Antoni Prochaska

Antoni Prochaska
Data i miejsce urodzenia	24 maja 1852 ; Zaleszczyki Małe
Data i miejsce śmierci	23 września 1930 ; Lwów
Narodowość	polska
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

Antoni Prochaska (ur. 24 maja 1852 w Zaleszczykach Małych, zm. 23 września 1930 we Lwowie) – polski historyk, zajmujący się dziejami polsko-litewskimi w XIV–XV w. oraz historią Rusi Czerwonej, członek Towarzystwa Historycznego we Lwowie.

Życiorys

Był najstarszym synem Antoniego (leśniczy) i Agnieszki z Soleckich. Nauki gimnazjalne pobierał w Buczaczu i we Lwowie, gdzie złożył maturę w 1871. Krótko studiował w seminarium duchownym i zapisał się na Wydział Filozoficzny Uniwersytetu we Lwowie. Studiował historię, przebywając również na stypendium w Wiedniu. Pracę doktorską (Polska a Czechy w czasach husyckich) obronił pod kierunkiem Ksawerego Liskego w 1874. Od 1878 do 1929 pracował jako archiwista (kustosz) w Archiwum Akt Grodzkich i Ziemskich we Lwowie. Od 1893 członek Akademii Umiejętności. W 1894 został członkiem Moskiewskiego Towarzystwa Archeologicznego.

Autor książek historycznych. Wydawał też teksty źródłowe, m.in. Codex epistolaris Vitoldi... (1882) oraz Akta grodzkie i ziemskie... (t. 16–24, 1894–1931).

Ordery i odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (27 listopada 1929)

Wybrane publikacje

Sejmik wiszeński 1503 r., 1922.
Latopis litewski: rozbiór krytyczny, 1890 (dostępne w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej).
Rok 1410. Przyczyny wojny, 1910 (dostępne w KPBC).
Codex epistolaris Vitoldi Magni Ducis Lithuaniae 1376–1430 (dostępne w Cyfrowej Bibliotece Narodowej).
Błogosławiony Jan z Dukli (dostępne w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej).
Dzieje Witołda W. Księcia Litwy (dostępne w ŚBC); wyd. 2, Kraków: „Universitas” 2008.
Konfederacya Spytka z Melsztyna (dostępne w ŚBC).
Lwów a szlachta (dostępne w ŚBC).
Hołdy mazowieckie 1386–1430 (dostępne w ŚBC).
Hetman Stanisław Żółkiewski (dostępne w ŚBC).
Ostatnie lata Witołda. Studyum z dziejów intrygi dyplomatycznej (dostępne w ŚBC).
Charakterystyka Kazimierza Jagiellończyka (dostępne w ŚBC).
Szkice historyczne z XV wieku (dostępne w ŚBC).
Przymierze Władysława Jagiełły z Danią (dostępne w ŚBC).
Uwagi krytyczne o klęsce warneńskiej (dostępne w ŚBC).
Król Władysław Jagiełło (dostępne w ŚBC: tom 1 i tom 2).
Ścibor ze Ściborzyc (dostępne w KPBC).
Wyprawa na Smoleńsk: (z listów litewskiego kanclerza r. 1609–1611), 1911 (planowana publikacja w Repozytorium Cyfrowych Instytutów Naukowych).
Wyprawa św. Kazimierza na Węgry (wydrukowane w czasopiśmie Ateneum Wileńskie).
Czasy husyckie, wyd. 2, Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych „Universitas”, 1998.

Przypisy

↑ Według inskrypcji nagrobnej 13 marca.
↑ Fryderyk Papée, Towarzystwo historyczne 1886–1900, [w:] Kwartalnik Historyczny, rocznik LI, zeszyt 1–2, Lwów 1937, s. 5.
↑ Nota o autorze, [w:] A. Prochaska, Sobór w Konstancji, Kraków 2015, s. 125.
↑ Maria Blombergowa, Polscy członkowie Cesarskiego Moskiewskiego Towarzystwa Archeologicznego (1864–1914), [w:] Kwartalnik Historii Nauki i Techniki 25/3 (1980) s. 555.
↑ M.P. z 1929 r. nr 274, poz. 630 „za zasługi na polu pracy naukowej”.
↑ Kronika. Dekoracja Orderem Odrodzenia Polski. „Gazeta Lwowska”, s. 5, Nr 58 z 11 marca 1930.

Bibliografia

Oskar Halecki, Śp. dr Antoni Prochaska, wspomnienie pośmiertne, „Miesięcznik Heraldyczny” nr 9 (1930), z. 8, s. 169.

Linki zewnętrzne

Publikacje Antoniego Prochaski w bibliotece Polona

[1] Według inskrypcji nagrobnej 13 marca.

[2] Fryderyk Papée, Towarzystwo historyczne 1886–1900, [w:] Kwartalnik Historyczny, rocznik LI, zeszyt 1–2, Lwów 1937, s. 5.

[3] Nota o autorze, [w:] A. Prochaska, Sobór w Konstancji, Kraków 2015, s. 125.

[4] Maria Blombergowa, Polscy członkowie Cesarskiego Moskiewskiego Towarzystwa Archeologicznego (1864–1914), [w:] Kwartalnik Historii Nauki i Techniki 25/3 (1980) s. 555.

[5] M.P. z 1929 r. nr 274, poz. 630 „za zasługi na polu pracy naukowej”.

[6] Kronika. Dekoracja Orderem Odrodzenia Polski. „Gazeta Lwowska”, s. 5, Nr 58 z 11 marca 1930.