Cochrane (organizacja)

Cochrane Collaboration (obecnie Cochrane) – niezależna międzynarodowa organizacja typu non-profit, której celem jest ułatwianie podejmowania świadomych i trafnych decyzji dotyczących postępowania medycznego poprzez opracowywanie dowodów w oparciu o zasady medycyny opartej na faktach (ang. Evidence-based medicine, EBM). Organizacja działa pod hasłem: Trusted evidence – Informed decisions – Better health (Wiarygodne dowody naukowe – Świadome decyzje – Lepsze zdrowie).

Z udziałem globalnej społeczności (11 tys. członków, ponad 68 tys. współpracowników z ponad 130 krajów) gromadzi w bazach Biblioteki Cochrane (Cochrane Library) opisy randomizowanych i kontrolowanych badań klinicznych (źródła pierwotne), wyniki przeglądów systematycznych (źródła wtórne) i inne materiały, ułatwiające stosowanie zasad EBM.

Elementy historii Cochrane Collaboration

Szkocki epidemiolog Archie Cochrane swoją opinię nt. konieczności i drogi poszukiwań najbardziej skutecznych metod diagnoz i terapii wyraził na początku lat 70. XX wieku, m.in. w książce pt. Effectiveness & Efficiency: Random Reflections on Health Services. Jeden ze współpracowników i autor biografii Cochrane'a, Iain Chalmers, wspominał m.in. jego opublikowaną w 1979 roku wypowiedź:

Jest to z pewnością wielka krytyka naszego zawodu, że nie zorganizowaliśmy krytycznego podsumowania, według specjalności lub podspecjalności, dostosowanego okresowo, wszystkich istotnych randomizowanych badań kontrolowanych.

Postępując zgodnie z tą myślą powołano w 1993 roku międzynarodową organizację Cochrane Collaboration (założyciele: Iain Chalmers – przewodniczący, Peter C. Gøtzsche i inni). Za jej cel uznano poszerzenie możliwości weryfikacji szybko rosnącej liczby stosowanych procedur medycznych przez systematyczne gromadzenie i opracowywanie tysięcy ukazujących się publikacji nt. wykonanych RCT (ok 100 tys. rocznie), licznych przeglądów systematycznych, metaanaliz i innych opracowań.

Cochrane Library

Członkowie organizacji Cochrane utworzyli Bibliotekę Cochrane, która ułatwia racjonalne wykorzystanie zgromadzonych danych w czasie podejmowania różnorodnych decyzji, niezbędnych np. przy łóżku chorego (wybór sposobu leczenia) lub w innych jednostkach systemów opieki zdrowotnej (np. planowanie dalszych badań naukowych, inwestycji w dziedzinie produkcji leków i in.).

Logo organizacji Cochrane Collaboration nawiązuje do wyników jednej z metaanaliz, wykonanych w latach 80. XX w. („forest plot” – wizualizacja porównania opublikowanych wyników siedmiu prób zastosowania kortykosteroidów w celu przyspieszenia rozwoju płuc u wcześniaków).

Biblioteka Cochrane zawiera bazy:

The Cochrane Database of Systematic Reviews – zawierająca stale rosnącą liczbę protokołów i przeglądów systematycznych oceniających skuteczność różnorodnych interwencji zdrowotnych
The Database of Abstracts of Reviews of Effectiveness (Baza DARE) – zawierająca ustrukturyzowane abstrakty przeglądów systematycznych wzbogaconych o komentarze ekspertów
The Cochrane Central Register of Controlled Trials (Rejestr Cochrane) – zawierający setki tysięcy danych, zawierających informacje o badaniach z grupą kontrolną (zob. RCT) wykonywanych na całym świecie
The Cochrane Database of Methodology Reviews – zawierająca protokoły i przeglądy systematyczne dotyczące metodologii badań
The Cochrane Methodology Register – zawierająca artykuły na temat metod syntezy wyników badań
NHS Economic Evaluation Database – zawierająca skróty analiz ekonomicznych, które zostały poddane krytycznej analizie

Dane zawarte w Bibliotece są aktualizowane 4 razy w roku.

Dostęp do bazy danych Biblioteki Cochrane jest płatny, choć w niektórych krajach władze państwowe zapewniają bezpłatny dostęp dla swoich obywateli (Wielka Brytania, Irlandia, kraje skandynawskie, Australia, Nowa Zelandia). Również obywatele polscy od 1 stycznia 2007 do 31 lipca 2009 mogli bezpłatnie korzystać z bazy danych za pośrednictwem Agencji Oceny Technologii Medycznych.

Cochrane Collaboration ogłosiła 12 lutego 2014 wspólny projekt z Wikimedia Foundation w ramach Wikiproject Medicine mający na celu zwiększenie rzetelności i dostępności informacji medycznej w internecie.

Zobacz też

Uwagi

↑ Wyniki metaanalizy przedstawia się na wykresie typu forest plot (inaczej blobbogram). Takie wykresy bywają nazywane również „wykresami Cochrane'a” lub „wykresami metaanalizy”.

Przypisy

↑ The Cochrane Collaboration Trusted evidence. Informed decisions. Better health. [dostęp 2014-02-19]. (ang.).
1 2 O nas. [w:] Strona internetowa Cochrane [on-line]. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).
↑ Nasza globalna społeczność. [w:] Strona internetowa Cochrane [on-line]. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).
↑ The Cochrane Library. [dostęp 2014-02-19]. (ang.).
1 2 Iain Chalmers. Archie Cochrane (1909-1988). „Journal of the Royal Society of Medicine”. 101 (1), s. 41–44, 2008 Jan. The Royal Society of Medicine. DOI: 10.1258/jrsm.2007.071004. (ang.).
↑ Hriday M. Shah, Kevin C. Chung. Archie Cochrane and his vision for evidence-based medicine. „Plastic and reconstructive surgery”. 124 (3), s. 982–988, 2009. Lippincott Williams & Wilkins (United States). DOI: 10.1097/PRS.0b013e3181b03928. ISSN 0032-1052. (ang.).
↑ Archie L. Cochrane: Effectiveness & Efficiency: Random Reflections on Health Services. The Nuffield Provintial Hospitals Trust, 1972, s. 92.
↑ Archie L. Cochrane: Effectiveness & Efficiency: Random Reflections on Health Services. Taylor & Francis, 1999, s. 103. ISBN 1-85315-394-X.
↑ Cochrane Central Register of Controlled Trials. [w:] Strona internetowa Cochrane Library [on-line]. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).
↑ Harriet MacLehose, John Hilton: Changes to The Cochrane Library during The Cochrane Collaboration's first 20 years Editorial. 23 January 2013. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).
↑ About. [w:] Strona internetowa Cochrane Library [on-line]. John Wiley & Sons, Inc.. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).
↑ Zmiany, jakich dokonujemy; Nasze logo ma swoją historię. [w:] Strona internetowa Cochrane [on-line]. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).
↑ Informacja na temat Cochrane Collaboration i Narodowego Dostępu do Cochrane Library w Polsce
↑ Cochrane Central Register of Controlled Trials (CENTRAL). [dostęp 2020-05-12]. (ang.).
↑ Cochrane Reviews matching 'NHS Economic Evaluation Database' in Title Abstract Keyword. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).
↑ Narodowy Dostęp do Biblioteki Cochrane. [dostęp 2007-08-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-09-04)].
↑ Cochrane announces partnership initiative with Wikiproject Medicine. [dostęp 2014-02-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-02-27)].
Interpreting meta-analyses > Blobbograms. [w:] Public Health Textbook [on-line]. Public Health Action Support Team (PHAST). [dostęp 2020-05-13]. (ang.).
Jak interpretować przeglądy systematyczne?. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).

[u2-12] Wyniki metaanalizy przedstawia się na wykresie typu forest plot (inaczej blobbogram). Takie wykresy bywają nazywane również „wykresami Cochrane'a” lub „wykresami metaanalizy”.

[cochrane_col-1] The Cochrane Collaboration Trusted evidence. Informed decisions. Better health. [dostęp 2014-02-19]. (ang.).

[O-nas-2] 1 2 O nas. [w:] Strona internetowa Cochrane [on-line]. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).

[społeczność-3] Nasza globalna społeczność. [w:] Strona internetowa Cochrane [on-line]. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).

[cochrane_library-4] The Cochrane Library. [dostęp 2014-02-19]. (ang.).

[ArchieCochran-5] 1 2 Iain Chalmers. Archie Cochrane (1909-1988). „Journal of the Royal Society of Medicine”. 101 (1), s. 41–44, 2008 Jan. The Royal Society of Medicine. DOI: 10.1258/jrsm.2007.071004. (ang.).

[Cochrane-vision-6] Hriday M. Shah, Kevin C. Chung. Archie Cochrane and his vision for evidence-based medicine. „Plastic and reconstructive surgery”. 124 (3), s. 982–988, 2009. Lippincott Williams & Wilkins (United States). DOI: 10.1097/PRS.0b013e3181b03928. ISSN 0032-1052. (ang.).

[Eff&Eff-1972-7] Archie L. Cochrane: Effectiveness & Efficiency: Random Reflections on Health Services. The Nuffield Provintial Hospitals Trust, 1972, s. 92.

[Eff&Eff-1999-8] Archie L. Cochrane: Effectiveness & Efficiency: Random Reflections on Health Services. Taylor & Francis, 1999, s. 103. ISBN 1-85315-394-X.

[Cochr-Libr-Trials-9] Cochrane Central Register of Controlled Trials. [w:] Strona internetowa Cochrane Library [on-line]. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).

[Cochr-Libr-Hist-10] Harriet MacLehose, John Hilton: Changes to The Cochrane Library during The Cochrane Collaboration's first 20 years Editorial. 23 January 2013. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).

[Cochr-Libr-About-11] About. [w:] Strona internetowa Cochrane Library [on-line]. John Wiley & Sons, Inc.. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).

[logo-13] Zmiany, jakich dokonujemy; Nasze logo ma swoją historię. [w:] Strona internetowa Cochrane [on-line]. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).

[amg.gda.pl-14] Informacja na temat Cochrane Collaboration i Narodowego Dostępu do Cochrane Library w Polsce

[c_trials-15] Cochrane Central Register of Controlled Trials (CENTRAL). [dostęp 2020-05-12]. (ang.).

[econ-16] Cochrane Reviews matching 'NHS Economic Evaluation Database' in Title Abstract Keyword. [dostęp 2020-05-12]. (ang.).

[aotm.gov-17] Narodowy Dostęp do Biblioteki Cochrane. [dostęp 2007-08-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-09-04)].

[cochrane_wiki-18] Cochrane announces partnership initiative with Wikiproject Medicine. [dostęp 2014-02-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-02-27)].

[blobbograms-19] Interpreting meta-analyses > Blobbograms. [w:] Public Health Textbook [on-line]. Public Health Action Support Team (PHAST). [dostęp 2020-05-13]. (ang.).

[forest-plot-20] Jak interpretować przeglądy systematyczne?. The Cochrane Collaboration. [dostęp 2020-05-13]. (pol.).