Azja Express (wybrane edycje jako Ameryka Express lub Afryka Express) – polski program telewizyjny typu reality show oparty na niderlandzko-belgijskim formacie Peking Express emitowany od 2016 roku (z przerwami) na antenie telewizji TVN.
Pierwsze trzy edycje programu prowadziła Agnieszka Woźniak-Starak, kolejne trzy Daria Ładocha, a od siódmej serii gospodynią programu jest Izabella Krzan. Producentem wykonawczym jest Grupa TVN, która współpracuje z Eccholine (właścicielem praw do międzynarodowego formatu).
Zasady programu
W programie bierze udział osiem par, w których skład wchodzą postacie polskiego show-biznesu oraz ich przyjaciele. Uczestnicy wyruszają w podróż za granicę (w pierwszej, drugiej, piątej, szóstej i ósmej – do Azji, w trzeciej i czwartej – do Ameryki Południowej, a w siódmej – do Afryki). W każdym z państw muszą przebyć wyznaczoną trasę, dysponując budżetem w kwocie jednego dolara na dzień na osobę. Najszybsi otrzymują immunitet chroniący przed eliminacjami. W co drugim odcinku drużyna, która dotarła jako ostatnia do wyznaczonego celu, jest eliminowana z dalszej rywalizacji.
W czwartym odcinku drugiej edycji przegrana para otrzymała informację o tym, że jedna osoba pozostaje w programie i gra w duecie z osobą z pary, która odpada w szóstym odcinku. Nowo utworzoną parą zostali Stanisław Karpiel-Bułecka i Marta Wierzbicka. W trzeciej edycji doszło do analogicznej sytuacji, w wyniku której nową parę stworzyły Magda Steczkowska i Katarzyna Meller.
W serwisie Player.pl udostępniano dodatkowe materiały towarzyszące głównym wydaniom programu. Dla kolejnych edycji były to:
Azja Express. Więcej,
Azja Express: Domówka,
Ameryka Express: Domówka,
Ameryka Express: La Impreza,
Azja Express. Po powrocie (jeden odcinek, VOD.pl),
bd.,
Afryka Express Extra.
Trasy pokonywane przez uczestników
Ta sekcja od 2023-02 wymaga zweryfikowania podanych informacji.
Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w sekcji mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach:Google Books•Google Scholar•BazHum•BazTech•RCIN• Internet Archive (texts / inlibrary) Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tej sekcji. Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tej sekcji.
Hanna Frejlak z magazynu „Kontakt” skrytykowała Azję Express jako „narzędzie reprodukujące stereotypy na temat Wschodu, cementujące i naturalizujące tym samym europocentryczny obraz świata i nierówny układ sił – politycznych i symbolicznych”. Frejlak stwierdziła, iż program telewizji TVN „banalizuje problem globalnych nierówności i biedy w krajach rozwijających się, sprowadzając je do egzotycznej ciekawostki, tła dodającego dramaturgii zmaganiom bohaterów”. Karol Kopańko z portalu Spider’s Web ironicznie zauważał, iż w Azji Express „zamiast dowiedzieć się tego, jak żyje się w Azji, widzimy celebrytów, którzy pojechali na żebry”.
Program był nominowany do Telekamer 2017 w kategorii Program rozrywkowy.
Kontrowersje
W 10. odcinku trzeciej edycji, premierowo wyemitowanym 7 listopada 2018, jedno z zadań wymagało, by uczestnicy – Filip Chajzer, Tomasz Karolak i Jakub Urbański – pocałowali w usta przypadkową osobę płci przeciwnej, czego dokonali bez wyraźnej zgody spotkanych kobiet. Filip Chajzer dodatkowo bez pozwolenia dotknął piersi jednej z nich. Cała sytuacja wywołała kontrowersje w mediach, a uczestnikom zarzucono molestowanie seksualne, w związku z czym do prokuratury wpłynęło zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa wystosowane przez Fundację Feminoteka i Fundację przeciwko Kulturze Gwałtu im. Margarete Hodgkinson. Dodatkowo do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji trafiło sześć skarg na wyemitowany odcinek, który pod wpływem krytyki został usunięty z serwisu VODPlayer, a produkcja i nadawca programu TVN wystosowali przeprosiny względem widzów.
↑Oliwia Cabaj, towarzyszka Marty Wierzbickiej, odpadła w szóstym odcinku. Zgodnie z zasadami, jedna z uczestniczek musiała kontynuować rywalizację wraz z uczestnikiem, który analogicznie pozostał w stawce pomimo dotarcia na metę jako ostatni w czwartym odcinku.
↑Szymon Chyc-Magdzin, towarzysz Stanisława Karpiela-Bułecki, odpadł w czwartym odcinku. Zgodnie z zasadami, jeden z uczestników musiał kontynuować rywalizację wraz z uczestnikiem, który analogicznie pozostanie w stawce pomimo dotarcia na metę jako ostatni w szóstym odcinku.
↑Monika Zagajewska, towarzyszka Katarzyny Meller, odpadła w drugim odcinku. Zgodnie z zasadami, jedna z nich kontynuowała rywalizację wraz z jedną z osób, która analogicznie pozostała w stawce pomimo dotarcia na metę jako ostatnia w czwartym odcinku. Wówczas odpadli Piotr Królik i Magda Steczkowska, która zdecydowała się na dalszy udział w programie.
↑Para odpadła w czwartym odcinku. Zgodnie z zasadami pozostali w Gwatemali, by wziąć udział w szóstym odcinku. Mieli za zadanie przejść trasę odcinka pozostając niezauważonymi przez pozostałych graczy. Zadanie wykonali, dzięki czemu mogli kontynuować swój udział w programie.
↑Para odpadła w ósmym odcinku. Zgodnie z zasadami pozostali w Kenii, by wziąć udział w dziewiątym odcinku. Mieli za zadanie przejść trasę odcinka pozostając niezauważonymi przez pozostałych graczy. Zadanie wykonali, dzięki czemu mogli kontynuować swój udział w programie.
↑Para w ósmym odcinku zrezygnowała z dalszego udziału w programie w związku z problemami zdrowotnymi Gąsiewskiej.
↑Para odpadła w drugim odcinku, ale wróciła do konkursu w szóstym odcinku.
↑Para w czwartym odcinku zrezygnowała z dalszego udziału w programie w związku z kontuzją, której Iwan doznał na planie programu.
↑Para odpadła z programu w drugim odcinku, ale wróciła do rywalizacji po rezygnacji Naruciaka.
↑Para wycofała się z udziału w programie po trzecim odcinku z powodu problemów zdrowotnych Naruciaka.
↑Grupa WirtualnaG.W.PolskaGrupa WirtualnaG.W., "Afryka Express" z większą widownią niż "Azja Express" [online], Media, Reklama, Internet, PR, Telewizja, Radio - najnowsze wiadomości tylko na WirtualneMedia.pl, 26 listopada 2025 [dostęp 2025-11-26].