Gamma Geminorum

Alhena
γ Geminorum
Ilustracja
Położenie gwiazdy w gwiazdozbiorze Bliźniąt
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór

Bliźnięta

Rektascensja

06h 37m 42,711s

Deklinacja

+16° 23′ 57,41″

Paralaksa (π)

0,02984 ± 0,00223″

Odległość

108,6 ± 8,2 ly
33,29 ± 2,5 pc

Wielkość obserwowana

1,93m

Ruch własny (RA)

13,81 ± 2,36 mas/rok

Ruch własny (DEC)

−54,96 ± 1,77 mas/rok

Prędkość radialna

−12,63 ± 0,02 km/s

Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy

spektroskopowo podwójna: Aa: podolbrzym, Ab: karzeł

Typ widmowy

Aa: A1,5 IV,
Ab: G

Masa

Aa: 2,8 M☉,
Ab: ~1 M☉

Promień

Aa: 5 R☉

Metaliczność [Fe/H]

−0,28 ± 0,04

Wielkość absolutna

−0,68m

Jasność

Aa: 160 L☉,
Ab: ~0,8 L☉

Temperatura

9200 K

Charakterystyka orbitalna
Krąży wokół

Centrum Galaktyki

Półoś wielka

8438 pc

Mimośród

0,1748

Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 24 Gem
2MASS: J06374273+1623574
Bonner Durchmusterung: BD+16°1223
Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 251
Boss General Catalogue: GC 8633
Katalog Henry’ego Drapera: HD 47105
Katalog Hipparcosa: HIP 31681
Katalog jasnych gwiazd: HR 2421
SAO Star Catalog: SAO 95912
Almeisan; GCTP1539.00

Gamma Geminorum (γ Gem; Alhena) – trzecia co do jasności gwiazda w gwiazdozbiorze Bliźniąt, odległa od Słońca o około 109 lat świetlnych.

Nazwa

Gwiazda ta ma nazwę własną Alhena, która wywodzi się od arab. ‏الهنعة‎ al Han'āh, „piętno” lub „znamię” (na szyi wielbłąda). Inna nazwa Almeisan („dumnie maszerująca”) również pochodzi z języka arabskiego (‏المیسان‎ al Maisān). Międzynarodowa Unia Astronomiczna w 2016 roku formalnie zatwierdziła użycie nazwy Alhena dla określenia tej gwiazdy.

Charakterystyka obserwacyjna

Gamma Geminorum to gwiazda spektroskopowo podwójna. Jej obserwowana wielkość gwiazdowa to 1,93m, a wielkość absolutna jest równa −0,68m.

W historii obserwacji Alhena była najjaśniejszą gwiazdą, przed którą przeszła planetoida – była to (381) Myrrha w 1991 roku.

Charakterystyka fizyczna

Główny składnik to biały podolbrzym, należący do typu widmowego A1,5. Jego jasność jest 160 razy większa niż jasność Słońca, a temperatura to ok. 9200 K. Jego masa jest 2,8 raza większa od masy Słońca, a promień jest ok. 5 razy większy niż promień Słońca.

Obserwacja tranzytu planetoidy pozwoliła bezpośrednio zaobserwować towarzyszkę Alheny – prawie 200 razy słabszą gwiazdę ciągu głównego. Składnik Gamma Geminorum Ab jest podobną do Słońca gwiazdą typu widmowego G, o masie zbliżonej do masy Słońca. Krąży on po mocno wydłużonej orbicie w średniej odległości 8,5 au od podolbrzyma, a jeden obieg wspólnego środka masy zajmuje gwiazdom 12,6 roku.

Alhena ma ponadto dwóch towarzyszy optycznych: składnik B ma wielkość gwiazdową 13m i jest oddalony o 140,5 sekundy kątowej od głównej gwiazdy, a składnik C o wielkości 12,3m jest odległy o 148,1″ (według obserwacji z 2009 roku).

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 Gamma Geminorum w bazie SIMBAD (ang.)
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Anderson E., Francis C: HIP 31681. [w:] Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2014-05-13]. (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 6 7 Jim Kaler: ALHENA (Gamma Geminorum). [w:] STARS [on-line]. [dostęp 2018-01-26]. (ang.).
  4. 1 2 Gemini, the Twins. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Nowy Jork: Dover Publications Inc., 1963, s. 234. ISBN 0-486-21079-0. (ang.).
  5. ↑ Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-01-26].
  6. ↑ Mason et al.: WDS J16487-6902A. [w:] The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.