Mikroton

Mikroton, mikrointerwał – jednostka miary w muzyce; interwał mniejszy od półtonu, np. ćwierćton.

W europejskiej muzykologii termin rozpowszechnił się w XX wieku, od kiedy tamtejsi kompozytorzy zaczęli częściej eksperymentować z systemami dźwiękowymi innymi niż równomiernie temperowany. Interwały mniejsze od półtonu używane były świadomie od starożytności, m.in. w Grecji i Indiach. Mikrotony obecne były i są w kulturze muzycznej Bliskiego Wschodu, gdzie wykształciły się podziały oktawy na 36, 53, 68 i 72 interwałów.

Prekursorami wykorzystania mikrotonów w amerykańskiej i europejskiej muzyce XX wieku byli Charles Ives, Béla Bartók oraz Ernest Bloch. W 1923 August Förster(inne języki) skonstruował w Pradze fortepian wyposażony w dwie klawiatury – jedną standardową, a drugą przesuniętą względem niej o ćwierć tonu. Joseph Yasser opracował skalę 19-interwałową, Adriaan Fokker(inne języki) – 31-interwałową. Muzykę opartą na mikrotonach komponowali m.in. Alois Hába, Andrzej Panufnik, Julián Carrillo, Witold Lutosławski, Krzysztof Penderecki, Harry Partch, La Monte Young, Bogusław Schaeffer, Karol Szymanowski oraz Ben Johnston(inne języki).

Przypisy

  1. ↑ Baculewski et al. 2006 ↓, s. 554.
  2. 1 2 3 4 5 Kennedy 2013 ↓, s. 555.
  3. 1 2 3 Griffiths, Lindley i Zannos 2001 ↓, lead.
  4. 1 2 3 4 5 mikrointerwał, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2024-03-30].
  5. 1 2 Baculewski et al. 2006 ↓, s. 181.
  6. ↑ Kennedy 2013 ↓, s. 835.
  7. ↑ Kennedy 2013 ↓, s. 437.

Bibliografia