Gumiak

Gumiak
Ilustracja
Calophyllum inophyllum
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

różopodobne

Rząd

malpigiowce

Rodzina

gumiakowate

Rodzaj

gumiak

Nazwa systematyczna
Calophyllum L.
Sp. Pl.: 513 (1753)
Typ nomenklatoryczny

Calophyllum calaba L.

Synonimy

homotypowy:

  • Schmidelia Boehm.

heterotypowe:

  • Apoterium Blume
  • Balsamaria Lour.
  • Calaba Mill.
  • Ponna Boehm.
Multimedia w Wikimedia Commons
Owoce Calophyllum inophyllum

Gumiak, kalofyllum (Calophyllum L.) – rodzaj roślin z rodziny gumiakowatych. Obejmuje 204 gatunki. Rośliny te występują we wszystkich kontynentach strefy międzyzwrotnikowej – w Ameryce Środkowej i Południowej, w zachodniej i wschodniej Afryce włącznie z Madagaskarem, w południowej i południowo-wschodniej Azji (od wschodniego Pakistanu, po Wietnam i Indonezję), na wyspach Oceanu Spokojnego i północnej Australii.

Morfologia

Najbardziej charakterystyczną cechą roślin tego rodzaju są błyszczące liście wyrastające po dwa naprzeciwlegle, o gładkich blaszkach i charakterystyczną nerwacją: nerwy boczne odchodzą od nerwu głównego niemal pod prostym kątem. Wiele gatunków jest dużymi drzewami lub namorzynami. U większości gatunków kwiaty są białe, wonne i zebrane w krótkie wiechy na wierzchołkach gałęzi. Owoce o gładkiej skórce, z nasionami zawierającymi dużo oleju.

Systematyka

Kwiaty Calophyllum brasiliense
Korona Calophyllum calaba
Calophyllum polyanthum
Liście Calophyllum tacamahaca
Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)

Rodzaj należy do rodziny gumiakowatych (Calophyllaceae), rzędu malpigiowców (Malpighiales), należącego do kladu różowych w obrębie okrytonasiennych.

Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist, podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Theanae R. Dahlgren ex Reveal, rząd herbatowce (Theales Lindl.), rodzina dziurawcowate (Clusiaceae Lindl.), podrodzina Calophylloideae Burnett, plemię Calophylleae Choisy, rodzaj gumiak (Calophyllum L.).

Wykaz gatunków

Przypisy

  1. ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. 1 2 Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2018-11-16] (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 Calophyllum L., [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens Kew [dostęp 2026-05-14].
  4. ↑ Index Nominum Genericorum. [dostęp 2010-03-10].
  5. ↑ Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski (red.): Słownik botaniczny. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 586. ISBN 83-214-1305-6.
  6. 1 2 Jolanta i Karol Węglarscy, Rośliny dalekiej Azji, Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe, 2006, s. 19, ISBN 83-60247-27-7.
  7. ↑ Geoffrey Burnie, Gordon Cheers, Sue Forrester, Denise Greig, Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag, 2005, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134.
  8. ↑ James L. Reveal System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999 Systematyka rodzaju Calophyllum według Reveala