Ludwik Janiszewski

Ludwik Janiszewski
Państwo działania

 Polska

Data i miejsce urodzenia

25 sierpnia 1927
Otorowo

Data śmierci

15 lipca 1998

profesor dr hab.
Specjalność: socjologia morska, socjologia rodziny
Alma Mater

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
Uniwersytet Warszawski

Doktorat

luty 1967 – socjologia
Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu

Habilitacja

1976
UAM Poznań

Profesura

1980

Polska Akademia Nauk
Status

członek rzeczywisty

Nauczyciel akademicki
Uczelnia

Uniwersytet Szczeciński

Stanowisko

profesor zwyczajny

Okres zatrudn.

1985-1998

dyrektor Instytutu Socjologii
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Medal Komisji Edukacji Narodowej Krzyż Oświęcimski
Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza”

Ludwik Janiszewski (ur. 25 sierpnia 1927 w Otorowie, zm. 15 lipca 1998) – polski socjolog, profesor zwyczajny, pierwszy dyrektor Instytutu Socjologii Uniwersytetu Szczecińskiego i jeden z orędowników przemianowania dawnej Wyższej Szkoły Pedagogicznej na Uniwersytet. Twórca Instytutu Socjologii w Szczecinie i subdyscypliny, jaką jest socjologia morska.

Życiorys

Ludwik Janiszewski urodził się w Otorowie w powiecie szamotulskim. W roku 1933 wraz z całą rodziną przeprowadził się do Karolewa (gm. Wyrzysk). W latach 1934–1939 uczęszczał do szkoły powszechnej w Wyrzysku. Od maja 1941 do stycznia 1945 r. był więziony w obozie hitlerowskim w Potulicach. W trybie przyśpieszonym ukończył w Wyrzysku jesienią 1945 roku dwie ostatnie klasy szkoły powszechnej. Jako eksternista zdał w roku 1947 w Gimnazjum Ogólnokształcącym w Bydgoszczy tzw. „małą maturę”,  a dwa lata później „dużą maturę”. W latach 1949–1952  studiował na  Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu filologię polską, a od 1952 do 1954 filozofię na Uniwersytecie Warszawskim, uzyskując stopień magistra. Po studiach do 1968 roku pracował jako wykładowca w Studium Nauczycielskim w Szczecinie. 1965–1966  pracował na morzu w charakterze rybaka i marynarza. W lutym 1967 na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu obronił pracę doktorską pt. „Postawy rybaków dalekomorskich wobec wykonywanego zawodu” (promotor: Władysław Markiewicz).

Od 1968 do 1973 był zatrudniony w Wyższej Szkole Nauczycielskiej (WSN) w Szczecinie, filii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza (UAM) w Poznaniu. W UAM zdał w roku 1976 kolokwium habilitacyjne. W latach 1973–1985 pracował w Wyższej Szkole Pedagogicznej (dotychczasowej WSN) w Szczecinie, do roku 1981 jako dziekan Wydziału Humanistycznego. W 1980 roku otrzymał tytuł profesora.

Od 1985 roku pracował na Uniwersytecie Szczecińskim (US). W 1989 został na US profesorem zwyczajnym, w  latach 1985–1995 pełnił tam funkcję dyrektora Instytutu Socjologii. Od 1979 do 1990 zatrudniony był również jako kierownik Zakładu Socjologii Morskiej w szczecińskim oddziale Polskiej Akademii Nauk.  

Odegrał znaczącą rolę w tworzeniu środowiska socjologicznego, powołując szereg towarzystw i kół naukowych, jak: Koło Socjologów przy Poznańskim Oddziale Polskiego Towarzystwa Socjologicznego (PTS) w 1968 roku, Szczecińsko-Koszaliński Oddział PTS w 1971 czy Szczeciński Oddział PTS w 1973, pełniąc równocześnie do 1981 r. funkcję przewodniczącego Oddziału. W roku 1977 zorganizował przy Zarządzie Głównym PTS specjalistyczną Sekcję Socjologii Morskiej jako wyraz usankcjonowania nowej subdyscypliny.

Powołał w 1979 roku w Szczecinie Zakład Socjologii Morskiej PAN oraz –  w ramach tego Zakładu –  Pracownię Socjologii Morskiej w Gdańsku, którą kierował do roku 1990.  Od 1985 roku redagował serię „Roczniki Socjologii Morskiej”. W latach 1982–1992 był członkiem Komitetu Nauk Socjologicznych Polskiej Akademii Nauk. Był inicjatorem założenia Stowarzyszenia Europa Regionum oraz pierwszym redaktorem naczelnym czasopisma o tym samym tytule.

7 maja 2012 roku na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Szczecińskiego w sali im. prof. Ludwika Janiszewskiego odbyła się uroczystość z okazji nadania imienia Profesora ulicy prowadzącej do Ronda Uniwersyteckiego w Szczecinie.

Nagrody i wyróżnienia

Publikacje (wybór)

1958 Słownik terminów filozoficznych (skrypt), Szczecin

1963 Początki rybołówstwa dalekomorskiego w Polsce (1931–1939), w: "Przegląd Zachodniopomorski" nr 3, s. 5–21

1967 Rybacy dalekomorscy. Studium socjologiczne, Poznań

1969

1970

1971

1972

1973

1974

1976

1977

1978

1979

1980

1981

1982

1983

1984

1985

1986

1987

1988

1989

1990

1991

1992

1993

1994

1995

1996

1997