Coeligena

Coeligena
Lesson, 1833
Ilustracja
Elfik wstęgoszyi (C. torquata)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

krótkonogie

Rodzina

kolibrowate

Podrodzina

paziaki

Plemię

Heliantheini

Rodzaj

Coeligena

Typ nomenklatoryczny

Ornismya coeligena Lesson, 1833

Gatunki

11 gatunków – zobacz opis w tekście

Coeligena – rodzaj ptaków z podrodziny paziaków (Lesbiinae) w rodzinie kolibrowatych (Trochilidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej (Kolumbia, Wenezuela, Ekwador, Peru i Boliwia).

Morfologia

Długość ciała 11–15 cm; masa ciała samca 4–13 g, samicy 4–8,1 g.

Systematyka

Etymologia

  • Coeligena: epitet gatunkowy Ornismya coeligena Lesson, 1833; łac. coeligenus „urodzony w niebie, niebiański”, od coelum lub caelum „niebo”; genus „potomstwo”, od gignere „przynosić”.
  • Helianthea: epitet gatunkowy Ornismya helianthea Lesson, 1839; gr. ἡλιος hēlios „słońce”; ανθειον antheion „kwiat”. Gatunek typowy: Ornismya helianthea Lesson, 1839.
  • Bourcieria: Claude-Marie Jules Bourcier (1797–1873), francuski konsul generalny w Ekwadorze w latach 1849–1850, przyrodnik, kolekcjoner specjalizujący się w kolibrach. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Ornismya torquata Boissoneau, 1840.
  • Conradinia: epitet gatunkowy Trochilus conradii Bourcier, 1847; Conrad Loddiges Jr. (1821–1865), angielski ogrodnik, syn trochilidysty George’a Loddigesa (zm. 1846). Gatunek typowy: Trochilus conradii Bourcier, 1847.
  • Homophania: gr. ὁμος homos „uniform”, od ὁμως homōs „podobny, jednakowy”; φανιον phanion „mała pochodnia”, zdrobnienie od φανος phanos „pochodnia”. Gatunek typowy: Trochilus prunellei Bourcier, 1843.
  • Hypochrysia: gr. ὑποχρυσος hupokhrusos „zawierający domieszkę złota, pozłacany”, od ὑποχρυςοω hupokhrusoō „złocić, pokrywać złotem”, od χρυσος khrusos „złoto”. Gatunek typowy (późniejsze oznaczenie): Trochilus bonapartei Boissonneau, 1840.
  • Lampropygia: gr. λαμπρος lampros „znakomity”; -πυγιος -pugios „-zady”, od πυγη pugē „zad, kuper”. Gatunek typowy: Trochilus wilsoni De Lattre & Bourcier, 1846.
  • Diphogena: gr. δι- di- „podwójnie”, od δις dis „dwa razy”, od δυο duo „dwa”; φλογινος phloginos „ognisty, płonący”, zdrobnienie od φλοξ phlox, φλογος phlogos lub φλογια phlogia „płomień”. Gatunek typowy: Helianthea iris Gould, 1853.
  • Polyaena: gr. πολυαινος poluainos „bardzo chwalony”, od πολυς polus „więcej”; αινεω aineō „chwalić”. Gatunek typowy: Ornismia torquata Boissoneau, 1840.
  • Urania: gr. ουρανιος ouranios „niebiański”. Gatunek typowy: Ornismya coeligena Lesson, 1833.
  • Coeligena: w mitologii greckiej Calligeneia lub Kalligeneia (gr. Καλλιγενεια Kalligeneia) była opiekunką pięknych narodzin, epitet Demeter. Gatunek typowy: Trochilus lutetiae De Lattre & Bourcier, 1846; młodszy homonim Calligenia Duponchel, 1844 (Lepidoptera).
  • Eudosia: w mitologii greckiej Eudoso, hojna, imię bogini Afrodyty w Syrakuzach, od intensywnego przedrostka ευ- eu; δοσις dosis „dawanie, rozdawanie” (por. ευδια eudia „pokój, spokój”; ωσια ōsia „istota”). Gatunek typowy: Eudosia traviesi Mulsant, 1876 (= hybryda Coeligena torquata z nieznanym gatunkiem).
  • Euphasia: gr. ευ eu „dobry”; φασις phasis, φασεος phaseos „wygląd”. Gatunek typowy: nie podany.
  • Pilonia: gr. πιλος pilos „filcowa czapka” (być może jakaś postać z mitologii). Gatunek typowy: Trochilus prunellei Bourcier, 1843.
  • Leucuria: gr. λευκουρος leukouros „białoogonowy”, od λευκος leukos „biały”; -ουρος -ouros „-ogonowy”, od ουρα oura „ogon”. Gatunek typowy: Leucuria phalerata Bangs, 1898.
  • Coeliola: zdrobnienie łac. caelum „niebo”. Gatunek typowy: Ornismya coeligena Lesson, 1833.
  • Pseudocoeligena: gr. ψευδος pseudos „fałszywy”; rodzaj Coeligena Lesson, 1833. Gatunek typowy: Ornismya coeligena Lesson, 1833.
  • Pseudodiphlogaena: gr. ψευδος pseudos „fałszywy”; rodzaj Diphlogena Mulsant & Verreaux, 1876. Gatunek typowy: Trochilus violifer Gould, 1846.
  • Pseudohomophania: gr. ψευδος pseudos „fałszywy”; rodzaj Homophania Reichenbach, 1854. Gatunek typowy: Trochilus wilsoni De Lattre & Bourcier, 1846.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki: