Fabuła
Osią gry jest pustynna planeta Arrakis, znana jako Diuna. Jest ona celem trzech rodów: Atrydów, Harkonnenów i Ordosów. Walczą one o panowanie nad Diuną, gdyż jest ona jedynym źródłem najcenniejszego surowca we wszechświecie – "przyprawy" czy "melanżu". Władca wszechświata, Imperator Padyszach IV, oferuje oddanie jej temu rodowi, który będzie dostarczał najwięcej "przyprawy". W rezultacie wybucha wojna pomiędzy zwaśnionymi już wcześniej rodami, zwłaszcza Atrydów i Harkonnenów, tocząca się wyłącznie na tej planecie.
Rozgrywka
Gra zaczyna się od wyboru rodu, którym kieruje gracz. Wtedy rozpoczyna się kampania składająca się z dziewięciu misji. Każda z nich ma typowy dla większości gier strategicznych przebieg. Zadaniem gracza jest rozbudowa własnej bazy, wybudowanie odpowiedniej liczby jednostek i przeprowadzenie ataku na przeciwnika bądź przeciwników. Gracz musi bronić swoją bazę przed zniszczeniem ze strony wroga. W ósmej misji gracz ma do pokonania dwóch przeciwników (dwa pozostałe rody), a w ostatniej trzech (razem z wojskami Imperatora – Sardaukarami). Taki przebieg kampanii występuje niezależnie od początkowo wybranego rodu.
Poszczególne rody różnią się nieznacznie pomiędzy sobą w grze. Trzon jednostek i budynków jest identyczny dla wszystkich, ale występują unikatowe: dla Atrydów (kolor niebieski): Sonic Tank i Ornithopter; dla Harkonnenów (kolor czerwony): Devastator, Heavy Troopers; dla Ordosów (kolor zielony): Raider Trike, Deviator, Ornithopter i Heavy Troopers.
Dodatkowo każdy z rodów ma możliwość wybudowania w dwóch ostatnich misjach budynku Palace, który produkuje bezpłatnie, pojawiające się w określonych odstępach czasu jednostki: dla Atrydów: Fremen (odpowiednik Heavy Troopers, będący poza kontrolą gracza); dla Harkonnenów: Death Hand (rakieta naprowadzana nieskończonego zasięgu); dla Ordosów: Saboteur (wykonuje sabotaże pojedynczych budynków lub jednostek).
W grze występują także jednostki Imperatora – Sardaukarzy. Pojawiają się one epizodycznie w poszczególnych misjach – Sardaukar Troopers oraz w ostatniej misji, gdzie w rozbudowanej bazie stanowią dodatkową, wrogą w stosunku do gracza stronę konfliktu. Ich budynek Palace produkuje jednostkę Death Hand.
Walutą umożliwiającą konstrukcję nowych jednostek i budynków są kredyty, które uzyskuje się ze zbiorów i sprzedaży melanżu, przechowywanego w silosach.
Sztuczna inteligencja
Dune II zawiera jedne z pierwszych algorytmów sztucznej inteligencji, czyli mechanizmów kierujących wrogimi dla gracza siłami. Zawiera ona błędy, poprawiane w następnych grach w mniejszym lub większym stopniu:
- atak punktowy w linii prostej między swoją bazą a bazą gracza
- atak małą liczbą jednostek w krótkich odstępach czasu, jak tylko zostaną wybudowane (brak skomasowanych ataków)
- brak rozbudowy bazy czy tworzenia nowych baz
- brak pełnej odbudowy bazy po zniszczeniu istotnych budynków
- podczas obrony bazy jednostki nie zważają na to, czy atakują własne budynki, będące na linii ognia
Odbiór gry
W czasie gdy gra został wydana, była ona bardzo wysoko oceniana przez recenzentów. Wskazywano jej atrakcyjność zarówno dla fanów gier strategicznych jak i innych graczy. W miesięczniku Secret Service gra otrzymała 95%, w tym ocena samej rozgrywki otrzymała maksymalną ocenę (100%).
Dynamiczny rozwój gatunku gier RTS, w szczególności sposobu obsługi gry (możliwości sterowania wieloma jednostkami) oraz sztucznej inteligencji komputerowych przeciwników, a także, w mniejszym stopniu, wzrost poziomu oprawy artystycznej, sprawił, że późniejsze oceny były nieco niższe. Podkreślano w nich znaczenie gry dla rozwoju gatunku, niemniej gracze mający przyzwyczajenia z nowszych produkcji szybko mogli zostać zniechęceni do gry, przede wszystkim ograniczeniami interfejsu użytkownika.
Wpływ na rozwój gier RTS
Dune II miała istotny wpływ na charakter i interfejs później powstałych komputerowych gier strategicznych, często nawet nazywana ich prekursorem. Jest jedną z pierwszych gier tego typu i wiele jej cech pozostało w najnowszych produkcjach, takich jak:
- kontrola nad jednostkami i budynkami przy użyciu myszki
- zbieranie surowców, umożliwiających rozbudowę
- drzewo technologiczne (hierarchiczna rozbudowa bazy)
- mapa terenu zawierająca tylko odwiedzone regiony (później zmodyfikowane przy użyciu mgły wojennej)
- różne rody/frakcje posiadające unikatowe jednostki
- strategia gry oparta na zajmowaniu terenów wybieranych z mapy całej krainy/planety
Szczególny wpływ gra wywarła na serie Command & Conquer (wydawaną, podobnie jak Dune II, przez Westwood Studios) oraz serię Warcraft od Blizzard Entertainment, której pierwsza część była wprost porównywana do Dune II jako niezwykle podobna gra, jedynie której akcja została umieszczona w świecie fantasy, a nie w uniwersum science-fiction znanym z cyklu Diuna.
