Antoni Lemparty

Antoni Lemparty
Kraj działania

Polska

Data i miejsce urodzenia

28 sierpnia 1903
Krzemieniewice

Data i miejsce śmierci

30 maja 1978
Warszawa

Wyznanie

katolicyzm

Kościół

łaciński

Prezbiterat

1928
podpułkownik podpułkownik
Data urodzenia

28 sierpnia 1903

Data śmierci

30 maja 1978

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie
Siły Zbrojne PRL

Stanowiska

kapelan 7 Dywizji Piechoty

Główne wojny i bitwy

II wojna światowa

Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy II klasy Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal 10-lecia Polski Ludowej

Antoni Jan Lemparty (ur. 28 sierpnia 1903 w Krzemieniewicach, zm. 30 maja 1978 w Warszawie) – polski ksiądz katolicki, kapelan 7 Dywizji Piechoty ludowego Wojska Polskiego, jeden z „księży patriotów”.

Życiorys

Był synem Wawrzyńca i Apolonii z d. Bogłowskiej. W 1923 ukończył Liceum im. Piusa X we Włocławku i w tym samym roku rozpoczął naukę w seminarium duchownym w tym mieście, jednak w 1924 przeniósł się do seminarium we Lwowie. Święcenia kapłańskie przyjął 22 grudnia 1928. Następnie pracował jako wikariusz w parafiach w Warężu (1928–1931) i Uhnowie (1931–1932) oraz administrator parafii w Krasnem (1932–1933), Turówce (1933–1935), Sidorowie (1935–1936), Wolicy Derewlańskiej (1936–1938) i Chołojowie (1938–1939). W czasie kampanii wrześniowej w randze kapitana służył jako kapelan w Szpitalu Wojskowym Nr 202 we Lwowie. Po zakończeniu działań wojennych pracował na parafii w Ładycznie koło Tarnopola a później w Powitnie pod Lwowem. Tam został napadnięty przez oddział Ukraińskiej Powstańczej Armii, który obrabował mu mieszkanie a jego pod groźbą śmierci zmusił do wyjazdu. We wrześniu 1944 przebywając w Sędziszowie koło Rzeszowa wstąpił do armii Berlinga. Został kapelanem. Towarzysząc przez cały szlak bojowy 7 Dywizji Piechoty, szczególnie dbał o pochówki poległych żołnierzy. Prowadził ewidencje poległych wraz z dokładnymi szkicami lokalizującymi ich groby. Od czerwca 1945 do 1949 pracował w Lubaniu, w latach 1949–1950 w Środzie Śląskiej. W 1950 wyjechał do Warszawy.

W styczniu 1950 został prezesem zarządu przymusowego Zrzeszenia Caritas odebranego władzom kościelnym przez władze PRL (pełnił tę funkcję do 1973). W 1950 wstąpił do Głównej Komisji Księży przy Związku Bojowników o Wolność i Demokrację i został członkiem jej zarządu. Podczas Ogólnokrajowego Zjazdu Kół Księży w lutym 1952 został wybrany do Prezydium Głównej Komisji Księży. W 1953 został członkiem prezydium Komisji Duchownych i Świeckich Działaczy Katolickich przy Ogólnopolskim Komitecie Frontu Narodowego, która wchłonęła w lipcu 1955 Główną Komisję Księży. W 1957 spotkał się ze Stefanem Wyszyńskim, który nakazał mu powrót do diecezji wrocławskiej, jednak nie podporządkował się temu.

Został pochowany na cmentarzu w Grodzisku Mazowieckim.

Odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Mariusz Leszczyński Księża diecezjalni Archidiecezji Lwowskiej obrządku łacińskiego. Słownik biograficzny, wyd. IPN, Warszawa 2020, s. 423–424.
  2. 1 2 Stefan Wójcik Praca kapłanów Archidiecezji Lwowskiej na Dolnym Śląsku, w: Studia Polonijne, t. 17 (1996), s. 64.
  3. ↑ Wspomnienia wojenne kapelanów wojskowych 1939-1945 1974 ↓, s. 19.
  4. 1 2 Księża wobec bezpieki 2007 ↓, s. 43.
  5. ↑ Kościół w Polsce 1944-2002 2003 ↓, s. 78.
  6. ↑ Wspomnienia wojenne kapelanów wojskowych 1939-1945 1974 ↓, s. 287.
  7. ↑ Jan Żaryn, Kościół a władza w Polsce (1945-1950), wyd. DiG, Warszawa 1997, s. 278.
  8. ↑ Jacek Żurek Ruch „Księży patriotów” w województwie katowickim w latach 1949–1956, wyd. IPN, Warszawa-Katowice 2009, s. 99.
  9. ↑ Antoni Dudek, Ryszard Gryz: Komuniści i Kościół w Polsce 1945-1989. onet.pl, 2003-03-28. [dostęp 2018-03-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-03-11)].
  10. ↑ Bartłomiej Noszczak Polityka państwa wobec Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce w okresie internowania prymasa Stefana Wyszyńskiego 1953–1956, Warszawa 2008, s. 401.
  11. ↑ Wysokie odznaczenia dla księży i świeckich działaczy chrześcijańskich, „Trybuna Ludu”, nr 201, 22 lipca 1969, s. 8.
  12. ↑ M.P. z 1953 r. Nr 93, poz. 1288 (ISAP).
  13. ↑ M.P. z 1952 r. Nr 70, poz. 1139 (ISAP).
  14. ↑ M.P. z 1950 r. Nr 75, poz. 872 (ISAP).
  15. ↑ M.P. z 1951 r. Nr 43, poz. 534 (ISAP).
  16. ↑ Wspomnienia wojenne kapelanów wojskowych 1939-1945 1974 ↓, s. 472.
  17. ↑ M.P. z 1956 r. Nr 3, poz. 27 (ISAP).

Bibliografia