Kocel

Kocel
Ilustracja
Rzeźba księcia Kocela w serbskim parlamencie
Książę błatneński
Okres

od 861
do 876

Poprzednik

Pribina

Następca

Arnulf z Karyntii

Dane biograficzne
Data śmierci

876

Ojciec

Pribina

Dolna Panonia za panowania Kocela, IX wiek

Kocel (ur. ? – zm. 876) (w źródłach występuje również jako: Gozil, Chozilo, Chezilo, Chezul, Kocelj) – od około 861 do 876 roku drugi książę Księstwa Błatneńskiego. Syn księcia Pribiny i jego bawarskiej nieznanej z imienia małżonki. Jego bawarskie imię brzmiało Gozil.

Życiorys

Do około 850 roku był grafem Hrabstwa Błatneńskiego. W 861 roku, po śmierci swojego ojca zabitego w czasie wyprawy Rościsława przeciwko Księstwu Błatneńskiemu, otrzymał tron książęcy. Do początku lat 70. IX wieku wasal Rościsława, później znalazł się w orbicie wpływów dworu wschodniofrankijskiego.

Kontynuował politykę chrystianizacyjną zapoczątkowaną przez swojego ojca. Dzięki jego staraniom Adalwin, arcybiskup Salzburga, konsekrował w 865 roku kilka nowych kościołów.

Stał się znany przede wszystkim z ugoszczenia braci św. Cyryla i św. Metodego latem 867 roku podczas ich podróży do Watykanu. Słowiańscy misjonarze zatrzymali się w stolicy księstwa Blatnohradzie (późniejszy Mosaburg, Moosburg, dziś węgierska wieś Zalavár). Misjonarze założyli w Blatnohradzie przykościelną szkołę, w której wykształcili pierwszych pięćdziesięciu słowiańskich uczniów. Kocel wspierał i walnie przyczynił się do rozszerzenia zasięgu liturgii rytu słowiańskiego.

Dzięki staraniom Kocela, Rościsława i Świętopełka I w zimie 869 roku papież Hadrian II przywrócił metropolię w Sirmium (części dzisiejszej Śremskiej Mitrowicy). Metody przyjął sakrę biskupią i nominację na arcybiskupa przywróconej metropolii panońskiej z siedzibą w Sirmium. Po tych zmianach obszar Panonii z Księstwem Błatneńskim oraz Państwo wielkomorawskie weszły w skład przywróconej metropolii.

W 876 roku Kocel brał udział w przegranej wschodniofrankijskiej (bawarskiej) wyprawie przeciwko Chorwatom. Zmarł podczas wyprawy. Księstwo Błatneńskie do 884 roku przypadło wschodniofrankijskiemu królowi Arnulfowi z Karyntii. Po przegranej wojnie Państwa wschodniofrankijskiego ziemie księstwa zostały przyłączone do Wielkich Moraw.

W kulturze

Słowacka tożsamość narodowa i historiografia

Razem z ojcem (uznawanym za prekursora chrześcijaństwa w tym kraju, pomimo bycia poganinem), Kocel stanowi ważną część słowackiej tożsamości narodowej.

Gry wideo

W serii gier wideo Crusader Kings, Kocel przedstawiony jako książę Balatonu, jest jednym z grywalnych władców.

Zobacz też

Przypisy

  1. W. Chrzanowski: Świętopełk I Wielki król Wielkomorawski [ok. 844-894].
    1. ↑ S. 28.
    2. ↑ S. 153.
    3. ↑ S. 88.
  2. ↑ Zdeněk Váňa: Świat dawnych Słowian. Antoni Kroh (tłum.). s. 81.
  3. ↑ J. Skowronek, M. Tanty, T. Wasilewski: Słowianie południowi i zachodni VI-XX wiek. s. 40.
  4. ↑ Slovakia issues gold coin in honor of Prince Pribina of Nitrava [online], CoinsWeekly, 11 stycznia 2012 [dostęp 2023-06-25] (ang.).
  5. ↑ Chapter 6 Pribina and Kocel in Pannonia, [w:] Ján Steinhübel, The Nitrian Principality: The Beginnings of Medieval Slovakia.
  6. ↑ Interesting characters – CK3 Wiki [online], ck3.paradoxwikis.com [dostęp 2023-06-25].

Bibliografia