Raźniowe

Raźniowe
	; Morina longifolia
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	astropodobne
Rząd	szczeciowce
Rodzina	przewiertniowate
Podrodzina	raźniowe
	Nazwa systematyczna
	Morinoideae Burnett; Outlines Bot.: 918. Feb 1835
	Typ nomenklatoryczny
	Morina L. (1753)
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Raźniowe, morynowe (Morinoideae) – podrodzina roślin z rodziny przewiertniowatych (Caprifoliaceae). Obejmuje dwa (lub cztery) rodzaje występujące na łąkach i w lasach na obszarach od Bałkanów, poprzez Bliski Wschód i Azję Środkową po południowe Chiny. W górach spotykane są na wysokości do 4900 m n.p.m. Niektóre gatunki raźni uprawiane są jako rośliny ozdobne (Morina longifolia, M. persica, M. coulteriana).

Morfologia

Byliny z krótkim kłączem, z którego wyrastają rozety liści odziomkowych i pędy kwiatostanowe osiągające wysokość od 20 do 130 cm. Liście odziomkowe są niepodzielone, zwykle są równowąskie do lancetowatych, osiągają 50 cm długości. Na brzegu całobrzegie lub częściej zatokowo-kolczasto wcinane. Liście łodygowe są naprzeciwległe u Acanthocalyx, podczas gdy w pozostałych rodzajach wyrastają w okółkach po 3 do 6. Kwiaty wyrastają w gęstych okółkach, skupiających się na szczycie pędu, poza tym w kilku okółkach oddalonych nieco ku dołowi. Każdy okółek wsparty jest kolczastymi podsadkami. Dodatkowo każdy kwiat wsparty jest przez 4 zrośnięte w dzwonkowaty lub rurkowaty twór przysadki. Kwiaty mają zrośnięte płatki korony. Zalążnia jest dolna, powstaje z 3 owocolistków. Owocem jest jednonasienna torebka.

Systematyka

Grupa ta jeszcze w systemie APG III wyodrębniana była w osobną rodzinę raźniowatych Morinaceae. Wyraźne różnice morfologiczne, potwierdzone badaniami molekularnymi przemawiały za wyodrębnieniem ich w randze osobnej rodziny. W dawniejszych systemach rośliny tu zaliczane włączane były do szczeciowatych (Dipsacaceae). W systemie APG IV z 2016 powstała szeroko ujmowana rodzina przewiertniowatych (Caprifoliaceae) i do niej włączono raźniowe.

Podział na rodzaje

Acanthocalyx (DC.) Tiegh.
Morina L. (1753) – morina, moryna, raźnia

Analizy molekularne wskazują na przynależność do tej grupy także 5 gatunków z rodzaju Zabelia. Sytuowany jest on też w politomii z raźniowymi.

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-05] (ang.).
1 2 3 4 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-05] (ang.).
↑ James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium. [dostęp 2021-03-05]. (ang.).
1 2 Bart Jacobs, Nancy Pyck, Erik Smets: Phylogeny of the Linnaea clade: Are Abelia and Zabelia closely related?. [w:] Molecular Phylogenetics and Evolution 57, 2: 741-752 [on-line]. 2010. [dostęp 2011-06-19]. (ang.).
1 2 3 Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 219-220. ISBN 1-55407-206-9.
↑ Genera of Morinaceae. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2011-06-06]. (ang.).

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-05] (ang.).

[apweb-2] 1 2 3 4 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-05] (ang.).

[rev-3] James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium. [dostęp 2021-03-05]. (ang.).

[jacobs-4] 1 2 Bart Jacobs, Nancy Pyck, Erik Smets: Phylogeny of the Linnaea clade: Are Abelia and Zabelia closely related?. [w:] Molecular Phylogenetics and Evolution 57, 2: 741-752 [on-line]. 2010. [dostęp 2011-06-19]. (ang.).

[heywood-5] 1 2 3 Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 219-220. ISBN 1-55407-206-9.

[grin-6] Genera of Morinaceae. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2011-06-06]. (ang.).