Bibliografia
- T.D. Müller i inni, Glucagon-like peptide 1 (GLP-1), „Molecular Metabolism”, 30, 2019, s. 72–130, DOI: 10.1016/j.molmet.2019.09.010, PMID: 31767182, PMCID: PMC6812410 [dostęp 2025-08-26] (ang.).
Peptyd glukagonopodobny 1, GLP-1 – hormon jelitowy należący do grupy inkretyn. Jego sekwencja została odkryta w latach 80. XX wieku przez Svetlanę Mojsov z Uniwersytetu Rockefellera. Syntetyczne wersje peptydu, używane do aktywowania receptorów tego hormonu, nazywane są agonistami receptora GLP-1.
Wśród licznych efektów metabolicznych GLP-1 znajdują się zależna od glukozy stymulacja wydzielania insuliny, zmniejszenie opróżniania żołądka, hamowanie przyjmowania pokarmu, czy też zwiększenie natriurezy i diurezy. GLP-1 ma również działanie kardio- i neuroprotekcyjne, zmniejsza stan zapalny i apoptozę oraz ma wpływ na uczenie się, pamięć, i zachowania związane z nagradzaniem.
Naturalny GLP-1 ma bardzo krótki okres półtrwania, rzędu 1–2 minut, zależnie od gatunku. Ma na to wpływ przede wszystkim reagowanie z enzymem DPP-4 i wydalanie z moczem. Większość GLP ulega rozkładowi już w naczyniach włosowatych jelita. Około 25% dociera do wątroby, a jedynie 10–15% wchodzi do obiegu ogólnoustrojowego.
Część GLP-1 krążącego we krwi wiąże się bezpośrednio z receptorami na trzustce, pobudzając uwalnianie insuliny. Hormon przyczepia się również do zakończeń na nerwie błędnym, a ten pośrednio przekazuje sygnał wydzielania lub hamowania wydzielania insuliny przez trzustkę.
Receptory GLP-1 są obecne w całym organizmie człowieka, z mózgiem włącznie.
