Eyemo

Kamera filmowa Eyemo
Brytyjski reporter wojenny z kamerą Eyemo w czasie bitwy o Caen (1944)
Marynarz Royal Navy Instructional Film Unit z kamerą Eyemo (1942)
Pseudopałanka wędrowna na kamerze Eyemo umieszczonej na statywie (1943)

Eyemo (znana również jako Bell & Howell Model 71) – kamera filmowa przeznaczona do filmowania z ręki na taśmie 35 mm w formacie akademii. Wyprodukowana przez amerykańską firmę Bell & Howell(inne języki) w Chicago, stała się głównym narzędziem alianckich korespondentów wojennych w czasie II wojny światowej.

W Związku Radzieckim zakłady „Lenkinap” produkowały kopie kamery pod nazwami „КС-4” (pol. KS-4) i „КС-5” (pol. KS-5).

Historia

Kamera filmowa Eyemo, stworzona w 1925 roku, zrewolucjonizowała kinematografię, dając operatorom możliwość filmowania z ręki z dowolnej pozycji. Kamera posiadała 30-metrową taśmę filmową i ważyła 3,5–4,5 kg, w zależności od obiektywu. Dzięki swoim unikalnym właściwościom Eyemo nadawała się idealnie do tworzenia kronik filmowych, zwłaszcza wojennych, i była używana w kilku konfliktach zbrojnych, od wojny domowej w Hiszpanii (1936–1939) po wojnę w Wietnamie (1955–1975).

Na całym świecie wyprodukowano liczne kopie tej kamery, a jej konstrukcja stała się podstawą konstrukcji nowocześniejszego sprzętu na kilka dziesięcioleci. W 1938 roku rozpoczęto produkcję radzieckich odpowiedników KS-4 i KS-5, które stały się głównymi kamerami kronikarskimi w sowieckich wytwórniach filmowych i na froncie wschodnim II wojny światowej. Radzieckie kamery były niemal nie do odróżnienia od swojego pierwowzoru, dlatego operatorzy zwyczajowo nazywali je „Аймо” (Aimo). Później, na ich podstawie, opracowano model „КС-50Б” (KS-50B), który produkowano do 1954 roku.

Ze względu na swoją prostotę i kompaktowość, Eyemo jest nadal używana w profesjonalnej kinematografii do scen kaskaderskich, gdzie „zwykła” kamera mogłaby zostać zniszczona przez upadek lub zderzenie. W amerykańskim hicie kasowym Pearl Harbor (2001), szereg scen symulujących kroniki filmowe zostało nakręconych taką kamerą. Niektórzy producenci dodatkowo wyposażają Eyemo w stabilizowany napęd elektryczny i nowoczesne bagnety (F, Arri PL, Panavision(inne języki) – PV lub BNCR). Ponadto kamera może być używana do filmów poklatkowych dzięki specjalnemu napędowi.

Opis

Projektując kamerę wykonaną z lekkiego stopu aluminium, jej twórcy po raz pierwszy zrezygnowali z pudełkowatego korpusu. Eyemo była pierwszą kamerą wyposażoną w dodatkowy uchwyt, umożliwiający obsługę bez statywu. Filmowanie odbywało się za pomocą wizjera teleskopowego z wbudowaną poziomicą, a ustawianie ostrości odbywało się za pomocą skal metrowych nałożonych na mocowania obiektywów. Wyprodukowano kilka modyfikacji kamery. Pierwsze z nich, 71-A i 71-K, były wyposażone w pojedynczy wymienny obiektyw Taylor Hobson 2,5/47, a w 1929 roku pojawiła się najbardziej rozpowszechniona wersja, 71-Q, z głowicą rewolwerową, w której można było jednocześnie zainstalować trzy obiektywy o różnych ogniskowych ze standardowego zestawu optycznego. Model 71-Z z mocowaniem pojedynczego obiektywu został wyprodukowany specjalnie dla amerykańskich sił powietrznych.

Kamerę transportowano za pomocą jednostronnego dwuzębnego chwytaka oraz dwóch zębatych bębnów. Mechanizm napędzany był napędem sprężynowym, którego pełne nawinięcie wystarczało na naciągnięcie 12–15 metrów filmu (20–28 sekund ciągłego filmowania). Oprócz napędu sprężynowego można było zastosować napęd elektryczny lub korbkę napędową, ale nie były one popularne wśród operatorów. Migawka tarczowa jednolistkowa o stałym kącie otwarcia 160° przy częstotliwości filmowania 24 klatek na sekundę zapewniała naświetlanie 1/54 sekundy. Częstotliwość filmowania była stabilizowana regulatorem odśrodkowym i mogła być zmieniana ręcznie w zakresie 8–32 klatek na sekundę. Taśmę w kamerze wymieniano za pomocą metalowych szpul z osłonami chroniącymi przed światłem. W Stanach Zjednoczonych film był produkowany na takich jednorazowych szpulach specjalnie dla Eyemo, zaś radzieccy operatorzy nawijali każdą rolkę samodzielnie. Późniejsze modyfikacje kamery pozwoliły na montaż zasobnika o pojemności 120 metrów. Kamera nie nadaje się do filmowania synchronicznego ze względu na wysoki poziom hałasu emitowanego przez mechanizm, a także niestabilność częstotliwości filmowania, charakterystyczną dla napędu sprężynowego.

W porównaniu z niemieckim odpowiednikiem, Arriflexem 35(inne języki), używanym przez korespondentów wojennych państw Osi, głównymi wadami kamery Eyemo były brak migawki lustrzanej i krótki czas filmowania. Jednak amerykańska kamera była mniej skomplikowana, nie wymagała baterii do napędu elektrycznego, a w trakcie filmowania walk była łatwa w obsłudze i niezawodna. W czasie pokoju niemiecki system okazał się bardziej obiecujący, stając się podstawą całej linii kamer analogowych.

Zobacz też