Hradiwka (obwód lwowski)

Hradiwka
Градівка
Ilustracja
Kościół greckokatolicki Najświętszej Eucharystii
Państwo

 Ukraina

Obwód

 lwowski

Rejon

lwowski

Hromada

Gródek

Populacja (2016)

 

• liczba ludności

1433

• gęstość

110,7 os./km²

Kod pocztowy

81532

Położenie na mapie hromady Gródek
Mapa konturowa hromady Gródek, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Hradiwka”
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa konturowa Ukrainy, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Hradiwka”
Położenie na mapie obwodu lwowskiego
Mapa konturowa obwodu lwowskiego, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Hradiwka”
Położenie na mapie rejonu lwowskiego
Mapa konturowa rejonu lwowskiego, blisko lewej krawiędzi na dole znajduje się punkt z opisem „Hradiwka”
Ziemia49°41′32″N 23°32′36″E/49,692222 23,543333
Multimedia w Wikimedia Commons

Hradiwka albo Hoszany (ukr. Градівка) – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie lwowskim, w hromadzie Gródek. Liczy 1400 mieszkańców.

Do 1961 roku miejscowość nosiła nazwę Hoszany (ukr. Гошани).

Do 2000 roku w rejonie gródeckim.

Położenie

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich opisywał położenie miejscowości w następujący sposób:

Cała okolica jest pagórkowata, poprzerzynana dolinami kilku potoków, w których rozrzucone są chaty. Najwyżej wznosi się jedno wzgórze na południe od wsi do 331 m, na północ od wsi ściele się wzgórze lesiste ze szczytem 323 m wysokim. Przez środek wsi wije się dział wodny europejski od południa ku północy oddzielając dopływy Wereszycy (dorzecze Dniestru) od dopływów Wiszni (uchodzącej do Sanu).

Historia

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi 1426 roku.

W drugiej połowie XV wieku wieś należała do szlachcica Tomasza Łopatyńskiego. Z tego właśnie okresu pochodzi datowana na 1462 rok pisemna wzmianka o tym, iż w Hoszanach istniał dwór obronny, którego ślady wałów zachowały się do dzisiaj.

Mogiła, gdzie pochowano polskich żołnierzy, kierowanych przez Jana Sobieskiego, którzy zginęli w jednej z bitew w trakcie wojny polsko-tureckiej 1672–1676

Podczas wyprawy na czambuły w trakcie wojny polsko-tureckiej 1672-1676 w rejonie Hoszan straże przednie Hetmana Sobieskiego, natrafiwszy na oddział tatarski, rozbijając go, dostarczyły Hetmanowi bardzo pożądanej wiadomości o tym, iż główny kosz tatarski hetmana Nuradyn-Sołtana znajduje się pod Komarnem.

W dniu bitwy pod Komarnem żołnierze pokonali około 100 kilometrów i wyzwolili z jasyru 20 tysięcy osób. W południowej części wsi wznosi się mogiła, w której według podania mają spoczywać Polacy polegli w bitwie stoczonej z Turkami za Jana Sobieskiego.

Na przełomie lat 1832/1833 tutejszy dwór (dziś nieistniejący) Henryka Janki odwiedzał wielokrotnie polski poeta romantyczny Seweryn Goszczyński.

W II Rzeczypospolitej wieś była siedzibą gminy wiejskiej Hoszany w powiecie rudeckim, w województwie lwowskim. W 1931 r. liczyła prawie 1500 mieszkańców, wśród których Polacy stanowili ok. 40%. W czerwcu 1944 nacjonaliści ukraińscy z OUN – UPA zamordowali tutaj 25 Polaków, paląc 45 polskich zagród.

Regionalne muzeum historyczno-krajoznawcze

Muzeum powstało z inicjatywy mieszkańca wsi Iwana Jacenki i mieści się w przypominającej średniowieczną twierdzę budowli, wzniesionej przez niego na własnym podwórzu. Wśród 3 tysięcy eksponatów w muzeum obejrzeć można m.in. różne rodzaje broni (od broni kozackiej do tej używanej w czasie II wojny światowej), stare przedmioty gospodarstwa domowego, stroje ludowe i ręczniki, a także różnorodne instrumenty muzyczne.

Świątynie

Oprócz nowego murowanego Kościoła Najświętszej Eucharystii we wsi znajduje się również wybudowana w 1878 roku drewniana cerkiew pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego.

Przypisy

  1. ↑ https://archive.lvivoblrada.gov.ua/UserFiles/Image/docs/proekt/папка/Паспорти/Паспорт%20Городок%20(3).docx
  2. ↑ Polskie egzonimy uchwalone na 133. posiedzeniu KSNG. Hradiwka jest egzonimem głównym, zaś Hoszany wariantowym.
  3. ↑ Про визначення адміністративних центрів та затвердження територій територіальних громад Львівської області [online], Офіційний вебпортал парламенту України [dostęp 2026-03-04] (ukr.).
  4. ↑ Про утворення та ліквідацію районів [online], Офіційний вебпортал парламенту України [dostęp 2026-03-04] (ukr.).
  5. 1 2 Hoszany, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. III: Haag – Kępy, Warszawa 1882, s. 165.
  6. ↑ Історія міст і сіл УРСР. Львівська область. Київ: 1968, s. 258.
  7. ↑ М. Легедза: Історія села Градівка. [dostęp 2014-01-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-09-10)]. (ukr.).
  8. ↑ Wyprawa Sobieskiego na czambuły tatarskie w 1672 roku. [dostęp 2014-01-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-02-04)].
  9. ↑ Janina Rosnowska, Goszczyński. Opowieść biograficzna, Warszawa 1977, s. 233.
  10. ↑ Szczepan Siekierka, Henryk Komański, Krzysztof Bulzacki, Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie lwowskim 1939–1947, Wrocław: Stowarzyszenie Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów, 2006, s. 825, ISBN 83-85865-17-9, OCLC 77512897.
  11. ↑ М. Глушко: Музей у Градівці завжди відкритий для відвідувачів. Народна думка – часопис Городоччини, 2011-07-22. [dostęp 2014-01-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-02-20)]. (ukr.).
  12. ↑ Градівка. Преображення Господнього 1878. [dostęp 2014-01-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-09)]. (ukr.).

Linki zewnętrzne