Joe Alex

Joe Alex – cykl powieści kryminalnych polskiego pisarza Macieja Słomczyńskiego, nazwany od jego pseudonimu literackiego, pod którym publikował te utwory. Joe Alex jest zarazem głównym bohaterem cyklu, fikcyjnym pisarzem powieści kryminalnych.

Pierwsza powieść cyklu, Powiem wam jak zginął..., ukazała się w 1959 roku, a ostatnia, ósma, Cicha jak ostatnie tchnienie, w 1991 roku.

Charakterystyka

Biografia głównego bohatera jest stopniowo rozbudowywana w kolejnych tomach cyklu. Joe Alex urodził się w Anglii, podczas II wojny światowej służył w brytyjskim lotnictwie, a po wojnie został popularnym autorem kryminałów. Stałymi postaciami występującymi w powieściach są również Beniamin Parker, przyjaciel Alexa z czasów wojny i oficer Scotland Yardu, oraz Karolina Beacon, przyjaciółka pisarza.

Według Ewy Mrowczyk charakterystycznymi cechami cyklu są precyzyjna konstrukcja fabuły, utrzymywanie napięcia oraz zagadki kryminalne rozwiązywane przez głównego bohatera za pomocą dedukcji. Powieści wykorzystują motyw zagadki zamkniętego pokoju: morderstwa popełniane są w przestrzeniach odizolowanych od otoczenia, np. w domu zamkniętym na noc, samolocie podczas lotu czy zamku odciętym od świata przez przypływ. Powtarzającym się elementem konstrukcyjnym są także tytuły i motta zaczerpnięte z literatury starożytnej lub klasycznej literatury angielskiej.

W opracowaniu z 1997 roku Mrowczyk zwróciła uwagę na utrzymującą się popularność cyklu wśród czytelników oraz częste wznowienia jego poszczególnych tomów.

Powieści cyklu

Wykaz według Ewy Mrowczyk:

  1. Powiem wam jak zginął (1959)
  2. Śmierć mówi w moim imieniu (1960)
  3. Jesteś tylko diabłem (1960)
  4. Cichym ścigałam go lotem (1962)
  5. Zmącony spokój Pani Labiryntu (1965)
  6. Gdzie przykazań brak dziesięciu (1968)
  7. Piekło jest we mnie (1975) – zmieniona wersja powieści Niechaj odnajdą swoich wrogów, drukowanej w latach 1960–1961 w „Echu Krakowa” i zamieszczonej w antologii Pod Szlachetnym Koniem (1963).
  8. Cicha jak ostatnie tchnienie (1991)

Przypisy

  1. Ewa Mrowczyk, Alex Joe, [w:] Tadeusz Żabski (red.), Słownik literatury popularnej, Wrocław: Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej, 1997, s. 11–12, ISBN 83-7091-039-4.
    1. 1 2 3 4 s. 12
  2. ↑ Słomczyński Maciej, „Słownik Pisarzy i Badaczy Literatury XX i XXI Wieku”, Instytut Badań Literackich PAN [dostęp 2026-10-30].