomas uciekła przez Czechosłowację, Węgry, Jugosławię i Włochy do Francji. Dwa lata później została internowana w obozie dla kobiet w Paryżu, a wkrótce potem w obozie w Gurs, z którego udało jej się uciec i we wrześniu 1940 roku wyjechać do Stanów Zjednoczonych. Wyjazd do USA umożliwił jej pisarz Hermann Kesten (1900–1996), który wystarał się o wizę dla pisarki. W USA Thomas utrzymywała się z tantiem za jej utwory wydane zagranicą. W 1942 roku została sekretarką europejskiego oddziału Free World Association i pracowała dla magazynu „Free World”. W USA wydała kolejne powieści, bazujące na doświadczeniach na wygnaniu, Reisen Sie ab, Mademoiselle! (1944) i Ein Fenster zum East River (1945).
W 1947 roku pojechała za austriackim socjaldemokratą Juliusem Deutschem (1884–1968) do Austrii i osiadła w Wiedniu. Pisała wówczas m.in. dla dziennika „Neues Österreich”. W 1951 roku poślubiła Deutscha.
Thomas zmarła 5 listopada 1980 roku w Wiedniu.
Lista wybranych utworów podana za Neue Deutsche Biographie: