Awatara (także Awatar) (dewanagari अवतार, transliteracjaavatāra, ang.avatara, zstąpienie, „zejście, inkarnacja”) – w hinduizmie wcielenie (inkarnacja) bóstwa, które zstępuje z nieba na ziemię w postaci śmiertelnej – ludzkiej, zwierzęcej lub hybrydalnej).
Historia
Początki tej koncepcji sięgają już Wed, jednakże klasyczna koncepcja wiąże się przede wszystkim z Wisznu i formuje się dopiero w Puranach.
Występowanie
Idea awatary jest doktryną przeważnie wisznuicką i odgrywa największą rolę w wisznuizmie. Niemniej jednak idea awatar Śakti występuje także w śaktyzmie. Również wielu smartystów wierzy w awatary. W śiwaizmie doktryna awatar Śiwy jest na ogół nieobecna, niemniej w niektórych odłamach czy nurtach religijnych niektórzy święci uważani są za awatary Śiwy. W hinduizmie spotykane są też wierzenia na temat awatar innych dewów np. Ganeśi czy Waju.
Kryszna – pod postacią człowieka, urodzonego w rodzinie pasterzy krów, który w przyszłości zostaje władcą
Budda – pod postacią człowieka, jednak część hinduistów uważa, że dziewiątym awatarem był Balarama (który zstąpił na Ziemię razem z Kryszną)
Kalkin – pod postacią jeźdźca (na białym koniu), którego przyjście ma zwiastować koniec obecnej kalijugi; większość hinduistów oczekuje na jego przybycie, jednak niektóre odłamy hinduistyczne uważają, że ono już nastąpiło
Najbardziej czczeni spośród wyżej wymienionych awatarów są Rama i Kryszna.
↑1. Wisznuizm tamilski,1.2 Wisznuizm we wczesnej literaturze sanskryckiej. W:JacekWoźniak:Od poezji do teologii. Perija tirumoli Tirumangejjalwara na tle tamilskiej myśli śriwisznuickiej.Wyd.1.Warszawa:Dom Wydawniczy Elipsa,2019,s.38. ISBN978-83-8017-231-9.