Biurokrata

Biurokrata (od fr. bureaucrate) – urzędnik załatwiający sprawy biurokratycznie, tj. sztywno trzymający się przepisów i bez należytego uwzględnienia wymagań życia praktycznego.

Urzędnika biurokratę cechuje nadmierny formalizm, prowadzący do schematycznego rozpoznawania spraw zgodnie z jedną, obowiązującą interpretacją i bez uwzględnienia okoliczności konkretnego przypadku.

Zdaniem badaczy teorii wyboru racjonalnego kierujący się własnym zyskiem (racjonalny) biurokrata dąży do maksymalizacji własnego zysku, czyli rozwoju własnej kariery zawodowej. Kariera ta zależy od przychylności zwierzchników. Oznacza to, że racjonalny biurokrata dąży do zadowolenia przełożonych, eksponuje informacje pozytywne, a ukrywa negatywne. Owe zniekształcenie informacji powoduje, że politycy (będący na szczycie hierarchii) mają błędny obraz nie tylko działania administracji publicznej, ale i całej rzeczywistości społecznej.

Przypisy

  1. ↑ biurokrata, [w:] Słowniki PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2026-02-04].
  2. ↑ Joachim Bartoszewicz, Podręczny słownik polityczny. Do użytku posłów, urzędników państwowych, członków ciał samorządowych i wyborców [online], s. 71.
  3. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać biurokrata [w:] Wielki słownik języka polskiego (wsjp.pl) [online], Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk .
  4. ↑ Anna Kryniecka-Piotrak, Ideał urzędnika w teorii biurokracji Józefa Olszewskiego, „Miscellanea Historico-Iuridica”, 24 (2), 2025, s. 531–556, DOI: 10.15290/mhi.2025.24.02.19 [dostęp 2026-02-12].
  5. 1 2 3 4 Karol Dąbrowski, Nauka o administracji: skrypt akademicki, Ryki: Fundacja Obywatelskiego Rozwoju Ryki, 2012, s. 28, ISBN 978-83-933847-0-9.