Marceli Klimkowski

Marceli Klimkowski
Ilustracja
Marceli Klimkowski z Aleksandrem Łurią w 1963 r.
Data i miejsce urodzenia

16 stycznia 1937
Hayange, Francja

Data i miejsce śmierci

15 grudnia 2020
Maszki

Zawód, zajęcie

neuropsycholog, psycholog

Alma Mater

Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

Stanowisko

Profesor zwyczajny UMCS oraz Akademii Medycznej w Lublinie

Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
Odznaka honorowa „Za wzorową pracę w służbie zdrowia” (1950–1986)

Marceli Jan Klimkowski (ur. 16 stycznia 1937 w Hayange we Francji, zm. 15 grudnia 2020 w Maszkach) – polski psycholog kliniczny oraz neuropsycholog, twórca polskiej szkoły neuropsychologii klinicznej w Lublinie, w Instytucie Psychologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, rozwijanej i kształtowanej od 1996 roku przez profesor Annę Herzyk. Uczeń Aleksandra Romanowicza Łurii, profesor UMCS i AM w Lublinie, specjalista psychologii klinicznej i neuropsychologii drugiego stopnia.

Życiorys

Urodził się 16 stycznia 1937 roku w Hayange w robotniczej rodzinie narodowości polskiej jako syn Ignacego i Janiny. Wczesne dzieciństwo spędził we Francji. W 1946 roku rodzina Klimkowskich została repatriowana do Polski. Zainteresowanie naukami humanistycznymi wykazywał już jako uczeń Liceum Pedagogicznego w Katowicach, które ukończył w 1955 roku. Na studia magisterskie wyjechał do Moskwy na Uniwersytet M. Łomonosowa, gdzie w latach 1955–1960 studiował psychologię ze specjalnością w neuropsychologii, pod opieką naukową prof. Aleksandra Romanowicha Łurii.

W 1966 roku uzyskał na Uniwersytecie M. Łomonosowa stopień doktora nauk psychologicznych za rozprawę zatytułowaną Naruszenia słucho-rieczewoj pamiati pri porażenijach lewoj wisocznoj doli, napisaną pod kierunkiem profesora Aleksandra Łurii. W rok później dyplom ten został nostryfikowany na Wydziale Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego. W 1976 roku uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk humanistycznych na Uniwersytecie Marii Curie Skłodowskiej za rozprawę naukową zatytułowaną Pamięć człowieka i jej mechanizmy.

Kariera naukowa

W 1960 roku podjął pracę w Katedrze Psychologii UMCS i pracował tam do 1963 roku, a następnie przeniósł się do Kliniki Neurochirurgii Akademii Medycznej w Lublinie, gdzie w latach 1966–1972 pełnił funkcję kierownika Pracowni Neuropsychologicznej. W 1973 roku powrócił do pracy naukowej na Wydział Pedagogiki i Psychologii UMCS. W 1977 roku współtworzył Instytutu Psychologii UMCS, którego był dyrektorem w latach 1977–1980 oraz w latach 1984–1985.

W 1977 roku utworzył Zakład Psychologii Klinicznej i Neuropsychologii UMCS, którym kierował do 1996 roku, kiedy kierownikiem Zakładu została profesor Anna Herzyk. W latach 1987–1990 pełnił funkcję dziekana Wydziału Pedagogiki i Psychologii UMCS. W 1997 roku podjął pracę dydaktyczno-naukową na Akademii Medycznej w Lublinie, gdzie do 2002 roku prowadził Międzywydziałową Katedrę Nauk Humanistycznych.

Współpraca międzynarodowa

Marceli Klimkowski przez wiele lat współpracował z Aleksandrem Łurią w Instytucie Burdenki oraz na Uniwersytecie Moskiewskim. Pod jego kierunkiem studiował psychologię i neuropsychologię na poziomie magisterskim oraz doktoranckim. Współpracę z Łuriją kontynuował również w latach późniejszych. Marceli Klimkowski odbył liczne staże naukowe u profesora Aleksandra Łurii oraz jego współpracowników, m.in. w latach 1962, 1964, 1966, 1974 oraz 1986.

W 1974 roku Marceli Klimkowski wystąpił z oficjalnym wnioskiem nadania tytułów doktora honoris causa UMCS dla Aleksandra Łurii i Tadeusza Tomaszewskiego. Obaj naukowcy tytuły te otrzymali.

Marceli Klimkowski współpracował również z Henrym Hecaenem w Paryżu oraz z ośrodkami naukowymi w Czechosłowacji, Bułgarii oraz Szwajcarii, gdzie odbywał staże naukowe.

Praca dydaktyczna

W trakcie ponad czterdziestoletniej pracy naukowo-dydaktycznej Marceli Klimkowski włożył wiele wysiłku w kształtowanie kadr naukowych w zakresie neuropsychologii i psychologii klinicznej, w dziedzinie nauk humanistycznych i medycznych. Spośród jego uczniów dwie osoby uzyskały tytuł profesora zwyczajnego oraz kilka stopień doktora habilitowanego. Pod jego kierunkiem naukowym doktoryzowało się kilkanaście osób z zakresu nauk humanistycznych i medycznych, a ok. 200 studentów uzyskało tytuł magistra.

Zainteresowania naukowe

Do jego zainteresowań naukowych należą:

Przynależność do stowarzyszeń naukowych

Marceli Klimkowski był wieloletnim członkiem następujących stowarzyszeń naukowych:

Nagrody i odznaczenia

Wybrane publikacje