Janusz Uklejewski

Janusz Uklejewski

Data i miejsce urodzenia	21 maja 1925 Grudziądz
Data i miejsce śmierci	17 lutego 2011 Gdynia
Miejsce spoczynku	cmentarz Witomiński
Zawód, zajęcie	artysta fotografik
Odznaczenia

Janusz Bogdan Uklejewski (ur. 21 maja 1925 w Grudziądzu, zm. 17 lutego 2011 w Gdyni) – artysta fotografik, archiwista Pomorza.

Życiorys

Urodził się w rodzinie Jana (1897–1973), uczestnika powstania wielkopolskiego, i Rozalii z domu Kaczmar­czyk (1898–1974), krawcowej. Zawodu fotografa uczył się podczas II wojny światowej, w latach 1940–1944, w zakładzie Ireny Złotnickiej, w Dęblinie. Tam pracując wykonał i zachował nielegalnie 65 odbitek z filmu przekazanego przez jednego z członków załogi niemieckiego obozu dla jeńców rosyjskich i włoskich w Dęblinie (Stalag 307) do wywołania i reprodukcji. Przekazał je Rosjanom tuż po zajęciu tego miasta (lipiec 1944). Materiał ten stał się jednym z istotnych elementów śledztwa podjętego w 1947 przez polsko-rosyjską Komisję dla zbadania działalności i określenia liczby ofiar tego obozu.

W latach 1945–1948 był żołnierzem I Samodzielnego Batalionu Morskiego Marynarki Wojennej. Był fotoreporterem Wojskowej Agencji Fotograficznej (1948–1952), Centralnej Agencji Fotograficznej w Warszawie (1952–1990) oraz redakcji „Gazety Morskiej”, „Marynarza Polskiego” i „Morza”.

Autor kilkuset wydanych pocztówek z polskimi statkami, okrętami, portami i latarniami morskimi, w których wykształcił swój indywidualny styl fotografowania tego rodzaju obiektów.

Od 1951 był członkiem rzeczywistym Związku Polskich Artystów Fotografików (nr legitymacji 103).

Dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną była Henrietta z domu Szymańska (1923–1992), pielęgniarka, z którą miał córkę Bożenę po mężu Kołodziej (ur. 1949) i syna Jerzego (ur. 1950). Po raz drugi ożenił się z Haliną z domu Chudoba (zm. 2011), księgową.

Zmarł w Gdyni, pochowany 22 lutego 2011 w grobie rodzinnym na cmentarzu Witomińskim (sektor 53-19-19).

Wystawy indywidualne (wybór)

• „Fotografie Janusza Uklejewskiego” – BWA, Sopot (1949)
• „Jubileusz 50-lecia Gdyni” – Gdynia (1976)

Wystawy zbiorowe (wybór)

• „Salon Fotografii Polski Północnej” (Grand Prix-Złocisty Jantar) – Gdańsk (1962)
• World Press Foto – Haga, Holandia (wyróżnienie)
• Interfoto (wyróżnienie) – Praga, Czechosłowacja
• „Początek drogi. Sierpień 1980 – grudzień 1981” – Muzeum Narodowe, Warszawa (2005)

Fotografie w zbiorach

• Archiwum Państwowe – Gdańsk
• Muzeum Miasta – Gdynia
• Muzeum Marynarki Wojennej – Gdańsk
• Muzeum Historii Miasta – Gdańsk
• Archiwum Dokumentacji Mechanicznej – Warszawa
• Archiwum Fotograficzne CAF/PAP
• Muzeum Narodowe w Gdańsku
• Europejskie Centrum Solidarności
• PAN Biblioteka Gdańska

Ordery i odznaczenia

• Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
• Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1976)
• Złoty Krzyż Zasługi
• Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza” (1970)
• Odznaka honorowa „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej” (1983)
• Czechosłowacki Medal za Odwagę w Obliczu Nieprzyjaciela (1947)

Źródło:.

Nagrody i wyróżnienia

• I nagroda Ministra Kultury i Sztuki na konkursie fotografii marynistycznej w Warszawie (1950)
• I nagroda na ogólnopolskich wystawach marynistycznych w Warszawie (1962 i 1972)
• I nagroda I Salonu Fotografii Polski Północnej „Złocisty Jantar” (1962)
• Nagroda Prezydium WRN w Szczecinie na V Salonie Fotografiki Polski Północnej „Złocisty Jantar” w Pawilonach Wystawowych BWA w Sopocie (1970)
• Nagroda Ziemi Gdańskiej na VI Salonie Fotografiki Polski Północnej „Złocisty Jantar” w Gdańsku (1972)
• I nagroda redakcji „Prawda” w Moskwie (1972)
• I nagroda w Ogólnopolskim konkursie „Rekonesans fotoreporterski” Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki na temat „Port Północny” (1973)
• Nagroda Prezydenta Miasta Gdyni za całokształt twórczości artystycznej i prasowej (1974)
• Grand Prix na II Międzynarodowej Wystawie Marynistycznej w Rostocku (1976)
• Nagroda szefa Urzędu Gospodarki Morskiej za twórczość marynistyczną - fotograficzną dokumentację dorobku Polski na morzu po 1945 roku (1987)
• III nagroda za fotoreportaż oraz II i III nagroda w kategorii zdjęć pojedynczych na III Ogólnopolskim Konkursie Fotografii Prasowej zorganizowanym przez Komendę Główną Straży Pożarnej oraz Klub Fotografii Prasowej SD PRL (1988)
• Nagroda Ministra Żeglugi (trzykrotnie)
• „Bursztynowy Notes” – nagroda gdańskiego środowiska dziennikarskiego za całokształt pracy (2005)

Źródło:.

Przypisy

Bibliografia

• Fotografowie 1946–2006. Słownik biograficzny fotografów polskich, ISBN 83-916405-8-2.