Lepiarka bluszczówka

Samica

Długość ciała 9-14 mm. Zmarszczenia na nadustku w jego dolnej części zbiegają się do środka. Żuwka zewnętrzna o gładkiej, błyszczącej powierzchni między punktowaniem. Tułów gęsto owłosiony rudymi włoskami. Pierwszy tergit na tylnym brzegu lekko prześwietlony, z przodu na pionowej powierzchni z jasnym owłosieniem. Tergity drobno punktowane, przepaski włoskowe na ich końcach u niewypłowiałych osobników ochrowe. Na odnóżach trzeciej pary znajduje się szczoteczka, w którą zbierany jest pyłek.

Samiec

Długość ciała 9-13 mm. Żuwka zewnętrzna o gładkiej, błyszczącej powierzchni między punktowaniem. Owłosienie tułowia rude, a przepaski na odwłoku u niespłowiałych osobników ochrowe podobnie jak u samic. Na nadustku brak charakterystycznych dla samic zmarszczeń. Szósty sternit odwłoka z parzystymi wgłębieniami.

Gniazdowanie

Gatunek samotny, gniazdujący kolonijnie w podziemnych gniazdach. Mało wymagający wobec miejsca gniazdowania: spotykany w miejscach słabo porośniętych roślinnością, na ścieżkach, trawnikach, pionowych skarpach, a nawet na polach golfowych. Agregacje gniazd mogą liczyć nawet kilka tysięcy samic. Ze względu na możliwość osuwania się ziemi pod wpływem podziemnej aktywności pszczół w kolonii, w niektórych miejscach w Wielkiej Brytanii lepiarka bluszczówka bywa uznawana za szkodnika.

Gniazdo, podobnie jak u innych przedstawicieli rodziny lepiarkowatych, jest pokryte od wewnątrz substancją będącą połączeniem wydzielin gruczołu Dufoure'a oraz gruczołów ślinowych samicy. Płynna przezroczysta substancja zastyga w strukturę przypominającą celofan, która jest nieprzepuszczalna dla wody. Gniazdo składa się z pionowego korytarza, od którego odchodzą w bok krótkie odgałęzienia z komórkami gniazdowymi. Komórki gniazdowe znajdują się na głębokości pomiędzy 13 a 45 cm. Zwykle są ustawione pionowo, rzadziej poziomo, i mogą być zgrupowane po 3 lub 4. Pokarm w komórkach jest półpłynny, koloru żółtego, o miodowym zapachu.

Cykl życiowy

Osobniki dorosłe pojawiają się jesienią w porze kwitnienia bluszczu, w Wielkiej Brytanii czas ich lotów przypada pomiędzy końcem sierpnia a końcem października, czasami do początku listopada. Samce pojawiają się jako pierwsze i oczekują na samice w koloniach gniazdowych. Po pojawieniu się dziewiczej samicy grupa samców próbuje z nią kopulować, wskutek czego tworzą się grupy złożone z samicy i przepychających się do niej samców. Samice kopulują na początku swojego życia, po czym przystępują do budowy własnego gniazda. Kopią je samodzielnie lub wykorzystują stare, opuszczone gniazda z poprzedniego roku.

Z powodu późnego występowania w sezonie larwy mają zbyt mało czasu, by ukończyć rozwój przed nastaniem zimy. W przeciwieństwie do większości pszczół, które zimują w stadium przedpoczwarki lub osobnika dorosłego, larwy lepiarek zimują we wcześniejszych stadiach larwalnych, pozostawiając pokarm w komórce larwalnej zjedzony tylko częściowo. Po przezimowaniu kończą konsumpcję pokarmu i następnie przepoczwarczają się. Jest to możliwe prawdopodobnie dzięki nieprzepuszczalnej wyściółce gniazda, która zapobiega zapleśnieniu bądź wyschnięciu pokarmu w czasie zimy.

Pokarm

W niektórych źródłach gatunek opisywany jest jako specjalista pokarmowy wobec bluszczu. Fenologia lepiarki bluszczówki jest dopasowana do kwitnienia bluszczu, a jego pyłek może stanowić nawet ponad 98% zbieranego przez samice pokarmu. Samice mogą jednak korzystać również z pyłku innych roślin zarówno w okresie, kiedy bluszcz nie kwitnie, jak i kiedy jego kwiaty są dostępne. Obserwowano zbieranie pyłku z sumaka chińskiego (Rhus chinensis), rdestowca ostrokończystego (Fallopia japonica), wrzosu (Calluna vulgaris) i zagorzałka (Odontites), a także roślin z podrodziny Cichorioideae i Asteroideae. Z tego względu inne źródła klasyfikują gatunek jako polilektyczny, określając ten sposób żerowania jako "pseudo-oligolektyczność".