Al-Jakubi

Wikipedia:Weryfikowalność
Ten artykuł od 2020-09 może zawierać nierzetelne źródła.
Informacje oparte na nierzetelnych źródłach mogą zostać usunięte. Zweryfikuj hasło i dodaj przypisy do wiarygodnych, najlepiej recenzowanych publikacji.
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.
Ahmed Al-Jakubi
Imię i nazwisko

Ahmed ibn Abu Jakub ibn Dżafar ibn Wadich al Katib al Abbasi al Jakubi

Data urodzenia

VIII w.

Data i miejsce śmierci

897 r.
Egipt

Narodowość

arabska

Język

arabski

Dziedzina sztuki

literatura faktu

Epoka

średniowiecze

Ważne dzieła
  • Historia (Ta'arich)
  • Kitab al buldan (Księga krajów)

Ahmed ibn Abu Jakub ibn Dżafar ibn Wadich al Katib al Abbasi al Jakubi – arabski pisarz historyczny z VIII w. Należy on do pierwszych przedstawicieli kierunku pragmatycznego w arabskiej literaturze historycznej.

Biografia

Al-Jakubi był potomkiem wyzwoleńca jednego z członków rodu Abbasydów, skąd bierze się też jego przydomek Al Abbasi. Jego rok urodzenia jest dokładnie nieznany. Młode lata spędził w Armenii, później służył u Tahirydów w Chorasanie. Po upadku tej dynastii w roku 259 od hidżry, czyli rok 873 n.e. Al Jakubi odbył podróż do Indii i Egiptu. W Egipcie mieszkał do samej śmierci w roku 284 od hidżry (897).

Twórczość

Historia (Ta'arich)

Prawdopodobnie, jeszcze podczas pobytu w Chorasanie, napisał swoją Historię (Ta'arich). Książka ta jest jednym z pierwszych dzieł literatury arabskiej poświęconej historii światowej. Dzieli się ona na dwie części:

  • Pierwsza rozpoczyna się od historii patriarchów starotestamentowych, potem następuje opis historii Jezusa i apostołów, królów różnych krajów, opis różnych ludów współczesnych Al Jakubiemu, np. Bedżów, Al Chabaszów, Zindżów, Sudańczyków. Mówiąc o ludach afrykańskich Al Jakubi opisuje nie tylko ich historię ale także obraz wiadomości Arabów o tych narodach w chwili napisania księgi. Są to dane o administracji różnych regionów, zasobach naturalnych, obyczajach ludności. Nazwy geograficzne przytoczone w dziele nie zawsze nadają się do dokładnej identyfikacji.
  • Druga część pracy historycznej Al Jakubi poświęcona jest historii krajów islamu od narodzenia Proroka do 258 (872). Ta część nie zawiera prawie żadnych wiadomości o krajach graniczących ze światem islamu. Takie przemilczenie tłumaczy się prawdopodobnie tym, że Al Jakubi, dla którego przekonania szyickie były tradycją rodzinną najwięcej uwagi udzielał ruchom szyickim, przy czym jasno daje wyraz swoim przekonaniom. Ta'arich zawiera sporo wiadomości niepodawanych przez inne źródła.

Kitab al buldan

Jak większość autorów arabskich tych czasów Al Jakubi interesował się historią i geografią. Dotrwały do naszych czasów obszerne urywki z jego pracy Kitab al buldan (Księga krajów). Była ona napisana w 278 (891) już w Egipcie i miała charakter informatora administracyjno-geograficznego, podobnego do prac Ibn Chordabecha i Kudamy ibn Dżarafa. Jednak w odróżnieniu od tych autorów Al Jakubi włączył w swą księgę znaczną liczbę własnych spostrzeżeń. Do tego Al Jakubi posiada zmysł krytyczny, porównując różne przekazy. Wynikiem takiego podejścia i doboru materiałów jest to, że strzeże się on informacji niesprawdzonych.

W Kitab al buldan zawarte są wiadomości o drogach, odległościach między krajami, minerałach i ich wydobyciu. Z obszarów afrykańskich al Jakubi najlepiej zna górny bieg Nilu - kraje Nubijczyków i Bedża. Mniej pisze o obszarach Sudanu. Możliwe że podczas pisania Kitab al buldan al Jakubi posługiwał się innymi źródłami niż podczas redakcji Historii. Obydwie księgi mocno się różnią, choć sobie nie przeczą.

Wydania drukowane

Oba dzieła Jakubiego wydane zostały pod koniec XIX w.

Linki zewnętrzne

Bibliografia