Devětsil

Devětsil (pol. „lepiężnik”) – grupa czeskich artystów awangardowych, założona w 1920 roku w Pradze. W roku 1923 działalność została rozszerzona również na Brno. Grupa zakończyła swoje działanie w Brnie w roku 1927, w Pradze w 1930.

Pierwotna nazwa U.S. Devětsil (Umělecký Svaz Devětsil) zmieniała się kilkukrotnie, aż w roku 1925 ustalono nazwę Svaz moderní kultury Devětsil (Związek kultury nowoczesnej Devětsil).

Z początku artyści reprezentowali nurty sztuki proletariackiej i realizmu magicznego, od roku 1923 zaangażowali się w poetyzm (cz. poetismus – oryginalny czeski nurt, który nie wydostał się poza granice Czechosłowacji, pozytywny, emocjonalny, skupiający się na miłych momentach życia).

Działalność wydawnicza

Do kluczowych tytułów wydawanych przez grupę należały:

Na łamach tych czasopism regularnie zestawiano ze sobą kadry z popularnych filmów, dokumentację nowoczesnych osiągnięć w dziedzinie architektury, transportu i komunikacji, a także teksty i reprodukcje dzieł międzynarodowej awangardy. Pod względem wizualnym publikacje czeskiej grupy charakteryzowały się elementarnym, pozbawionym ornamentów stylem graficznym, co bezpośrednio wpisywało ich twórczość w międzynarodowe tendencje Nowej Typografii lat 20. XX wieku.

W roku 1922 grupa wydała dwa almanachy Devětsil i Život

Devětsil to czeska nazwa lepiężnika

Członkowie

Założyciele

Ważne osoby

  • Karel Teige – teoretyk literatury
  • Vítězslav Nezval – poeta
  • Jaroslav Seifert – poeta

Poeci

Aktorzy

  • Jiří Voskovec – wyłączony, za rolę w filmie Pohádka máje, która została uznana przez pozostałych członków za niegodną artysty rewolucyjnego.
  • Jan Werich – później zaprzeczał jakoby był członkiem organizacji.

Muzycy

Reżyserzy

Pisarze

Rzeźbiarze, graficy itp.

Fotografowie

  • Jaroslav Rössler

Teoretycy, literaturoznawcy

  • Jiří Frejka
  • Bedřich Václavek

Publikacje na temat grupy

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 Devětsil – Sociologická encyklopedie [online], encyklopedie.soc.cas.cz [dostęp 2026-09-26].
  2. ↑ Disk - Monoskop [online], monoskop.org [dostęp 2026-09-26].
  3. ↑ Pásmo - Monoskop [online], monoskop.org [dostęp 2026-09-26].
  4. ↑ ReD - Monoskop [online], monoskop.org [dostęp 2026-09-26].
  5. 1 2 THE ELECTRO-LIBRARY: European Avant-Garde Magazines from the 1920s: THE ELECTRO-LIBRARY: European Avant-Garde Magazines from the 1920s | MoMA [online], The Museum of Modern Art [dostęp 2026-09-26] (ang.).
  6. ↑ File:Zivot 2 1922.jpg - Monoskop [online], monoskop.org [dostęp 2026-09-26].
  7. 1 2 3 Devětsil - Monoskop [online], monoskop.org [dostęp 2026-09-26] (ang.).
  8. ↑ 'devětsil und poetismus : künstlerische theorie und praxis der tschechischen literarischen avantgarde am beispiel vítězslav nezvals, jaroslav seiferts und jiří wolkers' - Viewer | MDZ [online], www.digitale-sammlungen.de [dostęp 2026-09-26].
  9. ↑ Challenge | Digital Library of the Faculty of Arts Masaryk University [online], digilib.phil.muni.cz [dostęp 2026-09-26].
  10. ↑ Aurèle Letricot, Devetsil et ses revues : l'avant-garde du Toit de l'Europe [online] [dostęp 2026-09-26].
  11. ↑ Thomas G. Winner, Ondrej Sládek, Michael Heim, The Czech Avant-Garde Literary Movement Between the World Wars, 6 października 2015, ISBN 978-1-4539-1397-0 (ang.).
  12. ↑ Jaroslav Vávra, Devětsil a Sovětská Avantgarda 1923-1926, „Česká literatura”, 11 (5), Institute of Czech Literature, The Academy of Sciences of the Czech Republic, 1963, s. 418–427, ISSN 0009-0468 [dostęp 2026-09-26].

Linki zewnętrzne