Chomsk

Chomsk
Хомск
ilustracja
Państwo

 Białoruś

Obwód

 brzeski

Wysokość

144 m n.p.m.

Populacja (2009)

 

• liczba ludności

1071

Nr kierunkowy

1644

Kod pocztowy

225620

Położenie na mapie obwodu brzeskiego
Mapa konturowa obwodu brzeskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Chomsk”
Położenie na mapie Białorusi
Mapa konturowa Białorusi, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Chomsk”
Ziemia52°20′N 25°13′E/52,333333 25,216667
Multimedia w Wikimedia Commons

Chomsk (biał. Хомск) – wieś (dawniej miasteczko) na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie drohiczyńskim.

Siedziba parafii prawosławnej pw. Opieki Matki Bożej.

Miasto magnackie położone było w końcu XVIII wieku powiecie pińskim województwa brzeskolitewskiego.

W II Rzeczypospolitej Chomsk znajdował się w województwie poleskim, w powiecie drohiczyńskim i był siedzibą gminy Chomsk.

Historia

cerkiew oo. Bazylianów

Chomsk był dawniej położony na skrzyżowaniu szlaków handlowych z Wilna na Wołyń i z Pińska do Prużany. Był własnością Naruszewiczów, a potem Dolskich. Jan Karol Dolski ufundował w Chomsku w 1687 cerkiew oo. Bazylianów. Następnie dobra przeszły do Wiśniowieckich i Ogińskich. Pod koniec XVIII wieku Chomsk kupił Wojciech Pusłowski, którego rodzina posiadała te dobra ponad 100 lat. W XIX wieku Pusłowscy ufundowali dwie najokazalsze budowle – klasycystyczną cerkiew w kształcie rotundy oraz synagogę przy rynku.

Wandalin Pusłowski zbudował w Chomsku manufakturę produkująca sukno. W 1820 roku fabryczka otrzymała pierwszą na Polesiu maszynę parową. Wkrótce pracowało w niej 550 osób. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, Chomsk w 1921 roku liczył 1.678 mieszkańców.

W trakcie II wojny światowej Niemcy w dniu 3 sierpnia 1941 roku wymordowali ludność żydowską, która stanowiła około 60% mieszkańców. Następnie w Chomsku zamordowano Żydów z Szereszewa. W dniu 5 lipca 1943 roku Niemcy spalili całą miejscowość i wymordowali wielu mieszkańców.

Dzisiejszy Chomsk zupełnie zatracił kształt dawnego żydowskiego miasteczka. Na zbiorowej mogile 1300 ofiar kaźni z 2 sierpnia 1941 roku stoi pamiątkowy obelisk.

Około 1972 miejscowe władze zburzyły klasycystyczną cerkiew. Obecnie istniejąca (pw. Opieki Matki Bożej) została zbudowana w 1992 i poświęcona w roku następnym.

Ludzie

Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. ↑ Liczby ludności miejscowości obwodu brzeskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 14 października 2009 roku. (ros.).
  2. ↑ Православный приход храма Покрова Пресвятой Богородицы в агрогородке Хомск. pravbrest.by. [dostęp 2021-01-26]. (ros.).
  3. ↑ Вялікі гістарычны атлас Беларусі. Т. 2. Mińsk, 2013, s. 108.
  4. ↑ Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933.
  5. ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej - Tom VIII - Województwo Poleskie, Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1924
  6. ↑ Rodzima.org – Miasteczko Chomsk
  7. ↑ ПОКРОВСКИЙ ХРАМ Д. ХОМСК.. drogblag.by. [dostęp 2020-12-19]. (ros.).
  8. ↑ Віктор Місіюк: Посол-петлюрівець з Хомська. prosvit.org, 2019-10-13. [dostęp 2020-11-18]. (ukr.).
  9. ↑ Biblioteka Sejmowa: Serafimowicz Bazyli. bs.sejm.gov.pl. [dostęp 2020-11-16]. (pol.).
  10. ↑ Skład osobowy sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 1 marca 1931 r.. Warszawa: 1931, s. 33.
  11. ↑ Skład osobowy sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 25 stycznia 1935 r.. Warszawa: styczeń 1935, s. 19.