W psychologii fantazjowaniem nazywa się mechanizm obronny, który może być rozumiany jako:
Najczęściej fantazjowanie jest opisywane jako odwrócenie uwagi od konkretnego zadania i zwrócenie jej na własne reakcje wyzwolone pod wpływem bodźców zewnętrznych. Fantazjowanie dzieli się na obronne – nieproduktywne i adaptacyjne – produktywne.
Jako mechanizm obronny spełnia następujące funkcje:
Singer – traktował fantazjowanie jako pozytywny poznawczy składnik osobowości.
W skrajnych przypadkach fantazjowanie może być oznaką zaburzeń psychicznych, np. zaburzeń osobowości (zwłaszcza schizoidalnych), depresji, autyzmu czy schizofrenii. Fantazje są wówczas wyjątkowo rozbudowane i dziwne, powodują osłabienie i utratę chęci nawiązywania kontaktów z ludźmi, osoba spędza większość czasu we własnym wymyślonym świecie.