Cynamończyk

Cynamończyk
	Hypocryptadius cinnamomeus
	E. Hartert, 1903
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	wróblowe
Podrząd	śpiewające
Rodzina	wróble
Podrodzina	Hypocryptadiinae; Hachisuka, 1930
Rodzaj	Hypocryptadius; E. Hartert, 1903
Gatunek	cynamończyk
Synonimy
	Hypocryptadius cinnamomeus malindangensis Rabor & Rand, 1957; Hypocryptadius cinnamomeus pallidigula du Pont & Meyer de Schauensee, 1962;
	Hypocryptadius cinnamomeus malindangensis Rabor & Rand, 1957; Hypocryptadius cinnamomeus pallidigula du Pont & Meyer de Schauensee, 1962;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Cynamończyk, okularowiec cynamonowy (Hypocryptadius cinnamomeus) – gatunek małego ptaka z rodziny wróbli (Passeridae). Zamieszkuje endemicznie wyspę Mindanao leżącą w południowych Filipinach.

Systematyka

Cynamończyk jest jedynym przedstawicielem podrodziny cynamończyków (Hypocryptadiinae) i rodzaju Hypocryptadius. Takson ten do niedawna zaliczany był do rodziny szlarników (Zosteropidae), jednak na podstawie badań genetycznych i szczegółowych badań morfologicznych przeniesiono go do rodziny wróbli. Jest gatunkiem reliktowym, oddzielił się od typowych wróbli około 31 milionów lat temu i różni się od nich na tyle, że proponowane jest umieszczenie go w osobnej, monotypowej podrodzinie Hypocryptadiinae. Nie wyróżnia się podgatunków. Opisano podgatunki malindangensis i pallidigula, ale nie są one uznawane ze względu nam minimalne różnice względem reszty.

Morfologia

Długość ciała: 15 cm; masa ciała 24,7–31,5 g. Obie płcie są do siebie podobne.

Biotop

Jego środowiskiem życia są górskie lasy mgliste oraz ich obrzeża. Występuje w przedziale wysokości 1000–2790 m n.p.m.

Pożywienie

Żywi się owadami, które zbiera z gałązek i liści. Żeruje stadnie, także w stadach mieszanych z innymi gatunkami małych ptaków.

Status zagrożenia

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody nieprzerwanie od 1988 roku zaliczany jest do kategorii LC (najmniejszej troski). Liczebność populacji nie została oszacowana, w 2000 roku opisywany był jako pospolity. Trend liczebności populacji uznawany jest za spadkowy ze względu na wylesianie w obrębie zasięgu występowania gatunku.

Przypisy

↑ Hypocryptadius cinnamomeus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ Hypocryptadius, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2026-06-16] (ang.).
1 2 D.D. Lepage D.D., Cinnamon Ibon Hypocryptadius cinnamomeus, [w:] Avibase [online] [dostęp 2026-06-16] (ang.).
1 2 3 BirdLife International, Hypocryptadius cinnamomeus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2024, wersja 2025-2 [dostęp 2026-06-16] (ang.).
1 2 3 Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Hypocryptadiinae Hachisuka, 1930 - cynamończyki (wersja: 2024-10-21). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-06-16].
↑ P. Mielczarek & W. Cichocki, Polskie nazewnictwo ptaków świata, „Notatki Ornitologiczne”, Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999, s. 358 .
1 2 Cinnamon Ibon (Hypocryptadius cinnamomeus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)]. (ang.).
1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-06-16] (ang.).
↑ Charles G. Sibley, Burt L. Monroe Jr.: Distribution and Taxonomy of the Birds of the World. New Haven: Yale University Press, 1990. ISBN 0-300-04969-2.
↑ Edward C. Dickinson: The Howard and Moore complete checklist of the birds of the World, Revised and enlarged 3rd Edition. Londyn: Christopher Helm, 2003. ISBN 978-0-691-11701-0. (ang.).
1 2 3 4 5 6 Bas van Balen: Family Zosteropidae (White-eyes). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, David A. Christie (red.): Handbook of the Birds of the World. Cz. 13: Penduline-tits to Shrikes. Barcelona: Lynx Edicions, 2008, s. 485. ISBN 84-96553-45-0. (ang.).
1 2 3 Fjeldså, J.; Irestedt, M.; Ericson, P.G.P.; Zuccon, D.. The Cinnamon Ibon Hypocryptadius cinnamomeusis aforest canopy sparrow. „Ibis”. 152, s. 747–760, 2010. (ang.).
↑ AviList Core Team, AviList: The Global Avian Checklist, v2025b, 2026, DOI: 10.2173/avilist.v2025b (ang.).

Linki zewnętrzne

Zdjęcia i nagrania głosów cynamończyka. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

[itis-1] Hypocryptadius cinnamomeus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[itis2-2] Hypocryptadius, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2026-06-16] (ang.).

[avibase-3] 1 2 D.D. Lepage D.D., Cinnamon Ibon Hypocryptadius cinnamomeus, [w:] Avibase [online] [dostęp 2026-06-16] (ang.).

[iucn-4] 1 2 3 BirdLife International, Hypocryptadius cinnamomeus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2024, wersja 2025-2 [dostęp 2026-06-16] (ang.).

[mk-5] 1 2 3 Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Hypocryptadiinae Hachisuka, 1930 - cynamończyki (wersja: 2024-10-21). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-06-16].

[mc-6] P. Mielczarek & W. Cichocki, Polskie nazewnictwo ptaków świata, „Notatki Ornitologiczne”, Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999, s. 358 .

[ibc-7] 1 2 Cinnamon Ibon (Hypocryptadius cinnamomeus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)]. (ang.).

[ioc-8] 1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-06-16] (ang.).

[sib&mon-9] Charles G. Sibley, Burt L. Monroe Jr.: Distribution and Taxonomy of the Birds of the World. New Haven: Yale University Press, 1990. ISBN 0-300-04969-2.

[dic-10] Edward C. Dickinson: The Howard and Moore complete checklist of the birds of the World, Revised and enlarged 3rd Edition. Londyn: Christopher Helm, 2003. ISBN 978-0-691-11701-0. (ang.).

[hbw13-11] 1 2 3 4 5 6 Bas van Balen: Family Zosteropidae (White-eyes). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, David A. Christie (red.): Handbook of the Birds of the World. Cz. 13: Penduline-tits to Shrikes. Barcelona: Lynx Edicions, 2008, s. 485. ISBN 84-96553-45-0. (ang.).

[fjeldsa-12] 1 2 3 Fjeldså, J.; Irestedt, M.; Ericson, P.G.P.; Zuccon, D.. The Cinnamon Ibon Hypocryptadius cinnamomeusis aforest canopy sparrow. „Ibis”. 152, s. 747–760, 2010. (ang.).

[avilist-13] AviList Core Team, AviList: The Global Avian Checklist, v2025b, 2026, DOI: 10.2173/avilist.v2025b (ang.).