Bukranion

Bukranion (βουκράνιον, dosł. „czaszka byka”, z gr. boús – byk, kraníon – czaszka) – reliefowy motyw dekoracyjny w postaci byczej głowy lub czaszki, najczęściej dodatkowo zdobiony girlandami i wstęgami zawieszonymi na rogach zwierzęcia.

Ze względu na symbolikę byka jako zwierzęcia ofiarnego bukraniony występowały głównie w antycznej architekturze sakralnej, umieszczano je też na obiektach upamiętniających i funeralnych (sarkofagach, ołtarzach, naczyniach).

Motyw wywodził się ze starożytnego Wschodu, szeroko stosowano go w architekturze starożytnej Grecji, a zwłaszcza Rzymu, jako element ciągły fryzów lub pojedynczo, zawarty w metopach. Spotykany jest również w ornamentyce stylów czerpiących wzory z antyku: renesansu, manieryzmu, klasycyzmu, także historyzmu.

Podobnym typem ornamentu był aegikranion wykorzystujący motyw czaszki koziej.

Przypisy

↑ Słownik wyrazów obcych PWN. Warszawa: PWN, 1991, s. 128, ISBN 83-01-08730-7
1 2 3 Sztuka świata. Słownik terminów A–K. Tom 17. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2013, s. 96. ISBN 978-83-213-4726-4.
1 2 Słownik terminologiczny sztuk pięknych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 54. ISBN 83-01-12365-6.
1 2 Encyklopedia sztuki starożytnej. Warszawa: WAiF / PWN, 1998, s. 132. ISBN 83-01-12466-0.

Bibliografia

Encyklopedia sztuki starożytnej. Europa – Azja – Afryka – Ameryka. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe / Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998, s. 132
Witold Szolginia: Ilustrowana encyklopedia dla wszystkich. Architektura i budownictwo. Warszawa: Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, 1975, s. 51

[1] Słownik wyrazów obcych PWN. Warszawa: PWN, 1991, s. 128, ISBN 83-01-08730-7

[sztuka1-2] 1 2 3 Sztuka świata. Słownik terminów A–K. Tom 17. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2013, s. 96. ISBN 978-83-213-4726-4.

[pwn-3] 1 2 Słownik terminologiczny sztuk pięknych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 54. ISBN 83-01-12365-6.

[ess-4] 1 2 Encyklopedia sztuki starożytnej. Warszawa: WAiF / PWN, 1998, s. 132. ISBN 83-01-12466-0.