| Radża Sarawaku | |
| Okres |
od 1841 |
|---|---|
| Następca | |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia |
Brooke |
| Data i miejsce urodzenia |
29 kwietnia 1803 |
| Data i miejsce śmierci |
11 czerwca 1868 |
James Brooke (ur. 29 kwietnia 1803 w Secrore koło Waranasi, zm. 11 czerwca 1868 w Burrator w Wielkiej Brytanii) – brytyjski oficer, władca Sarawaku.
Początkowo służył w Brytyjskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej. Po odejściu ze służby w 1826 podróżował po Dalekim Wschodzie. Po przybyciu na Borneo (1839) pomógł władcy Brunei pokonać bunt ludności. W nagrodę w 1841 został władcą Kuchingu. Doprowadził swoje rządy do niezależności. W Sarawaku przeprowadził liczne reformy, m.in. prawne, uwzględniając miejscowe obyczaje. W 1857 odparł chińskie ataki. Ród Brooke rządził Sarawakiem do 1946 (z przerwą na okupację japońską 1942-1945).
Laureat Złotego Medalu Królewskiego Towarzystwa Geograficznego (Founder's Medal).