Avior

Avior
	ε Carinae
	; Położenie gwiazdy w gwiazdozbiorze
	Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór	Kil
Rektascensja	08h 22m 30,835s
Deklinacja	-59° 30′ 34,14″
Paralaksa (π)	0,00539 ± 0,00042″
Odległość	601 ± 47 ly; 184 ± 14 pc
Wielkość obserwowana	1,86m
	Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy	olbrzym i karzeł
Typ widmowy	A: K3 III; B: B2 Vp
Masa	A: 9,0 ± 0,9 M☉; B: 7,3
Wielkość absolutna	−4,47m
Jasność	6000 L☉
Wiek	31 ± 10 mln lat
Temperatura	A: 3500 K; B: 20 400
	Charakterystyka orbitalna
Krąży wokół	Centrum Galaktyki
Półoś wielka	7629 pc
Mimośród	0,0504
Alternatywne oznaczenia
	2MASS: J08223082-5930340
	Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 315
	Boss General Catalogue: GC 11463
	Katalog Henry’ego Drapera: HD 71129
	Katalog Hipparcosa: HIP 41037
	Katalog jasnych gwiazd: HR 3307
	SAO Star Catalog: SAO 235932
	CPD−59°1032

Avior (Epsilon Carinae, ε Car) – gwiazda w gwiazdozbiorze Kila, odległa od Słońca o około 601 lat świetlnych.

Nazwa

Gwiazda nie miała tradycyjnej nazwy greckiej ani arabskiej, jako że znajduje się daleko na południowej półkuli nieba. Nazwa własna Avior ma nowoczesne pochodzenie, została wprowadzona w latach 30. XX wieku przez HM Nautical Almanac Office. Nawiązuje ona do jej wykorzystania w astronawigacji lotniczej. Międzynarodowa Unia Astronomiczna w 2016 roku formalnie zatwierdziła użycie nazwy Avior dla określenia tej gwiazdy.

Charakterystyka obserwacyjna

Avior należy do 40 najjaśniejszych gwiazd na niebie, ale jest niewidoczny z większości półkuli północnej (na północ od 30° N, w tym z całej Europy). Jego obserwowana wielkość gwiazdowa to 1,86^m, a wielkość absolutna jest równa −4,47^m. Jest najjaśniejszą gwiazdą asteryzmu Fałszywego Krzyża, mylonego z Krzyżem Południa.

Charakterystyka fizyczna

Jest to gwiazda spektroskopowo podwójna, której składniki bardzo różnią się pod względem widma, ale są oddalone o jedynie 0,5 sekundy kątowej. Cały układ świeci 6000 razy jaśniej od Słońca.

Składnik Epsilon Carinae A jest pomarańczowym olbrzymem, należy do typu widmowego K3. Jego temperatura to około 3500 K. Wielkość obserwowana tej gwiazdy to 2,01^m. Masa gwiazdy jest oceniana na około 9 M_☉.

Składnik Epsilon Carinae B jest błękitną gwiazdą ciągu głównego, reprezentującą typ widmowy B2, o temperaturze 20 400 K. Gwiazda ta ma wielkość 3,85^m. Teoria przewiduje, że masa tej gwiazdy to około 7 mas Słońca; składnik A powinien być masywniejszy (przynajmniej początkowo), skoro obecnie jest bardziej zaawansowany ewolucyjnie. Epsilon Carinae B może mieć także bliską towarzyszkę typu F8.

Zaobserwowany spadek jasności o około 30% jest wskazówką, że Avior to układ zaćmieniowy. Jeżeli tak faktycznie jest, to gwiazdy okrążają wspólny środek masy w czasie 785 dni. W takim przypadku składniki dzieliłaby w przestrzeni odległość około 4 au.

Zobacz też

Przypisy

1 2 3 Avior w bazie SIMBAD (ang.)
1 2 3 4 5 6 Anderson E., Francis C: HIP 41037. [w:] Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2018-01-26]. (ang.).
1 2 eps Car A w bazie SIMBAD (ang.)
1 2 eps Car B w bazie SIMBAD (ang.)
1 2 3 N. Tetzlaff, R. Neuhäuser, M. M. Hohle. A catalogue of young runaway Hipparcos stars within 3 kpc from the Sun. „Monthly Notices of the Royal Astronomical Society”. 410 (1), s. 190–200, 2011. DOI: 10.1111/j.1365-2966.2010.17434.x. arXiv:1007.4883. Bibcode: 2011MNRAS.410..190T. (ang.).
1 2 3 4 5 Sidney B. Parsons. New and Confirmed Triple Systems with Luminous Cool Primaries and Hot Companions. „The Astronomical Journal”. 127 (5), s. 2915–2930, 2004. DOI: 10.1086/383546. Bibcode: 2004AJ....127.2915P. (ang.).
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Jim Kaler: AVIOR (Epsilon Carinae). [w:] STARS [on-line]. [dostęp 2017-01-26]. (ang.).
↑ Donald H. Sadler: A Personal History of H.M. Nautical Almanac Office. Sidford, Devon: UK Hydrographic Office, 2008, s. 48.
↑ Carina, the keel. W: Ian Ridpath: Star Tales. James Clarke & Co., 1988. ISBN 978-0-7188-2695-6.
↑ Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-01-26].
↑ Mason et al.: WDS J08225-5931AB. [w:] The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.
↑ Avior. Alcyone ephemeris. [dostęp 2018-01-26]. (ang.).

[simbad-1] 1 2 3 Avior w bazie SIMBAD (ang.)

[xhip-2] 1 2 3 4 5 6 Anderson E., Francis C: HIP 41037. [w:] Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2018-01-26]. (ang.).

[simbadA-3] 1 2 eps Car A w bazie SIMBAD (ang.)

[simbadB-4] 1 2 eps Car B w bazie SIMBAD (ang.)

[Tetzlaff2011-5] 1 2 3 N. Tetzlaff, R. Neuhäuser, M. M. Hohle. A catalogue of young runaway Hipparcos stars within 3 kpc from the Sun. „Monthly Notices of the Royal Astronomical Society”. 410 (1), s. 190–200, 2011. DOI: 10.1111/j.1365-2966.2010.17434.x. arXiv:1007.4883. Bibcode: 2011MNRAS.410..190T. (ang.).

[Parsons2004-6] 1 2 3 4 5 Sidney B. Parsons. New and Confirmed Triple Systems with Luminous Cool Primaries and Hot Companions. „The Astronomical Journal”. 127 (5), s. 2915–2930, 2004. DOI: 10.1086/383546. Bibcode: 2004AJ....127.2915P. (ang.).

[kaler-7] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Jim Kaler: AVIOR (Epsilon Carinae). [w:] STARS [on-line]. [dostęp 2017-01-26]. (ang.).

[almanac-8] Donald H. Sadler: A Personal History of H.M. Nautical Almanac Office. Sidford, Devon: UK Hydrographic Office, 2008, s. 48.

[ridpath-9] Carina, the keel. W: Ian Ridpath: Star Tales. James Clarke & Co., 1988. ISBN 978-0-7188-2695-6.

[iau-10] Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-01-26].

[WDS-11] Mason et al.: WDS J08225-5931AB. [w:] The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.

[alcyone-12] Avior. Alcyone ephemeris. [dostęp 2018-01-26]. (ang.).