Dozymetria
Dozymetria – dział stosowanej fizyki jądrowej obejmujący pomiary i obliczenia dawek promieniowania jonizującego oraz innych wielkości związanych z oddziaływaniem promieniowania jonizującego z materią, zwłaszcza ożywioną.
Zależnie od rodzaju promieniowania i wielkości dawki do jej pomiaru stosuje się metody:
- termoluminescencyjne – wykorzystywanie zdolności niektórych substancji do gromadzenia i późniejszego oddawania energii promieniowania świetlnego
- fotograficzne – pomiar zaczernienia emulsji fotograficznej,
- kalorymetryczne – bezpośredni pomiar ilości energii termicznej wydzielonej na skutek napromieniowania badanej substancji
- jonizacyjne – pomiar liczby jonów wytworzonych na skutek oddziaływania promieniowania z materią
- rozmaite chemiczne – polegające na pomiarze szybkości reakcji chemicznych inicjowanych przez promieniowanie jonizujące.
Dozymetria zajmuje się także wyznaczaniem rozkładu przestrzennego dawki w obiekcie oraz szczegółowymi rozkładami energii i kierunku torów różnych rodzajów cząstek w obiekcie napromienianym. W celu zbadania skutków promieniowania niezbędna jest znajomość intensywności i sposobu przekazywania energii obiektowi w każdym jego punkcie.
Dozymetria znajduje zastosowanie także w ochronie radiologicznej pracowników narażonych zawodowo oraz w monitoringu środowiskowym, umożliwiając ocenę narażenia na promieniowanie jonizujące i weryfikację dotrzymania obowiązujących limitów dawek. W praktyce wyróżnia się m.in. dozymetrię indywidualną, służącą ocenie narażenia osób zawodowo narażonych, oraz dozymetrię środowiskową, wykorzystywaną do monitorowania poziomu promieniowania w otoczeniu. Prowadzenie dozymetrii obejmuje zwykle cykliczne pomiary, analizę wyników oraz ich dokumentowanie dla celów ochrony radiologicznej.
