B61

B61

Państwo	Stany Zjednoczone
Typ	swobodnie opadająca
Przeznaczenie	termojądrowa
Historia
Data konstrukcji	1960 – 1965
Lata produkcji	1965 – ??
Używana w latach	1965 – do chwili obecnej
Dane techniczne
Długość	3600 mm
Średnica	340 mm
Rozpiętość	580 mm
Masa	315 – 325 kg
Równoważnik trotylowy	0,3 – 350 kT (500 kT (?))
Dane operacyjne. Użytkownicy
Stany Zjednoczone

B61 – amerykańska taktyczna lub strategiczna (zależnie od wersji) termojądrowa bomba lotnicza.

Historia

W 1960 roku lotnictwo amerykańskie zamówiło wielozadaniowy taktyczny ładunek jądrowy. Nowa termojądrowa bomba lotnicza nosiła początkowo oznaczenie TX-61. W 1965 roku rozpoczęto produkcję nowej bomby. Oficjalnie została przyjęta do uzbrojenia w 1967 roku. Wyprodukowano ponad 3200 bomb B61 (do 1987 roku) w kilku wersjach różniących się mocą i przeznaczeniem. Ostatnie produkowane wersje miały minimalną wysokość zrzutu zmniejszoną do 15 metrów.

Głównym elementem bomby B61 jest termojądrowa głowica W80, montowana także w pocisku manewrującym AGM-86 ALCM.

Bomba B61 mogła być przenoszona przez amerykańskie samoloty: B-1, B-2, B-52, FB-111, F-100, F-104, F-105, General Dynamics F-111, F-4, A-4, A-6, A-7 F-15 i F-15E, F-16, F/A-18, F-117, F-35A a także natowskie Tornado IDS.

Bomba B61 w wersjach Mod 7, Mod 10 i Mod 11 nadal znajduje się na uzbrojeniu amerykańskich sił zbrojnych.

Wersje

• Mod 1
• Mod 2
• Mod 3 – taktyczna, moc regulowana (0,3; 1,5; 5; 10; 60; 80; lub 170 kT)
• Mod 4 – taktyczna, moc regulowana (0,3; 1,5; 5; 10; 60; 80; lub 170 kT)
• Mod 5
• Mod 6
• Mod 7 – strategiczna, moc wybuchu regulowana (prawdopodobnie cztery nastawy, maksymalna moc 350 kT (500 kT (?))
• Mod 8
• Mod 9
• Mod 10 – taktyczna, moc regulowana (0,3; 1,5; 5; 10; 60; 80; lub 170 kT)
• Mod 11 – strategiczna, zastąpiła bombę B28FI
• B61 Mod 12 (B61-12) była rozwijana co najmniej od 2011 roku, i jest pierwszym modelem z systemem precyzyjnego naprowadzania. Bomba wyposażona jest w układ nawigacji innercyjnej oraz GPS, zbliżony do układu w konwencjonalnej bombie JDAM. Termonuklearna głowica bomby ma prawdopodobnie maksymalną moc 50 kT, która może być jednak zmniejszona przez personel naziemny, być może do 0,3 Kt podobnie jak we wcześniejszych bombach.

Przypisy

Bibliografia

• Andrzej Kiński, Amerykańskie bomby atomowe, Nowa Technika Wojskowa 10/95. ISSN 1230-1655
• Joseph Trevithick: Get To Know America’s Long Serving B61 Family Of Nuclear Bombs. The War Zone, 30 czerwca 2019. [dostęp 2024-10-21]. (ang.).