Chelonopsis

*Chelonopsis*
	; Chelonopsis moschata
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	astropodobne
Rząd	jasnotowce
Rodzina	jasnotowate
Rodzaj	Chelonopsis
	Nazwa systematyczna
	Chelonopsis Miq.; Ann. Mus. Bot. Lugduno-Batavi 2: 111 (1865)
	Typ nomenklatoryczny
	C. moschata Miquel
Synonimy
	Bostrychanthera Benth.;
	Bostrychanthera Benth.;
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Chelonopsis – rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych. Obejmuje 19 gatunków. Rośliny te występują we wschodniej Azji od Himalajów i Tajlandii po Japonię. Najbardziej zróżnicowane są w Chinach, gdzie obecnych jest 16 gatunków. Rosną w lasach i zaroślach.

Morfologia

Pokrój: Byliny i krzewy o pędach pokrytych prostymi włoskami.
Liście: Z blaszką karbowaną lub piłkowaną.
Kwiaty: Zebrane po kilka w luźne wierzchotki wyrastające w okółkach w górnej części pędów. Kwiaty osiągają od 1,5 do 4 cm długości. Kielich jest dzwonkowaty, błoniasty, rozrastający się w czasie owocowania, 10-żyłkowy, z 4 lub 5 trójkątnymi ząbkami równej lub podobnej długości, u niektórych gatunków wyraźnie dwuwargowy, z górną wargą z trzema łatkami i dolną z dwiema. Korona kwiatu z dwiema wargami, fioletowoczerwona, żółta lub biała, bez pierścienia włosków wewnątrz. Górna warga krótka, prosta, całobrzega lub z wycięciem na końcu. Dolna warga dłuższa, zwisająca, trójłatkowa, ze środkową łatką największą. Pręciki cztery, podobnej długości jak rurka korony, schowane pod górną wargą. Zalążnia naga. Szyjka słupka na szczycie z rozwidlonym, szydlastym znamieniem.
Owoce: Rozłupki spłaszczone, w górnej części ze skrzydełkiem.

Systematyka

Pozycja systematyczna

Rodzaj z plemienia Gomphostemmateae w obrębie podrodziny Lamioideae z rodziny jasnotowatych Lamiaceae.

Wykaz gatunków

Chelonopsis abbreviata C.Y.Wu & H.W.Li
Chelonopsis bracteata W.W.Sm.
Chelonopsis cashmerica (Mukerjee) Hedge
Chelonopsis chekiangensis C.Y.Wu
Chelonopsis deflexa (Benth.) Diels
Chelonopsis forrestii Anthony
Chelonopsis giraldii Diels
Chelonopsis lichiangensis W.W.Sm.
Chelonopsis longipes Makino
Chelonopsis mollissima C.Y.Wu
Chelonopsis moschata Miq.
Chelonopsis odontochila Diels
Chelonopsis praecox Weckerle & F.K.Huber
Chelonopsis rosea W.W.Sm.
Chelonopsis siccanea W.W.Sm.
Chelonopsis souliei (Bonati) Merr.
Chelonopsis thailandica A.J.Paton, Suddee & Bongch.
Chelonopsis yagiharana Hisauti & Matsuno
Chelonopsis yaoshanensis (S.L.Mo & F.N.Wei) C.L.Xiang & H.Peng

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2024-12-12] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2024-12-12] (ang.).
1 2 3 4 5 Chelonopsis Miq., [w:] Plants of the World Online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2024-12-12] .
↑ Chelonopsis Miquel. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2024-12-12].
1 2 3 4 5 Chelonopsis Miquel. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2024-12-12].
1 2 3 K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. VII. Flowering Plants. Dicotyledons. Lamiales. Berlin, Heidelberg: Springer, 2004, s. 215-216. ISBN 978-3-642-62200-7.
↑ Genus Chelonopsis Miq.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2024-12-12].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2024-12-12] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2024-12-12] (ang.).

[powo-3] 1 2 3 4 5 Chelonopsis Miq., [w:] Plants of the World Online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2024-12-12] .

[ing-4] Chelonopsis Miquel. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2024-12-12].

[china-5] 1 2 3 4 5 Chelonopsis Miquel. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2024-12-12].

[kubitzki-6] 1 2 3 K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. VII. Flowering Plants. Dicotyledons. Lamiales. Berlin, Heidelberg: Springer, 2004, s. 215-216. ISBN 978-3-642-62200-7.

[grin-7] Genus Chelonopsis Miq.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2024-12-12].