Durian (roślina)

Durian
	; Morfologia (Durio zibethinus)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	różopodobne
Rząd	ślazowce
Rodzina	ślazowate
Rodzaj	durian
	Nazwa systematyczna
	Durio Adans.; Fam. 2: 399. Jul-Aug 1763
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Hasło w Wikisłowniku

Durian (Durio Adans.) – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych Malvaceae, według niektórych systemów (np. Reveala) zaliczany do rodziny wełniakowatych (Bombaceae). Obejmuje 28 uznanych gatunków występujących w południowo-wschodniej Azji – w Mjanmie, Tajlandii, Malezji i Indonezji, a jako rośliny introdukowane, także w innych krajach od Indii po Filipiny. Dziewięć gatunków wytwarza jadalny owoc zwany durianem, a najpopularniejszym gatunkiem jest durian właściwy. Gatunkiem typowym rodzaju jest durian właściwy (Durio zibethinus L.)

Morfologia

Wiecznie zielone drzewa o pojedynczych, eliptycznych, łuskowatych i zielonych liściach bez połysku. Kwiaty silnie pachnące, zwykle kremoworóżowe.

Systematyka

Pozycja systematyczna według APweb (2001...) (aktualizowany system APG IV z 2016)

Rodzaj z podrodziny Helicteroideae w obrębie ślazowatych Malvaceae, wchodzących w skład ślazowców z kladu różowych.

Pozycja w systemie Reveala (1993–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist, podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Malvanae Takht., rząd ślazowce (Malvales Dumort.), podrząd Malvineae Rchb., rodzina wełniakowate (Bombacaceae Kunth), plemię Durioneae K. Schum. in Engl. & Prantl, podplemię Durioninae Benth, rodzaj durian (Durio Rumph. ex Adans.).

Wykaz gatunków

Durio affinis Becc.
Durio beccarianus Kosterm. & Soegeng
Durio bruneiensis Kosterm.
Durio bukitrayaensis Kosterm.
Durio burmanicus Soegeng
Durio carinatus Mast.
Durio connatus Priyanti
Durio crassipes Kosterm. & Soegeng
Durio dulcis Becc.
Durio gerikensis M.N.Faizal, Besi, Latiff & Hadrul
Durio graveolens Becc.
Durio kinabaluensis Kosterm. & Soegeng
Durio kutejensis (Hassk.) Becc.
Durio lanceolatus Mast.
Durio lissocarpus Mast.
Durio lowianus Scort. ex King
Durio macrantha Kosterm.
Durio macrolepis Kosterm.
Durio macrophyllus (King) Ridl.
Durio malaccensis Planch. ex Mast.
Durio oblongus Mast.
Durio oxleyanus Griff.
Durio pinangianus (Becc.) Ridl.
Durio purpureus Kosterm. & Soegeng
Durio singaporensis Ridl.
Durio testudinarius Becc.
Durio wyatt-smithii Kosterm.
Durio zibethinus L. – durian właściwy

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-02-19] (ang.).
1 2 Durio Adans., [w:] Plants of the World Online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2024-07-04] .
↑ Michael J.M.J. Brown Michael J.M.J., Durio, a Bibliographic Review, Bioversity International, 1997, ISBN 978-92-9043-318-7 [dostęp 2024-07-04] (ang.).
↑ Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-24].
↑ GeoffreyG. Burnie GeoffreyG., GordonG. Cheers GordonG., SueS. Forrester SueS., DeniseD. Greig DeniseD., Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag, 2005, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134 .
↑ Genus: Durio. Germplasm Resources Information Network (GRIN), United States Department of Agriculture, Agricultural Research Service. [dostęp 2010-02-24]. (ang.).
↑ Crescent Bloom: Durio. The Compleat Botanica. [dostęp 2010-02-24]. (ang.).

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-02-19] (ang.).

[powo-3] 1 2 Durio Adans., [w:] Plants of the World Online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2024-07-04] .

[4] Michael J.M.J. Brown Michael J.M.J., Durio, a Bibliographic Review, Bioversity International, 1997, ISBN 978-92-9043-318-7 [dostęp 2024-07-04] (ang.).

[ing-5] Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-24].

[E-6] GeoffreyG. Burnie GeoffreyG., GordonG. Cheers GordonG., SueS. Forrester SueS., DeniseD. Greig DeniseD., Botanica. Ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag, 2005, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134 .

[grin-7] Genus: Durio. Germplasm Resources Information Network (GRIN), United States Department of Agriculture, Agricultural Research Service. [dostęp 2010-02-24]. (ang.).

[8] Crescent Bloom: Durio. The Compleat Botanica. [dostęp 2010-02-24]. (ang.).