Cathartes

	Cathartes
	Illiger, 1811
	; Przedstawiciel rodzaju – sępnik różowogłowy (C. aura)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	kondorowe
Rodzina	kondorowate
Rodzaj	Cathartes
	Typ nomenklatoryczny
	Vultur aura Linnaeus, 1758
Synonimy
	Catharista Vieillot, 1816; Gallinaza Macleay, 1829; Catharthes d’Orbigny, 1835; Cathartista d’Orbigny, 1835; Rhinogryphus Ridgway, 1874; Catharistes Sharpe, 1874; Oenops Sharpe, 1874;
	Catharista Vieillot, 1816; Gallinaza Macleay, 1829; Catharthes d’Orbigny, 1835; Cathartista d’Orbigny, 1835; Rhinogryphus Ridgway, 1874; Catharistes Sharpe, 1874; Oenops Sharpe, 1874;
Gatunki
	zobacz opis w tekście
	zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Cathartes – rodzaj ptaków z rodziny kondorowatych (Cathartidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce.

Morfologia

Długość ciała 53–81 cm, rozpiętość skrzydeł 150–182 cm; masa ciała 850–2000 g.

Systematyka

Etymologia

Cathartes (Catharthes): gr. καθαρτης kathartēs „czyściciel”, od καθαριζω katharizō „czyścić”.
Catharista (Cathartista, Catharistes): Gr. καθαριστης katharistēs „czyściciel”, od καθαριζω katharizō „czyścić”. Gatunek typowy: Vultur aura Linnaeus, 1758.
Gallinaza: hisz. nazwa Gallinazo dla sępnika różowogłowego używana w Kolumbii, Ekwadorze i Boliwii, od łac. gallinaceus „kur”, od gallus „kogucik”. Gatunek typowy: Vultur aura Linnaeus, 1758.
Rhinogryphus: gr. ῥις rhis, ῥινος rhinos „nozdrza”; rodzaj Gryphus Bonaparte, 1854. Gatunek typowy: Vultur aura Linnaeus, 1758.
Oenops: gr. οινωψ oinōps, οινωπος oinōpos „głęboka czerwień, w kolorze wina”. Gatunek typowy: Vultur aura Linnaeus, 1758.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Cathartes aura (Linnaeus, 1758) – sępnik różowogłowy
Cathartes burrovianus Cassin, 1845 – sępnik pstrogłowy
Cathartes melambrotus Wetmore, 1964 – sępnik żółtogłowy

Przypisy

↑ Cathartes, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ J.K.W. Illiger: Prodromus systematis mammalium et avium, additis terminis zoographicis utriusque classis, eorumque versione germanica. Berolini: Sumptibus C. Salfeld, 1811, s. 236. (ang.).
↑ L.J.P. Vieillot: Analyse d’une nouvelle ornithologie élémentaire. Paris: Deteville, libraire, rue Hautefeuille, 1817, s. 21. (fr.).
↑ W.S. Macleay. Remarks on the Comparative Anatomy of certain Birds of Cuba, with a view to their respective Places in the System of Nature or to their Relations with other Animals. „Transactions of the Linnean Society of London”. 16 (1), s. 15, 1833. (ang.).
↑ d’Orbigny 1835 ↓, s. tab. 1.
↑ d’Orbigny 1835 ↓, s. 31, 38.
↑ R. Ridgway: The Cathartidæ – The American vultures. W: S.F. Baird, T.M. Brewer & R. Ridgway: A history of North American birds. Cz. 3. Boston: Little, Brown, 1874, s. 337, 343. (ang.).
↑ Sharpe 1874 ↓, s. 23.
↑ Sharpe 1874 ↓, s. 20, 25.
1 2 D.W. Winkler, S.M. Billerman & I.J. Lovette: New World Vultures (Cathartidae), version 1.0.. W: S.M. Billerman, B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (red.): Birds of the World. Ithaca, NY: Cornell Lab of Ornithology, 2020. DOI: 10.2173/bow.cathar2.01. [dostęp 2020-05-28]. (ang.).
1 2 3 4 5 Etymologia za: The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).
↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Cathartidae Lafresnaye, 1839 - kondorowate - New World Vultures (wersja: 2016-10-02). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-05-29].

Bibliografia

A. d’Orbigny: Voyage dans l'Amérique méridionale. T. 4: Oiseaux. Paris: Chez Pitois-Levrault et ce., libraires-éditeurs, rue de la Harpe, 1835, s. 1–395. (fr.).
R.B. Sharpe: Catalogue of the birds of the British Museum. Cz. 1. London: Printed to orders of the Trustees, 1874, s. 1–480. (ang.).

[itis-1] Cathartes, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[Illiger-2] J.K.W. Illiger: Prodromus systematis mammalium et avium, additis terminis zoographicis utriusque classis, eorumque versione germanica. Berolini: Sumptibus C. Salfeld, 1811, s. 236. (ang.).

[Vieillot-3] L.J.P. Vieillot: Analyse d’une nouvelle ornithologie élémentaire. Paris: Deteville, libraire, rue Hautefeuille, 1817, s. 21. (fr.).

[Macleay-4] W.S. Macleay. Remarks on the Comparative Anatomy of certain Birds of Cuba, with a view to their respective Places in the System of Nature or to their Relations with other Animals. „Transactions of the Linnean Society of London”. 16 (1), s. 15, 1833. (ang.).

[CITEREFd’Orbigny1835tab._1-5] ’Orbigny 1835 ↓, s. tab. 1.

[CITEREFd’Orbigny1835[https://biodiversitylibrary.org/item/195077#page/47/mode/1up_31],_[https://biodiversitylibrary.org/item/195077#page/54/mode/1up_38]-6] ’Orbigny 1835 ↓, s. 31, 38.

[Ridgway-7] R. Ridgway: The Cathartidæ – The American vultures. W: S.F. Baird, T.M. Brewer & R. Ridgway: A history of North American birds. Cz. 3. Boston: Little, Brown, 1874, s. 337, 343. (ang.).

[CITEREFSharpe1874[https://biodiversitylibrary.org/item/34315#page/41/mode/1up_23]-8] Sharpe 1874 ↓, s. 23.

[CITEREFSharpe1874[https://biodiversitylibrary.org/item/34315#page/38/mode/1up_20],_[https://biodiversitylibrary.org/item/34315#page/43/mode/1up_25]-9] Sharpe 1874 ↓, s. 20, 25.

[Winkler&inni-10] 1 2 D.W. Winkler, S.M. Billerman & I.J. Lovette: New World Vultures (Cathartidae), version 1.0.. W: S.M. Billerman, B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (red.): Birds of the World. Ithaca, NY: Cornell Lab of Ornithology, 2020. DOI: 10.2173/bow.cathar2.01. [dostęp 2020-05-28]. (ang.).

[Jobling-11] 1 2 3 4 5 Etymologia za: The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).

[Mielczarek&Kuziemko-12] Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Cathartidae Lafresnaye, 1839 - kondorowate - New World Vultures (wersja: 2016-10-02). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-05-29].