Anzina blada

Anzina blada
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

grzyby workowe

Klasa

miseczniaki

Rząd

Ostropales

Rodzina

Incertae sedis

Rodzaj

anzina

Gatunek

anzina blada

Nazwa systematyczna
Anzina carneonivea (Anzi) Scheid.
Lichenes Selecti Exsiccati, Fascicle 73 (Průhonice): 5 (1982)

Anzina blada, ospowiec blady (Anzina carneonivea (Anzi) Scheid.) – gatunek grzybów z rzędu Ostropales. Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do grupy porostów.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Anzina, Incertae sedis, Ostropales, Ostropomycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.

Po raz pierwszy opisał go Martino Anzi w 1868 r., nadając mu nazwę Gyalolechia carneonivea. W 1982 r. Christoph Scheidegger przeniósł go do monotypowego rodzaju Anzina. Synonimy:

Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Nazwa polska według Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist.

Morfologia i fizjologia

Plecha skorupiasta, cienka, najczęściej płytko przerastająca podłoże, grubości ok. 200 µm, białawo-szara, mniej więcej ciągła, bez wyraźnego przedplesza. Owocniki typu apotecjum, częste, o średnicy 0,12–0,3 mm, zanurzone w brodawkach plechowych, początkowo pojedyncze, następnie zlewające się. Tarczka owocnika żółtobrązowa do pomarańczowej, płaska, cienka z gładkim, jaśniejszym ekscypulum. Kora mniej lub bardziej rozwinięta, zwłaszcza w starszych apotecjach; właściwa kora słabo rozwinięta, bezbarwna. Epitecjum żółtawobrązowe, K-, C+ czerwone, KC+ czerwone. Hymenium bezbarwne, nieamyloidalne, K/I-. Parafyzoidy o grubości ok. 1,5 µm, rozgałęzione i zespolone, komórki wierzchołkowe niepogrubione. Hypotecjum bezbarwne. Worki 4-zarodnikowe, długości 40–50 µm, prawie cylindryczne, monotunikowe, o niepogrubionym wierzchołku, nieamyloidalne z amyloidalnym pierścieniem apikalnym i zwieńczone cienką, amyloidalną czapeczką. Askospory 1(–3)-przegrodowe, bezbarwne, elipsoidalne do wąskoelipsoidalnych, cienkościenne, z cienką otoczką (13,3–)16–20(–21) × 4,4–7 µm. Pyknidia ciemne, półzanurzone do wystających, o średnicy 90–160 µm. Konidia krótkie, pałeczkowate, 3,5–4,5 × ok. 0,7 µm. Fotobiontem są glony z rodzaju Asterochloris.

Rozmnażanie: głównie płciowe.

Reakcje barwne: plecha K+ żółtawa, C-, KC-, P-; apotecjum C+ i KC+ czerwone.

Kwasy porostowe: apotecja zawierają głównie kwas gyroforowy i śladowe ilości kwasu lekanowego.

Występowanie i siedlisko

Gatunek arktyczno-alpejski. Występuje w północnych rejonach Ameryki Północnej, Europy i Azji. W Europie występuje głównie na Półwyspie Skandynawskim oraz w wysokich partiach gór (Alpy, Karpaty, Sudety). W Polsce podano jego stanowiska w Tatrach i Sudetach. W Europie występuje również na niższych szerokościach geograficznych, ale w wysokich pasmach górskich, zazwyczaj z dobrze rozwiniętą górną granicą lasu. Na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski ma status EN – gatunek wymierający.

Jest szeroko rozpowszechniony w północnej strefie borealnej lasów iglastych. Rozwija się głównie na podłożach organicznych; na torfie, resztkach roślinnych, mchach i innych porostach oraz na leżących na ziemi, często martwych gałęziach kosodrzewiny, rzadko także u podstaw drzew. Na obszarach z długo utrzymującą się pokrywą śnieżną można go znaleźć również na trwale wilgotnym drewnie. Typowymi siedliskami tego gatunku są wysokie torfowiska górskie z kępami kosodrzewiny lub otwarte górskie lasy torfowiskowe z przewagą świerków.