Emanuel Halicz

Emanuel Halicz
Ilustracja
pułkownik pułkownik
Data i miejsce urodzenia

19 września 1921
Lwów

Data i miejsce śmierci

26 lutego 2015
Kopenhaga

Przebieg służby
Lata służby

1943-1968

Siły zbrojne

Ludowe Wojsko Polskie

Główne wojny i bitwy

II wojna światowa

Praca poza służbą wojskową

Instytut Kształcenia Kadr Naukowych, Instytut Nauk Społecznych przy KC PZPR, Wojskowa Akademia Polityczna, Uniwersytet w Odense, Uniwersytet w Kopenhadze

Odznaczenia

Emanuel Halicz, właśc. Halpern (ur. 19 września 1921 we Lwowie, zm. 26 lutego 2015 w Kopenhadze) – polski i duński historyk, badacz dziejów XIX wieku, pułkownik Ludowego Wojska Polskiego.

Życiorys

Pochodził z rodziny polskich Żydów. Od 1939 roku studiował na Wydziale Historycznym na ukraińskim Uniwersytecie we Lwowie. Od 1940 członek Komsomołu. W czerwcu 1941 roku został ewakuowany do Maryjskiej Autonomicznej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. W 1942 ukończył studia historyczne w Instytucie Pedagogicznym, następnie zatrudniony jako nauczyciel. Od października 1943 roku w Ludowym Wojsku Polskim ZSRR jako oficer polityczny. Służbę wojskową zakończył w 1950 w stopniu pułkownika, jako Szef Wydziału Propagandy Zarządu Politycznego Okręgu Wojskowego Kraków. Od kwietnia 1945 członek PPR, następnie PZPR. W 1947 nostryfikował dyplom ukończenia studiów na Uniwersytecie Jagiellońskim. Tam w 1950 obronił pracę doktorską. W październiku 1950 roku Główny Zarząd Polityczny Wojska Polskiego skierował go na studia do Instytutu Kształcenia Kadr Naukowych. Od 1952 roku zatrudniony tam na pół etatu. W 1954 kandydat nauk historycznych (ówczesna habilitacja) tamże. Pracował następnie w Instytucie Nauk Społecznych przy KC PZPR (do 1956 roku), Uniwersytecie Warszawskim (1952–1954, 1960–1962) i od 1957 roku w Wojskowej Akademii Politycznej. W Wojskowej Akademii Politycznej był w latach 1958–1968 kierownikiem Katedry Historii Polski. Docent od 1954, profesor nadzwyczajny od 1960 roku.

W latach 1956–1970 był członkiem komisji do wydania źródeł z okresu powstania styczniowego przy Polskiej Akademii Nauk i Akademii Nauk ZSRR. Był uczestnikiem XII Międzynarodowego Kongresu Nauk Historycznych w Wiedniu w 1965. Jego główne zainteresowania naukowe skupiały się na historii Polski i historii powszechnej XIX wieku. Zajmował się dziejami polskich powstań narodowych XIX wieku, opublikował wiele opracowań na ten temat. Był m.in. konsultantem filmu dokumentalnego Powstanie styczniowe z 1962 roku. W latach 1954–1956 był członkiem komitetu redakcyjnego pisma „Studia i Materiały do Historii Wojskowości”.

W 1968 został usunięty z pracy w Wojskowej Akademii Politycznej. W 1971 wyemigrował z rodziną do Danii. W 1972 został zdegradowany przez ministra obrony narodowej Wojciecha Jaruzelskiego. Na emigracji współpracował z pismami: „Zeszyty Historyczne” i „Historisk tidskrift”, „Zeitschrift für Ostmitteleuropa-Forschung”.

W latach 1972–1982 był profesorem uniwersytetu w Odense, a następnie w latach 1982–1990 uniwersytetu w Kopenhadze. W 1989 został zaproszony przez Polską Akademię Nauk, Uniwersytet Jagielloński i Towarzystwo Polonia na III Kongres Uczonych Polskiego Pochodzenia – odmówił przyjazdu. W 1994 przywrócono mu utracony stopień wojskowy.

Odznaczenia

Wybrane publikacje

Bibliografia

Przypisy

  1. ↑ Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 193, przyp. 292.
  2. ↑ Emanuel Halicz [online], nekrologi.wyborcza.pl [dostęp 2015-03-02] (pol.).
  3. ↑ Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 193, przyp. 292, ISBN 978-83-235-0318-7; Źródła archiwalne dotyczące Emanuela Halicza znajdują się w Archiwum Akt Nowych - ANS, wyk. 42/56.
  4. ↑ Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 569.
  5. ↑ Kto jest kim w Polsce, zespół red. Beata Cynkier, wyd. 4, Warszawa: Wydawnictwo Polskiej Agencji Informacyjnej 2001, s. 292.
  6. ↑ Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 390.
  7. ↑ Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 428.
  8. ↑ FilmPolski.pl - POWSTANIE STYCZNIOWE [online], www.filmpolski.pl [dostęp 2017-11-23] (pol.).
  9. ↑ Wykaz członków Komitetu Redakcyjnego i Redakcji „Studiów i Materiałów do Historii Wojskowości” w latach 1954-1987, „Studia i Materiały do Historii Wojskowości” 30 (1988), s. 40.
  10. ↑ Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 193, przyp. 292, ISBN 978-83-235-0318-7
  11. ↑ Ważniejsze publikacje: Ksiądz Brzóska. Hierarchia kościelna a powstanie styczniowe, „Zeszyty Historyczne” 1980, z. 54, s. 40-58; Kraje skandynawskie wobec powstania styczniowego, „Zeszyty Historyczne” 1987, z. 81, s. 21-33; „Le Nord” o konflikcie rosyjsko-polskim i o jego perspektywach, „Zeszyty Historyczne” 1985, z. 74, s. 58-66
  12. ↑ Michał Kozłowski, Emanuel Halicz – sylwetka nie tylko naukowa, "Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej" 52 (2017), z. 1, s. 251-261
  13. ↑ Michał Kozłowski, Bibliografia ważniejszych prac prof. Emanuela Halicza, "Archiwum Emigracji" 2015, z. 1/2 (22/23), s. 266-269.

Linki zewnętrzne