Ehretia

Ehretia
Ilustracja
Ehretia rigida
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

astropodobne

Rząd

ogórecznikowce

Rodzina

Ehretiaceae

Rodzaj

Ehretia

Nazwa systematyczna
Ehretia P.Browne
Civ. Nat. Hist. Jamaica: 168 (1756)
Typ nomenklatoryczny

E. tinifolia Linnaeus

Synonimy
  • Carmona Cav.
  • Cortesia Cav.
  • Desmophyla Raf.
  • Gaza Terán & Berland.
  • Lithothamnus Zipp. ex Span.
  • Traxilum Raf.
Ehretia anacua

Ehretia – rodzaj zaliczany w zależności od ujęcia do rodziny Ehretiaceae lub do szeroko ujmowanej rodziny ogórecznikowatych Boraginaceae. Rośliny rozprzestrzenione są na wszystkich kontynentach w strefie międzyzwrotnikowej, przy czym znakomita większość obecna jest w Afryce i południowej oraz wschodniej Azji. Sześć gatunków występuje w Australii. Trzy gatunki rosną w Ameryce Środkowej, jeden w północnej Argentynie (E. cortesia), jeden w Brazylii (poza tym także w zachodniej Afryce – E. crebrifolia). Ślady kopalne wskazują na dawną obecność tego rodzaju także w Europie.

E. microphylla uprawiana jest jako roślina ozdobna (m.in. w formie żywopłotów i bonsai). Niektóre gatunki drzewiaste wykorzystywane są jako źródło drewna (m.in. E. acuminata). Tyczki z drzew tego rodzaju wykorzystywane były w Chinach do przenoszenia ładunków. Różne gatunki wykorzystywane są leczniczo. E. philippinensis stosowane jest jako skuteczny lek na biegunkę.

Nazwa rodzajowa upamiętnia malarza i rysownika roślin – Georga Dionysiusa Ehreta (1708–1770).

Morfologia

Ehretia microphylla
Pokrój
Krzewy i drzewa, o korze zwykle szarej, czasem niemal białej (E. rigida) i pędach zwykle nagich.
Liście
Skrętoległe, czasem skupione w pęczkach (E. microphylla), jajowate do lancetowatych, całobrzegie, rzadko karbowane, piłkowane lub ząbkowane, wyjątkowo (E. microphylla) liście wcięte z parą klap.
Kwiaty
Obupłciowe, zebrane (czasem tylko po kilka) w wierzchotkowate wiechy wyrastające z kątów liści i na szczytach pędów. Kwiaty pięciokrotne. Kielich walcowaty, na szczycie z krótszymi lub dłuższymi ząbkami. Korona kwiatu niemal kołowa, z krótką rurką (czasem też dłuższą od rozpostartych lub czasem odgiętych końców płatków), biała, jasnożółta, jasnoróżowa lub niebieska. Pręciki wolne, zwykle wystające z rurki korony, rzadziej krótsze od niej, pylniki jajowate do równowąskich. Zalążnia jajowata, dwukomorowa, w każdej komorze z dwoma zalążkami. Szyjka słupka rozwidlona na różnej wysokości (czasem ledwo na szczycie, u innych gatunków do nasady). Znamiona główkowate lub wydłużone.
Owoce
Drobne pestkowce, kulistawe, nagie, żółte, pomarańczowe do jasnoczerwonych, osadzone w trwałym kielichu.

Systematyka

Pozycja systematyczna

W systemie APG IV z 2016 (i wcześniejszych wersjach systemów APG) należy do podrodziny Ehretioideae w rodzinie ogórecznikowatych Boraginaceae. W ujęciu Angiosperm Phylogeny Website podrodzina ta podnoszona jest do rangi rodziny Ehretiaceae. Poza rodzajami wymienionymi na liście synonimów także rodzaj Rotula bywa tu włączany.

Wykaz gatunków